Samenvatting anatomie & fysiologie
spijsverteringsstelsel
8.1 het spijsverteringsstelsel
het spijsverteringsstelsel bestaat uit verschillende
organen, die verantwoordelijk zijn voor de vertering
van voedsel. Dit zijn de volgende organen:
De mond
De slokdarm
De maag
De lever
De galblaas
De alvleesklier
De dunne darm
De dikke darm
De functies van het spijsverteringsstelsel zijn:
Vertering van voedingsstoffen
De opname van voedingsstoffen
De uitscheiding van afvalstoffen
De spijsvertering is het proces waarbij voedsel wordt afgebroken tot voedingsstoffen die klein
genoeg zijn om in het lichaam te worden opgenomen.
Verteringsenzymen zorgen ervoor dat voedingsstoffen worden afgebroken tot kleinere deeltjes
(moleculen). Deze voedingsstoffen worden vervolgens via de darmwand opgenomen in de
bloedbaan, en kunnen in het lichaam worden omgezet in energie en bouwstoffen.
Het spijsverteringsproces in het kort:
Begint in de mond. Terwijl je kauwt wordt het voedsel vermengd met speeksel en daarbij
wordt het afgebroken. Nadat je het hebt doorgeslikt, wordt het via de slokdarm naar de
maag getransporteerd.
In de maag wordt het voedsel vermengd met maagsap. De enzymen in het maagsap breken
het voedsel verder af. Vanuit de maag gaat het voedsel naar het eerste deel van de dunne
darm, hier wordt het verder verteerd. Hierbij spelen stoffen uit het sap van de alvleesklier en
gal een rol. Verderop in de dunne darm worden de voedingsstoffen opgenomen in de
bloedbaan. Via het bloed wordt het naar de rest van het lichaam getransporteerd.
De resten van de voedselbrij die niet zijn opgenomen in de dunne arm passeren de dikke
darm. In de dikke darm wordt er water aan de voedselbrij onttrokken en de resten verlaten
het lichaam via de anus.
, Opbouw wanden van maag en darmen:
Van binnen naar buiten zijn de wanden opgebouwd uit de:
Slijmvlieslaag (mucosa). Deze bestaat uit drie soorten weefsel.
Dekweefsel (epitheel). Bedekt het oppervlak van het lichaam en de meeste
lichaamsholtes.
Bindweefsel (lamina propria). Een ondersteunend weefsel waarin zich zenuwen,
bloedvaatjes en lymfeweefsel bevinden.
Spierweefsel (muscularis mucosa). Dit zorgt voor plooiing in de wand. Met name in
de maag en in de dunne darm is de wand erg geplooid.
Middelste bindweefsellaag (submucosa). Een laag van bindweefsel onder het slijmvlies.
Spierlaag (muscularis propria). Zorgt voor het kneden en het voortduwen van het voedsel.
Buitenste bindweefsellaag (serosa). De buitenste bedekking van de organen.
Bloedvoorziening:
Het spijsverteringsstelsel wordt van zuurstofrijk bloed voorzien. Dit gebeurt vanuit drie vertakkingen
van de aorta:
De ingewand slagader (truncus coeliacus)
De bovenste darmslagader ( arteria mesenterica superior)
De onderste darmslagader (arteria mesenterica inferior)
Het buikvlies:
Is een dun vlies dat de binnenkant van de buikholte en de buitenkant
van een aantal organen bekleedt. Het buikvlies bestaat uit twee lagen:
De buitenste laag, bedekt de binnenzijde van de buikwand.
De binnenste laag, bedekt een groot deel van de organen in de buikholte.
De buikholte is de ruimte die wordt begrensd door de wervelkolom, middenrif, de buikspieren en de
bekkenbodem.
De buikvliesholte is de ruimte tussen de twee lagen van het buikvlies, deze ligt in de buikholte.
