Vitale functiekunde MK/ KLRE
Les 1 (COPD)
“Treat first what kills first”
Vitale functies: functies van je lichaam die direct van levensbelang zijn. -> bij een vitaal
bedreigde patiënt zijn een of meerdere van de vitale functies dusdanig verstoord dat zij
dreigen te falen.
Ademhaling
Circulatie
Bewustzijn
Waardes van bedreigde parameters:
Ademhalingsfrequentie <9/min of >30/min
Zuurstofsaturatie <90%
Hartfrequentie <40/min of >130/min
Systolische bloeddruk <90 mmHg of >200 mmHg
Veranderd bewustzijn >2 Glasgow Coma Scale (bij 8 of minder spreek je al van ernstig
hersenletsel of comateuze toestand) of afname bewustzijn AVPU (gebruiken bij
kinderen)
Urineproductie <75 ml per 4 uur
SIT: Spoed Interventie Systeem-> 1 IC/SEH/CCU-verpleegkundige en 1 arts.
Wat houd de ABCDE-methode in:
> Het controleren van de volgende punten:
- Airway (is de luchtweg vrij?)
- Breathing (ademt de patiënt?)
- Circulation (is de circulatie aanwezig?)
- Disability (heeft de patiënt levensbedreigende neurologische problemen?)
- Environment (is de patiënt van top tot teen bekeken voor andere problemen?)
Airway:
Zit er iets in de luchtweg? Zit er iets vast (corpus alienum), is er braaksel/speeksel
aanwezig, is er een trauma/opzwelling in het gezicht aanwezig of is er verminderd
bewustzijn-> achter gezakte tong? (doe hiervoor head tilt/chin lift manoeuvre, zie
plaatje)
Dit kan je controleren om met de patiënt te praten, luisteren bij de
ademhaling of in de mond te kijken.
Patiënt kan beademd worden door middel van intubatie-> inbrengen van
een endotracheale buis in luchtpijp.
Hoorbare geluiden bij een gedeeltelijke obstructie: stridor, snurken,
rochelen, heesheid.
Bedreigde Airway (A): als er kans is dat er op korte termijn
luchtverplaatsing door luchtwegen niet mogelijk is.
Gebruik look-listen-feel methode om ademhaling te beoordelen.
, Breathing:
Hoe is de ademhaling van de patiënt?
Dit kan je controleren door te kijken of de borstkas symmetrisch beweegt (anders
kan er een klaplong aanwezig zijn), ademfrequentie, saturatie, diepte ademhaling,
gebruikt de patiënt de hulpademhaling spieren (benauwd), is de tong of lippen blauw
gekleurd-> extreme lage saturatie.
Hoe is de effectiviteit van luchtverversing in longen + opname van zuurstof vanuit de
longen in het bloed.
Je kan zuurstof toedienen als je zorgen maakt om de patiënt zijn ademhaling en
onderzoek de oorzaak van de kortademigheid. Ook kan je een X-thorax maken en
bloedgas prikken (pH, O2, CO2, HCO3 en evt. lactaat-> door verzuring)
Normale ademhaling-> 12 tot 20 ademhalen per minuut
Bradypnoe Tachypnoe Dyspnoe Hypopnoe Hyperpnoe
Langzame Snelle Kortademig of Oppervlakkige Diepe
ademhaling ademhaling benauwd ademhaling ademhaling
COPD
Chronische bronchitis (chronische ontsteking) of longemfyseem (kapotgaan van
longblaasjes).
Belangrijkste oorzaak: roken.
Exacerbatie: Als de patiënt plotseling hevige klachten heeft door bijvoorbeeld een
luchtweginfectie.
Door het vele slijm hebben patiënten vaak moeite met uitademen. Ook krijg je door
het slijm sneller infecties, een vicieuze cirkel dus.
Chronische aandoening, kan niet worden genezen.
Hypoxic drive= Door COPD is de CO2 waarde in het bloed een lange tijd erg hoog,
hierdoor wordt de receptor voor CO2 in de hersenstam hiervoor ongevoelig. Hij gaat
over op O2. Dan wordt O2 geven geen optie meer omdat de hersenstam dan denkt
dat er voldoende zuurstof is en de ademhaling omlaag gaat halen.
Respiratoir= ernstig benauwd.
Vernevelaar: apparaat dat vloeibare medicatie omzet in zeer kleine druppeltjes.
Pneumonie
Ontsteking van longblaasjes door bacterie, virus of een
schimmel.
Bij verdenkingen kan een X-thorax gemaakt worden.
Pneumonie wordt verholpen door antibiotica (eerst een
bloedkweekje afnemen om achter de verwekker te komen).
Bronchodilatatie: verwijding van de luchtwegen
Bronchoconstrictie: vernauwing van de luchtwegen
Inademen Uitademen
Rustige ademhaling Diafragma +uitwendige Passief
tussenribspieren
Geforceerde ademhaling Hulpademhalingsspieren Inwendige tussenribspieren
+ buikspieren
Les 1 (COPD)
“Treat first what kills first”
Vitale functies: functies van je lichaam die direct van levensbelang zijn. -> bij een vitaal
bedreigde patiënt zijn een of meerdere van de vitale functies dusdanig verstoord dat zij
dreigen te falen.
