- Dellmann – Hs10 p. 201-206 ‘Liver and Gallbladder’
- Dyce – Hs3 p. 125-128 → zie Pr1
Wc1 - Syllabus – leesopdracht
Voorbereiding Dellmann
Elke leverlob is bedekt met serosa (visceraal peritoneum) bovenop een dun
bindweefselkapsel. Dit kapselbindweefsel stulpt de lobben in als interlobulair
bindweefsel, wat de individuele lobuli omgeeft.
Een fijnmazig netwerk van reticulinevezels omgeeft de cellen & sinusoïden. Gladde
Centrale vene spiercellen kunnen aanwezig zijn in het kapsel & interlobulaire bindweefsel. Het
interlobulaire bindweefsel is enkel bij het varken duidelijk zichtbaar. Er is meer
bindweefsel aanwezig rondom takken van de a. hepatica, v. portae, & galwegen →
‘portal canals’ (=portale driehoek).
v. portae venule De hepatocyten zijn in rijen georganiseerd. Het oppervlak van deze cellen verschilt:
microvilli richting de perisinusoïdale ruimte, canaliculair oppervlak bij de
galcanaliculi, en contactoppervlak met naastgelegen hepatocyten via desmosomen.
De nucleus is centraal & sferisch met nucleoli. Er zijn veel mito’s en het Golgi complex
ligt bij de galcanaliculi. Glycogeenrijke gebieden in de cel tonen als korrelige lege ruimten met
onregelmatige vorm, terwijl lipiden juist bleke ronde vacuolen vormen.
De hepatocyten absorberen billirubine uit het bloed, conjugeren dit, en secreteren dit in de gal samen met
galzouten, eiwit, en cholesterol. Galcanaliculi zijn kleine intercellulaire gangen die omgeven worden door
de 2 celmembranen en gesloten worden via tight junctions. Villi van de hepatocyten stulpen het lumen in.
Gal stroomt via de canaliculi richting de periferie van de lobuli & draineert daar in een galductuli, belijnd
met laag kubisch epitheel. Deze komen samen tot interlobulaire galgangen in de portale driehoek, belijnd
met kubisch epitheel. Deze gangen komen samen tot intrahepatische galgangen die uiteindelijk de lobben
verlaten via de hepatische galgangen (dd. hepatici). De extrahepatische galgangen bestaan ut de dd.
hepatici, d. cysticus naar de galblaas (indien aanwezig), en de d. choledochus.
De v. portae & a. hepatica, die bij de porta/hilus binnenkomen, vertakken & volgen het
interlobulaire bindweefsel. De takken in de portale driehoek heten de interlobulaire
portale venule en de interlobulaire hepatische arteriool.
De portale venules geven kleine takken af die de as van de leveracinus vormen. Hieruit
ontstaan de sinusoïden. Het meeste bloed van de hepatische arteriolen komt via een
capillaire plexus in de portale driehoek.
De sinusoïden lopen tussen de hepatocyt-rijen (laminae) vanuit de interlobulaire portale
venule & hepatische arteriool naar de centrale vene. De sinusoïden worden belijnd door = portale
endotheel en Kupffercellen (macrofagen). driehoek
Het basaalmembraan is discontinu & de
endotheelcellen bevatten zelf ook poriën. Bij
herkauwers bevat het endotheel geen poriën en is de
lamina basalis wel continu.
Tussen de hepatocyten en het endotheel zit de
perisinusoïdale ruimte (van Disse), waarin hepatocyt-
microvilli uitstulpen. De perisinusoïdale ruimte bevat
reticulinevezels en adipocyten.
De centrale vene verbindt met sublobulaire venen perifeer van de lobule, a. hepatica Hepatic plates
welke samenkomen tot steeds grotere venen en uiteindelijk tot de vv. galgang & sinusoids
hepaticae die uitmonden in de v. cava caudalis.
De lymfe wordt in de perisinusoïdale ruimte gevormd & stroomt naar de
intercellulaire ruimte van de portale driehoek & het bindweefsel. Lymfevaten hier
vangen het op & transporteren het naar de hepatische lymfeknopen bij de porta.
, Portale acinus Anatomische lobulus
De ‘klassieke anatomische lobulus’ heeft als
centrale eenheid de centrale vene. Ze zijn
ruwweg hexagonaal, met portale driehoeken
op ~3 van de hoeken.
De portale lobulus is een functionele eenheid
rondom om de galafvoer. Het is een driehoekig
gebied met parenchym van 3 ‘anatomische
lobuli’, waarvan gal wordt gedraineerd door de
portale driehoek centraal in deze driehoekige portale lobulus. De hoeken van de
Portale lobulus
driehoek zijn de centrale venen van de anatomische lobuli.
De portale acinus beschrijft de bloedaanvoer van het parenchym. Het is een
diamantvormig gebied van 2 ‘anatomische lobuli’ die worden voorzien door de
takken van de portale venule en hepatische arteriool. De lijn tussen de portale
driehoek tussen 2 lobuli vormt de as van de
portale acinus, en de 2 centrale venen vormen
de punten. Hierbinnen worden 3 slecht
omschreven zones erkend:
Zone 1 – dichtst bij de as. De cellen ontvangen
de meeste nutriënten & zuurstof, en zijn
metabool het meest actief. Deze cellen
worden ook het eerst aan toxinen blootgesteld.
