Maatschappijwetenschappen Hoofdstuk 13 en 14
Hoofdstuk 13 Binding en natievorming
13.1 Context: de Nederlandse identiteit
A spe cte n ve rsch ille n de id en t ite it
1. Pe rso on lijk
o Ze lf b ee ld
2. So ciaa l
o De g roe p en waa r ie ma nd d ee l va n u it ma a kt
3. Co lle ct ie f
o Het b ee ld d at h oo rt b ij de g ro ep
I de n t ite it ove rg ed ra ge n do o r so cia lisa t ie
- Le ren me n se n op ee n b ep aa lde ma n ie r ge d ra ge n
B in d ing en
Co lle ct ie ve id en t ite it d oo r b in d ing e n me t ge mee n scha pp e lijke waa rd e n e n n o rmen
V e rsch ille n d e b ind in ge n
1. Po lit ie ke b ind in g
2. Af f e ct ie ve b ind in g
3. Cog n it ie ve b in d ing
4. Eco no misch e b in d ing
P a ra d ig ma ’s en b in d ing en
1. Fu n ct ion a lisme
o So cia le co he sie en b in d ing en g roo t be lan g in sa men le ving
o Fu n ct ie s o f syst e men n ie t b ijd rag en a an bin d in g ; g e va a r sta b ilit e it
2. Con f lict - pa rad ig ma
o G ro e pe n ke nn en b ind in ge n , ma a r sa me n le ving n ie t
o Ge do min e e rd d oo r g roe p me t ma ch t en ho op t g ro ep zon de r aa np ast
3. So ciaa l- con st ru ct ivisme
o Han de le n va n p e rsoo n t o v elka a r
o Nad ru k pe rso on lijkh e id en id e nt it e it
4. Rat io ne le - acto r
o Ru ilre la t ie s d ie me n se n aa ng aa n , b e id e n voo rd e len
o G ro e p svo rmin g wan n ee r sp ra ke n ut sma xima lisa t ie
G ro e p svo rmin g
G ro ep svo rmin g
1. Fo rme le g roe p en
o Va st omsch re ven do e le n
2. In fo rme le g roe p en
o St ilzwijg e n de b ind in g
3. P rima ire g ro e p
o Pe rso on lijke e mot io ne le b an d
4. Se cun da ire g roe p en
o Doe lg e rich t, o np e rso on lijk
Fa se s b ij g roe p svo rmin g
1. O riën t at ie f a se ; on ze ke rhe id
2. Con f lict f a se ; te ge n st e llin g
3. In te g ra t ief a se ; e ve n wich t
4. Uit voe rin g sfa se ; sa men we rkin g
5. O rd e fa se ; re g e ls, in st itu t io na lise rin g
I n - en uit slu it ing
- In g rou p ; g roe p ge ef t so cia le b in d ing en ide n t ite it
- Ou tg ro u p; g roe p wijst af
, So cia le co he sie
S o cia le coh e sie b ind mid d e l vo o r sa me n le ving
- Hee f t in d icat o re n
o Me so ; he t a an t a l gro ep en me n se n de e l van u it ma ke n
o Ma cro; a an ta l g e we ld da d ige con f lict en in sa me n le vin g
S a me n le ving b ijee n do o r so cia lisa t ie, a ccu lt u rat ie e n me ch a n isme so cia le co nt ro le
Tra d it ion e le sa me n le vin g
- Me ch an isch e so lid a rit e it ; mo re le ge mee n scha p
- A rb e id sve rd e lin g; e en ze lf d e t aa k
- P ro d u ct ie ge rich t e ig en g eb ru ik
- Nad ru k co n fo rmisme
Mo de rn e sa me n le vin g
- O rg a n isch e so lid a rit e it ;
- A rb e id sve rd e lin g; ve rga an d , t aa kd if fe re nt ia t ie , in d ividu e e l
- P ro d u ct ie ; aa ng ep a st a an de ma rkt
13.2 analyse: de politiek en de cultuur
Po lit ico lo g isch e b lik op id en t it e it
P o lit ie ke b in d ing in Ned e rlan d
- Za ke n g e re g e ld d oo r h et co lle ct ie f
- O ve rh e id d oo r sta a t svo rmin g ma cht o m za ke n t e re ge le n ; d win ge n
V an fe od a a l syst ee m na a r Ne de rla n d se sta a t