Ademhaling
Circulatie
Bewustzijn
Waardes van bedreigde parameters:
Ademhalingsfrequentie <9/min of >30/min
Zuurstofsaturatie <90%
Hartfrequentie <40/min of >130/min
Systolische bloeddruk <90 mmHg of >200 mmHg
Veranderd bewustzijn >2 Glasgow Coma Scale (bij 8 of minder spreek je al van ernstig
hersenletsel of comateuze toestand) of afname bewustzijn AVPU (gebruiken bij
kinderen)
Urineproductie <75 ml per 4 uur
SIT: Spoed Interventie Systeem-> 1 IC/SEH/CCU-verpleegkundige en 1 arts.
Wat houd de ABCDE-methode in:
> Het controleren van de volgende punten:
- Airway (is de luchtweg vrij?)
- Breathing (ademt de patiënt?)
- Circulation (is de circulatie aanwezig?)
- Disability (heeft de patiënt levensbedreigende neurologische problemen?)
- Environment (is de patiënt van top tot teen bekeken voor andere problemen?)
Airway:
Zit er iets in de luchtweg? Zit er iets vast (corpus alienum), is er braaksel/speeksel
aanwezig, is er een trauma/opzwelling in het gezicht aanwezig of is er verminderd
bewustzijn-> achter gezakte tong? (doe hiervoor head tilt/chin lift manoeuvre, zie
plaatje)
Dit kan je controleren om met de patiënt te praten, luisteren bij de
ademhaling of in de mond te kijken.
Patiënt kan beademd worden door middel van intubatie-> inbrengen van
een endotracheale buis in luchtpijp.
Hoorbare geluiden bij een gedeeltelijke obstructie: stridor, snurken,
rochelen, heesheid.
Bedreigde Airway (A): als er kans is dat er op korte termijn
luchtverplaatsing door luchtwegen niet mogelijk is.
Gebruik look-listen-feel methode om ademhaling te beoordelen.
, Breathing:
Hoe is de ademhaling van de patiënt?
Dit kan je controleren door te kijken of de borstkas symmetrisch beweegt (anders
kan er een klaplong aanwezig zijn), ademfrequentie, saturatie, diepte ademhaling,
gebruikt de patiënt de hulpademhaling spieren (benauwd), is de tong of lippen blauw
gekleurd-> extreme lage saturatie.
Hoe is de effectiviteit van luchtverversing in longen + opname van zuurstof vanuit de
longen in het bloed.
Je kan zuurstof toedienen als je zorgen maakt om de patiënt zijn ademhaling en
onderzoek de oorzaak van de kortademigheid. Ook kan je een X-thorax maken en
bloedgas prikken (pH, O2, CO2, HCO3 en evt. lactaat-> door verzuring)
Normale ademhaling-> 12 tot 20 ademhalen per minuut
Bradypnoe Tachypnoe Dyspnoe Hypopnoe Hyperpnoe
Langzame Snelle Kortademig of Oppervlakkige Diepe
ademhaling ademhaling benauwd ademhaling ademhaling
COPD
Chronische bronchitis (chronische ontsteking) of longemfyseem (kapotgaan van
longblaasjes).
Belangrijkste oorzaak: roken.
Exacerbatie: Als de patiënt plotseling hevige klachten heeft door bijvoorbeeld een
luchtweginfectie.
Door het vele slijm hebben patiënten vaak moeite met uitademen. Ook krijg je door
het slijm sneller infecties, een vicieuze cirkel dus.
Chronische aandoening, kan niet worden genezen.
Hypoxic drive= Door COPD is de CO2 waarde in het bloed een lange tijd erg hoog,
hierdoor wordt de receptor voor CO2 in de hersenstam hiervoor ongevoelig. Hij gaat
over op O2. Dan wordt O2 geven geen optie meer omdat de hersenstam dan denkt
dat er voldoende zuurstof is en de ademhaling omlaag gaat halen.
Respiratoir= ernstig benauwd.
Vernevelaar: apparaat dat vloeibare medicatie omzet in zeer kleine druppeltjes.
Pneumonie
Ontsteking van longblaasjes door bacterie, virus of een
schimmel.
Bij verdenkingen kan een X-thorax gemaakt worden.
Pneumonie wordt verholpen door antibiotica (eerst een
bloedkweekje afnemen om achter de verwekker te komen).
Bronchodilatatie: verwijding van de luchtwegen
Bronchoconstrictie: vernauwing van de luchtwegen
Inademen Uitademen
Rustige ademhaling Diafragma +uitwendige Passief
tussenribspieren
Geforceerde ademhaling Hulpademhalingsspieren Inwendige tussenribspieren
+ buikspieren
