Samenvatting anatomie & fysiologie het urinewegstelsel

Anatomie, pathologie en fysiologie het urinewegstelsel
Inleiding anatomie

Een mens heeft 2 nieren de linker en de rechternier. Deze nieren
liggen in de onderrug aan weerszijde van de wervelkolom. De rechter
nier ligt iets lager, dit komt omdat de lever ook rechts ligt. Dus de
lever drukt de rechter nier iets naar beneden.

Doordat er vetweefsel om de nieren zitten, blijven de nieren op hun
plaats, waar ze horen te liggen.

Onder de buikholte zit de blaas. De blaas zit verborgen achter het
schaambeen. Tussen de nier en de blaas zit een urineleider (de
Ureter). In de nieren wordt de urine gemaakt en via de ureter wordt
de urine afgevoerd naar de blaas.

Vanaf de blaas naar de buitenkant zit de urinebuis (de urethra).

 Urineleider  ureter: zit tussen de nier en de blaas.
 Urinebuis/plasbuis  urethra: zit tussen de blaas en de buitenkant.



De nieren
De nieren hebben 3 functies.

1. Productie van urine: tijdens het produceren van urine, zorgen de nieren ervoor dat:
 Afvalstoffen worden uitgescheiden
 Zorgen voor de regulatie van water (hoe meer je drinkt hoe meer je plast)
 En de nieren houden bij hoeveel vocht er in het lichaam moet blijven en hoe ze het
waterhuishouding kunnen reguleren.
 Ook regelen de nieren de zouthuishouding. Zouten zijn de elektrolyten en de mineralen.
Je moet niet te veel/te weinig elektrolyten en mineralen in het lichaam hebben, want
dan functioneert het lichaam niet goed. De nieren gaan kijken hoeveel elektrolyten en
mineralen zijn er en hoeveel moet er worden uitgeplast.
 Daarnaast doet het ook het uitscheiden van schadelijke en overbodige stoffen.

Al deze producten zorgen ervoor dat er een bepaalde hoeveelheid urine wordt gemaakt.
Dus de productie van urine zijn meerdere functies in 1.
2. Aanmaken en uitscheiden van hormonen
 Het raassysteem is 1 van de systemen die hormonen hebben, die door de nieren
gemaakt worden. Het raassysteem zorgt voor het handhaven van de bloeddruk.
3. Regulatie van de zuurgraad
 De zuurgraad is belangrijk, om processen in het lichaam zo goed mogelijk te laten
verlopen. Het is de PH van het bloed, deze PH moet niet te hoog of te laag zijn, hierbij
zijn de nieren betrokken om dit binnen de juiste marge te houden.



Functies van de nieren vanuit het boek (anatomieboek blz. 279):

 Uitscheiden van afvalstoffen via de urine
 Regulatie van de hoeveelheid water in het lichaam
 Regulatie van de hoeveelheid zouten in het lichaam
 Regulatie van de zuurgraad van het lichaam
 Aanmaak, uitscheiding en metabolisme van hormonen



Urine

, Urine wordt gevormd uit het bloedplasma, dit is het waterige bestandsdeel uit het bloed. Het
bloedplasma wordt gefilterd vanuit de nieren en daardoor ontstaat urine. Er wordt ongeveer 2 liter
urine geproduceerd per dag.

De hoeveelheid en de concentratie van het plasma van de urine, wordt heel nauwkeurig bepaald.
Op basis van de elektrolyten en mineralen die je in het lichaam hebt, kunnen de nieren heel goed
een berekening maken hoeveel urine er werkelijk gemaakt wordt.

Verse urine ruikt en stinkt niet en is lichtgeel + helder van kleur. Wanneer urine wel ruikt en stinkt
kan dit komen door bepaald eten van voedsel en door de afvalstoffen die in de urine zit. Maar de
urine gaat vooral stinken als het in contact komt met zuurstof.

Als de urine niet helder is, maar donker van kleur, dan betekent dat, dat er sprake is van delidratie.
Delidratie betekent dat je een te kort aan vocht hebt. Wanneer urine helder is, maar wel
troebel (sinaasappelachtige urine) duidt dit bijna altijd op een infectie. Wanneer er een rode kleur
te zien is bij de urine betekent dat dat er bloed bij de urine is en dit kan verschillende oorzaken
hebben.

Blaas en incontinentie
Nadat de urine gemaakt is door de nieren, stroomt dit vrijwel direct door naar de blaas. De blaas
heeft dan ook als functie: de opslag van urine. De ureter (urineleider) komt aan de achterzijde van
de blaas binnen en dit noem je de blaasdriehoek. De blaasdriehoek is een driehoek tussen de beide
ingangen van de ureters (urineleiders) en de uitgang van de urethra (plasbuis).

Deze driehoek heeft geen elasticiteit, de blaas is gemaakt van elastisch spierweefsel, maar de
driehoek heeft dat niet. Dit elastisch spierweefsel speelt een belangrijke rol bij de aandrang van het
moeten plassen. In de opening van de blaasdriehoek zit een ventielfunctie, waardoor als de blaas te
veel vol loopt, stroomt de urine niet terug van de blaas naar de ureter (urineleider). Dus als de
blaas te vol is, kan de urine niet terug naar de nieren, hier zit een ventiel achter. Onder aan de
blaas zit een sluitspier. Een inwendige en een uitwendige sluitspier. Deze spieren kunnen openen
en sluiten.



Filmpje uitscheiding 3: lagere urinewegen
 Wat is een peristaltische beweging?
Is een knijpende/stuwende beweging van urine via de ureter naar de blaas.
 Wat is de blaasdriehoek?
De ureters (urineleiders) monden uit in de blaasdriehoek
 Wat is de ventielfunctie?
Door het ventielfunctie wordt de terugstroom van urine van de blaas naar de urineleiders
verhinderd. De urine kan zo niet terugstromen.
 Zijn de sluitspieren willekeurig of onwillekeurig?
De inwendige sluitspieren zijn onwillekeurig en bij een lege blaas aangespannen.
De uitwendige sluitspieren zijn willekeurig en zijn te controleren.
 Wat betekent mictie?
Aandrang om te urineren.
 Bij welke hoeveelheid urine in de blaas gaat er een seintje naar het ruggenmerg?
350 ml.
 Welke 2 seintjes worden terug gestuurd?
Het ruggenmerg stuurt een signaal terug naar de blaasspier:
- Om te controleren (contractie blaasspier).
- En een signaal naar de inwendige sluitspieren om te ontspannen.