- Po lit ie ke in st it ut ie s zo rg d en voo r ve ran de rin g
Mod e rn ist ische scho o l
Mo de rn ist isch e sch oo l
- Ee rst sta a t t ot sta n d g e ko me n
- G ro n dg eb ie d , g e we ld s- e n b e la st ing mo no po lie
- Twee de n at ie to t st an d
- Ge me en scha p pe lijke t aa l, cu lt u u r en ge sch ie de n is
- Po lit ie ke e lit e wil sta a t en la a t b e vo lkin g bin de n t o t n at ie
Co lle ct ie ve act ie
Dile mma va n de co lle ct ie ve a ct ie
- V rijwillig e g ee n be la st in g b et a len ; po lit ie ke in st it ut ie ; d wa ng
Co lle ct ie ve a ct ie g eg roe id
- Doo r p ro ce s sta a t svo rmin g e n e co no misch e mod e rn ise rin g
De mo cra t ise ring , h ie rd oo r b u rg e rs we n se n e n e isen ken ba a r ma ken
- Ve rzo rg ing sst aa t op ge bo u wd
So cio log isch e b lik o p id en t it e it
Cu lt u re le id en t it e it va lt nie t alt ijd sa me n met n at io na le st a at
- Mu lt ina t ion a le st aa t ; le ve n me e r na t ie s n aa st e lka a r
- So ms e en la n d, e en na t ie ; na t ie st a at
S o cia le coh e sie b inn en g roe p , g ro te r d an b in ne n de st a at
Nat io na list isch e sch o o l
Na t ion a list isch e st aa t
- Ee rst na t ie t ot st an d g e ko me n
- Twee de st aa t to t st an d ge ko me n
Na t ion a list isch e id eo lo g ie
- G ro e p me n se n met cu ltu re le ide n t ite it , ge mee n scha pp e lijke a sp e ct e n; E tn ie
- Met p ro ce s n at ie vo rmin g t ot n at ie ge ko me n ; n at io na le ide n t ite it
P o lit ie ke b in d ing e n kun n en le ide n to t o nt st aa n na t io na le ide n t ite it (mo d e rn )
Hoofdstuk 13 Binding en natievorming
13.1 Context: de Nederlandse identiteit
A spe cte n ve rsch ille n de id en t ite it
1. Pe rso on lijk
o Ze lf b ee ld
2. So ciaa l
o De g roe p en waa r ie ma nd d ee l va n u it ma a kt
3. Co lle ct ie f
o Het b ee ld d at h oo rt b ij de g ro ep
I de n t ite it ove rg ed ra ge n do o r so cia lisa t ie
- Le ren me n se n op ee n b ep aa lde ma n ie r ge d ra ge n
B in d ing en
Co lle ct ie ve id en t ite it d oo r b in d ing e n me t ge mee n scha pp e lijke waa rd e n e n n o rmen
V e rsch ille n d e b ind in ge n
1. Po lit ie ke b ind in g
2. Af f e ct ie ve b ind in g
3. Cog n it ie ve b in d ing
4. Eco no misch e b in d ing
P a ra d ig ma ’s en b in d ing en
1. Fu n ct ion a lisme
o So cia le co he sie en b in d ing en g roo t be lan g in sa men le ving
o Fu n ct ie s o f syst e men n ie t b ijd rag en a an bin d in g ; g e va a r sta b ilit e it
2. Con f lict - pa rad ig ma
o G ro e pe n ke nn en b ind in ge n , ma a r sa me n le ving n ie t
o Ge do min e e rd d oo r g roe p me t ma ch t en ho op t g ro ep zon de r aa np ast
3. So ciaa l- con st ru ct ivisme
o Han de le n va n p e rsoo n t o v elka a r
o Nad ru k pe rso on lijkh e id en id e nt it e it
4. Rat io ne le - acto r
o Ru ilre la t ie s d ie me n se n aa ng aa n , b e id e n voo rd e len
o G ro e p svo rmin g wan n ee r sp ra ke n ut sma xima lisa t ie
G ro e p svo rmin g
G ro ep svo rmin g
1. Fo rme le g roe p en
o Va st omsch re ven do e le n
2. In fo rme le g roe p en
o St ilzwijg e n de b ind in g
3. P rima ire g ro e p
o Pe rso on lijke e mot io ne le b an d