Zone 2 – intermediaire activiteit.
Zone 3 – vlak bij de centrale vene. Deze zone ontvangt
de minste nutriënten en zuurstof.
Cilindrisch epitheel
De galblaas slaat de gal op & concentreert het verder door reabsorptie van water &
anorganische zouten. De mucosa is geplooid als de blaas niet gevuld is. Het epitheel
bestaat uit cilindrisch epitheel. Tussen de plicae zijn epitheliale crypten aanwezig. De
epitheelcellen bevatten microvilli & tight junctions tussen de cellen. Tussen de
Propria-submucosa
epitheelcellen zitten slijmbekercellen bij runderen. Bij katten kunnen leukocyten in het
epitheel voorkomen. De tunica propria-submucosa bevat losmazig bindweefsel. De tunica
muscularis bevat dunne gladde spierweefselbundels die circulair georiënteerd zijn.
De wanden van de dd. Hepatici, d. cysticus, en d. choledochus bestaan uit dezelfde tunicae
als de galblaas. Dwarsdoorsnede crypte
De vele leverfuncties worden enkel door de hepatocyten & stellate Syllabus
macrofagen (Kupffercellen) vervuld. Tunica muscularis
de hepatocyten hebben veel ER, lysosomen, peroxisomen, en cytoplasmaire vetdruppels. Naast éénkernige
diploïde cellen zijn er ook cellen met 2 diploïde kernen en cellen met 1 tetraploïde kern. Waarschijnlijk
bestaat dit zodat er meer DNA beschikbaar is om de parenchymcel te programmeren.
Aan de buitenzijde van de lobulus is een plaat hepatocyten die loodrecht staat op de radiaire celplaten.
Deze ‘lamina limitans; vormt de afsluiting van de lobulus. De galcapillairen zitten aan de apicale zijde van
hepatocyten wanneer er 2 hepatocyten tegen elkaar aanliggen. Het zijn intercellulaire spleten, afgesloten
door zonulae occludentes.
Galzouten worden in de hepatocyten gesynthetiseerd. 95% wordt in het ileum weer geresorbeerd, waarna
het uiteindelijk de basolaterale zijde van de hepatocyt weer bereikt. Alle parenchymcellen kunnen gal
vormen, maar er zijn lobulaire gradiënten.
- Dyce – Hs3 p. 125-128 → zie Pr1
Wc1 - Syllabus – leesopdracht
Voorbereiding Dellmann
Elke leverlob is bedekt met serosa (visceraal peritoneum) bovenop een dun
bindweefselkapsel. Dit kapselbindweefsel stulpt de lobben in als interlobulair
bindweefsel, wat de individuele lobuli omgeeft.
Een fijnmazig netwerk van reticulinevezels omgeeft de cellen & sinusoïden. Gladde
Centrale vene spiercellen kunnen aanwezig zijn in het kapsel & interlobulaire bindweefsel. Het
interlobulaire bindweefsel is enkel bij het varken duidelijk zichtbaar. Er is meer
bindweefsel aanwezig rondom takken van de a. hepatica, v. portae, & galwegen →
‘portal canals’ (=portale driehoek).
v. portae venule De hepatocyten zijn in rijen georganiseerd. Het oppervlak van deze cellen verschilt:
microvilli richting de perisinusoïdale ruimte, canaliculair oppervlak bij de
galcanaliculi, en contactoppervlak met naastgelegen hepatocyten via desmosomen.
De nucleus is centraal & sferisch met nucleoli. Er zijn veel mito’s en het Golgi complex
ligt bij de galcanaliculi. Glycogeenrijke gebieden in de cel tonen als korrelige lege ruimten met
onregelmatige vorm, terwijl lipiden juist bleke ronde vacuolen vormen.
De hepatocyten absorberen billirubine uit het bloed, conjugeren dit, en secreteren dit in de gal samen met
galzouten, eiwit, en cholesterol. Galcanaliculi zijn kleine intercellulaire gangen die omgeven worden door
de 2 celmembranen en gesloten worden via tight junctions. Villi van de hepatocyten stulpen het lumen in.
Gal stroomt via de canaliculi richting de periferie van de lobuli & draineert daar in een galductuli, belijnd
met laag kubisch epitheel. Deze komen samen tot interlobulaire galgangen in de portale driehoek, belijnd
met kubisch epitheel. Deze gangen komen samen tot intrahepatische galgangen die uiteindelijk de lobben
verlaten via de hepatische galgangen (dd. hepatici). De extrahepatische galgangen bestaan ut de dd.
hepatici, d. cysticus naar de galblaas (indien aanwezig), en de d. choledochus.
De v. portae & a. hepatica, die bij de porta/hilus binnenkomen, vertakken & volgen het
interlobulaire bindweefsel. De takken in de portale driehoek heten de interlobulaire
portale venule en de interlobulaire hepatische arteriool.