Binnen en buiten buikvliesholte:
de organen binnen de buikvliesholte, worden geheel of gedeeltelijk omgeven door het
buikvlies. (maag, delen van de dunne darm, dwarse darm, s-vormige darm, de lever,
galwegen)
de organen buiten de buikvliesholte, worden niet omgeven door het buikvlies. (nieren,
urineblaas, bloedvaten, twaalfvingerige darm)
spijsverteringsstelsel
8.1 het spijsverteringsstelsel
het spijsverteringsstelsel bestaat uit verschillende
organen, die verantwoordelijk zijn voor de vertering
van voedsel. Dit zijn de volgende organen:
De mond
De slokdarm
De maag
De lever
De galblaas
De alvleesklier
De dunne darm
De dikke darm
De functies van het spijsverteringsstelsel zijn:
Vertering van voedingsstoffen
De opname van voedingsstoffen
De uitscheiding van afvalstoffen
De spijsvertering is het proces waarbij voedsel wordt afgebroken tot voedingsstoffen die klein
genoeg zijn om in het lichaam te worden opgenomen.
Verteringsenzymen zorgen ervoor dat voedingsstoffen worden afgebroken tot kleinere deeltjes
(moleculen). Deze voedingsstoffen worden vervolgens via de darmwand opgenomen in de
bloedbaan, en kunnen in het lichaam worden omgezet in energie en bouwstoffen.
Het spijsverteringsproces in het kort:
Begint in de mond. Terwijl je kauwt wordt het voedsel vermengd met speeksel en daarbij
wordt het afgebroken. Nadat je het hebt doorgeslikt, wordt het via de slokdarm naar de
maag getransporteerd.
In de maag wordt het voedsel vermengd met maagsap. De enzymen in het maagsap breken
het voedsel verder af. Vanuit de maag gaat het voedsel naar het eerste deel van de dunne
darm, hier wordt het verder verteerd. Hierbij spelen stoffen uit het sap van de alvleesklier en
gal een rol. Verderop in de dunne darm worden de voedingsstoffen opgenomen in de
bloedbaan. Via het bloed wordt het naar de rest van het lichaam getransporteerd.
De resten van de voedselbrij die niet zijn opgenomen in de dunne arm passeren de dikke
darm. In de dikke darm wordt er water aan de voedselbrij onttrokken en de resten verlaten
het lichaam via de anus.
, Opbouw wanden van maag en darmen:
Van binnen naar buiten zijn de wanden opgebouwd uit de:
Slijmvlieslaag (mucosa). Deze bestaat uit drie soorten weefsel.
Dekweefsel (epitheel). Bedekt het oppervlak van het lichaam en de meeste
lichaamsholtes.
Bindweefsel (lamina propria). Een ondersteunend weefsel waarin zich zenuwen,
bloedvaatjes en lymfeweefsel bevinden.
Spierweefsel (muscularis mucosa). Dit zorgt voor plooiing in de wand. Met name in
de maag en in de dunne darm is de wand erg geplooid.
Middelste bindweefsellaag (submucosa). Een laag van bindweefsel onder het slijmvlies.
Spierlaag (muscularis propria). Zorgt voor het kneden en het voortduwen van het voedsel.
Buitenste bindweefsellaag (serosa). De buitenste bedekking van de organen.
Bloedvoorziening:
Het spijsverteringsstelsel wordt van zuurstofrijk bloed voorzien. Dit gebeurt vanuit drie vertakkingen
van de aorta:
De ingewand slagader (truncus coeliacus)
De bovenste darmslagader ( arteria mesenterica superior)
De onderste darmslagader (arteria mesenterica inferior)
Het buikvlies:
Is een dun vlies dat de binnenkant van de buikholte en de buitenkant
van een aantal organen bekleedt. Het buikvlies bestaat uit twee lagen:
De buitenste laag, bedekt de binnenzijde van de buikwand.
De binnenste laag, bedekt een groot deel van de organen in de buikholte.
De buikholte is de ruimte die wordt begrensd door de wervelkolom, middenrif, de buikspieren en de
bekkenbodem.
De buikvliesholte is de ruimte tussen de twee lagen van het buikvlies, deze ligt in de buikholte.
Binnen en buiten buikvliesholte:
de organen binnen de buikvliesholte, worden geheel of gedeeltelijk omgeven door het
buikvlies. (maag, delen van de dunne darm, dwarse darm, s-vormige darm, de lever,
galwegen)
de organen buiten de buikvliesholte, worden niet omgeven door het buikvlies. (nieren,
urineblaas, bloedvaten, twaalfvingerige darm)