4. Se cun da ire g roe p en
o Doe lg e rich t, o np e rso on lijk
Fa se s b ij g roe p svo rmin g
1. O riën t at ie f a se ; on ze ke rhe id
2. Con f lict f a se ; te ge n st e llin g
3. In te g ra t ief a se ; e ve n wich t
4. Uit voe rin g sfa se ; sa men we rkin g
5. O rd e fa se ; re g e ls, in st itu t io na lise rin g
I n - en uit slu it ing
- In g rou p ; g roe p ge ef t so cia le b in d ing en ide n t ite it
- Ou tg ro u p; g roe p wijst af
, So cia le co he sie
S o cia le coh e sie b ind mid d e l vo o r sa me n le ving
- Hee f t in d icat o re n
o Me so ; he t a an t a l gro ep en me n se n de e l van u it ma ke n
o Ma cro; a an ta l g e we ld da d ige con f lict en in sa me n le vin g
S a me n le ving b ijee n do o r so cia lisa t ie, a ccu lt u rat ie e n me ch a n isme so cia le co nt ro le
Tra d it ion e le sa me n le vin g
- Me ch an isch e so lid a rit e it ; mo re le ge mee n scha p
- A rb e id sve rd e lin g; e en ze lf d e t aa k
- P ro d u ct ie ge rich t e ig en g eb ru ik
- Nad ru k co n fo rmisme
Mo de rn e sa me n le vin g
- O rg a n isch e so lid a rit e it ;
- A rb e id sve rd e lin g; ve rga an d , t aa kd if fe re nt ia t ie , in d ividu e e l
- P ro d u ct ie ; aa ng ep a st a an de ma rkt
13.2 analyse: de politiek en de cultuur
Po lit ico lo g isch e b lik op id en t it e it
P o lit ie ke b in d ing in Ned e rlan d
- Za ke n g e re g e ld d oo r h et co lle ct ie f
- O ve rh e id d oo r sta a t svo rmin g ma cht o m za ke n t e re ge le n ; d win ge n
V an fe od a a l syst ee m na a r Ne de rla n d se sta a t
- Po lit ie ke in st it ut ie s zo rg d en voo r ve ran de rin g
Mod e rn ist ische scho o l
Mo de rn ist isch e sch oo l
- Ee rst sta a t t ot sta n d g e ko me n
- G ro n dg eb ie d , g e we ld s- e n b e la st ing mo no po lie
- Twee de n at ie to t st an d
- Ge me en scha p pe lijke t aa l, cu lt u u r en ge sch ie de n is
- Po lit ie ke e lit e wil sta a t en la a t b e vo lkin g bin de n t o t n at ie
Co lle ct ie ve act ie
Dile mma va n de co lle ct ie ve a ct ie
- V rijwillig e g ee n be la st in g b et a len ; po lit ie ke in st it ut ie ; d wa ng
Co lle ct ie ve a ct ie g eg roe id
- Doo r p ro ce s sta a t svo rmin g e n e co no misch e mod e rn ise rin g
De mo cra t ise ring , h ie rd oo r b u rg e rs we n se n e n e isen ken ba a r ma ken
- Ve rzo rg ing sst aa t op ge bo u wd
So cio log isch e b lik o p id en t it e it
Cu lt u re le id en t it e it va lt nie t alt ijd sa me n met n at io na le st a at
- Mu lt ina t ion a le st aa t ; le ve n me e r na t ie s n aa st e lka a r
- So ms e en la n d, e en na t ie ; na t ie st a at
S o cia le coh e sie b inn en g roe p , g ro te r d an b in ne n de st a at
Nat io na list isch e sch o o l
Na t ion a list isch e st aa t
- Ee rst na t ie t ot st an d g e ko me n
- Twee de st aa t to t st an d ge ko me n
Na t ion a list isch e id eo lo g ie
- G ro e p me n se n met cu ltu re le ide n t ite it , ge mee n scha pp e lijke a sp e ct e n; E tn ie
- Met p ro ce s n at ie vo rmin g t ot n at ie ge ko me n ; n at io na le ide n t ite it
P o lit ie ke b in d ing e n kun n en le ide n to t o nt st aa n na t io na le ide n t ite it (mo d e rn )