De portale venules geven kleine takken af die de as van de leveracinus vormen. Hieruit
ontstaan de sinusoïden. Het meeste bloed van de hepatische arteriolen komt via een
capillaire plexus in de portale driehoek.
De sinusoïden lopen tussen de hepatocyt-rijen (laminae) vanuit de interlobulaire portale
venule & hepatische arteriool naar de centrale vene. De sinusoïden worden belijnd door = portale
endotheel en Kupffercellen (macrofagen). driehoek
Het basaalmembraan is discontinu & de
endotheelcellen bevatten zelf ook poriën. Bij
herkauwers bevat het endotheel geen poriën en is de
lamina basalis wel continu.
Tussen de hepatocyten en het endotheel zit de
perisinusoïdale ruimte (van Disse), waarin hepatocyt-
microvilli uitstulpen. De perisinusoïdale ruimte bevat
reticulinevezels en adipocyten.
De centrale vene verbindt met sublobulaire venen perifeer van de lobule, a. hepatica Hepatic plates
welke samenkomen tot steeds grotere venen en uiteindelijk tot de vv. galgang & sinusoids
hepaticae die uitmonden in de v. cava caudalis.
De lymfe wordt in de perisinusoïdale ruimte gevormd & stroomt naar de
intercellulaire ruimte van de portale driehoek & het bindweefsel. Lymfevaten hier
vangen het op & transporteren het naar de hepatische lymfeknopen bij de porta.
, Portale acinus Anatomische lobulus
De ‘klassieke anatomische lobulus’ heeft als
centrale eenheid de centrale vene. Ze zijn
ruwweg hexagonaal, met portale driehoeken
op ~3 van de hoeken.
De portale lobulus is een functionele eenheid
rondom om de galafvoer. Het is een driehoekig
gebied met parenchym van 3 ‘anatomische
lobuli’, waarvan gal wordt gedraineerd door de
portale driehoek centraal in deze driehoekige portale lobulus. De hoeken van de
Portale lobulus
driehoek zijn de centrale venen van de anatomische lobuli.
De portale acinus beschrijft de bloedaanvoer van het parenchym. Het is een
diamantvormig gebied van 2 ‘anatomische lobuli’ die worden voorzien door de
takken van de portale venule en hepatische arteriool. De lijn tussen de portale
driehoek tussen 2 lobuli vormt de as van de
portale acinus, en de 2 centrale venen vormen
de punten. Hierbinnen worden 3 slecht
omschreven zones erkend:
Zone 1 – dichtst bij de as. De cellen ontvangen
de meeste nutriënten & zuurstof, en zijn
metabool het meest actief. Deze cellen
worden ook het eerst aan toxinen blootgesteld.
Zone 2 – intermediaire activiteit.
Zone 3 – vlak bij de centrale vene. Deze zone ontvangt
de minste nutriënten en zuurstof.
Cilindrisch epitheel
De galblaas slaat de gal op & concentreert het verder door reabsorptie van water &
anorganische zouten. De mucosa is geplooid als de blaas niet gevuld is. Het epitheel
bestaat uit cilindrisch epitheel. Tussen de plicae zijn epitheliale crypten aanwezig. De
epitheelcellen bevatten microvilli & tight junctions tussen de cellen. Tussen de
Propria-submucosa
epitheelcellen zitten slijmbekercellen bij runderen. Bij katten kunnen leukocyten in het
epitheel voorkomen. De tunica propria-submucosa bevat losmazig bindweefsel. De tunica
muscularis bevat dunne gladde spierweefselbundels die circulair georiënteerd zijn.
De wanden van de dd. Hepatici, d. cysticus, en d. choledochus bestaan uit dezelfde tunicae
als de galblaas. Dwarsdoorsnede crypte
De vele leverfuncties worden enkel door de hepatocyten & stellate Syllabus
macrofagen (Kupffercellen) vervuld. Tunica muscularis
de hepatocyten hebben veel ER, lysosomen, peroxisomen, en cytoplasmaire vetdruppels. Naast éénkernige
diploïde cellen zijn er ook cellen met 2 diploïde kernen en cellen met 1 tetraploïde kern. Waarschijnlijk
bestaat dit zodat er meer DNA beschikbaar is om de parenchymcel te programmeren.
Aan de buitenzijde van de lobulus is een plaat hepatocyten die loodrecht staat op de radiaire celplaten.
Deze ‘lamina limitans; vormt de afsluiting van de lobulus. De galcapillairen zitten aan de apicale zijde van
hepatocyten wanneer er 2 hepatocyten tegen elkaar aanliggen. Het zijn intercellulaire spleten, afgesloten
door zonulae occludentes.
Galzouten worden in de hepatocyten gesynthetiseerd. 95% wordt in het ileum weer geresorbeerd, waarna
het uiteindelijk de basolaterale zijde van de hepatocyt weer bereikt. Alle parenchymcellen kunnen gal
vormen, maar er zijn lobulaire gradiënten.
