VERHAAL EN VOORRANG
Beginselen
Ø Verhaal op het gehele vermogen 3:276
Ø Gelijkheid van schuldeisers – 3:277 > tenzij er sprake is van voorrang
ú Unitco: moedermaatschappij die schuldeisers afbetaald is geen strijd met paritas creditorum
Het gaat om het vermogen van de moedermaatschappij. Het is dan mogelijk om 1 schuldeiser
achter te stellen, ook als hierdoor geen pluraliteit van schuldeisers bestaat voor het aanvragen van
faillissement.
ú Mondia /V&D: Mondia maakt– door vast te houden aan betaling van de onverminderde huurprijs –
misbruik van bevoegdheid in die zin dat zij zich onttrekt aan de werking van een tussen V&D en een
groot deel van haar overige schuldeisers getroffen regeling, die in de kern inhoudt dat de
schuldeisers slechts een (beperkt) deel van hun vordering betaald krijgen en voor het overige
afstand doen van hun recht op voldoening (redelijk voorstel voor de schuldenrekening). Maakt dus
i.c. niet uit dat andere concurrente schuldeisers dit aanbod niet kregen, er wordt dus hier afgeweken
van de paritas creditorum, gezien over het hele faillissement.
Ø Door failissement raakt de schuldenaar beschikkingsonbevoegd – 23 Fw
Ø Door faillissement komen alle beslagen te vervallen – 33 Fw
Ø Beslag heeft blokkerende werking – 475h Rv
Een vervreemding/bezwaring van een door het beslag getroffen vordering, tot stand gekomen
nadat het beslag is gelegd, kan niet tegen de beslaglegger worden ingeroepen
Verkeersregels
i. Pand en hypotheek gaan voor voorrechten – 3:279
ii. Bijzondere voorrchten gaan voor op algemene voorrechten – 3:280
iii. Algemene voorrechten nemen onderling rang naar gelang van plaatsing in de wet – 3:281 lid 2
iv. Tenzij iets anders geldt
Bijzondere voorrechten (op bepaalde goederen)
Ø Geeft voorrang bij de verdeling van de opbrengst van een bepaald goed
a) Kosten tot behoud, 3:284
- Voorrang boven alle andere voorrechten, tenzij de vorderingen waaraan deze andere voorrechten
zijn verbonden, na het maken van de kosten tot behoud zijn ontstaan, lid 3
- In afwijking van 3:279 gaat het ook boven een na het maken van de kosten tot behoud gevestigd
(stil) pandrecht (3:237) op een roerende zaak indien de zaak niet in de macht van de
pandhouder/derde is gebracht.
- Het pandrecht gaat weer boven het voorrecht indien het eerst na het ontstaan van de bevoorrechte
vordering is gevestigd en de zaak in de macht van de pandhouder/derde is gekomen.
b) Aanneming van werk, 3:285
- Hoofdregel is 3:279 maar uitz. ex lid 2 indien samenloop met een door een stil pandrecht gedekte
vordering.
- Stil pandrecht dat gevestigd is voor het ontstaan van de vordering ter zake van kosten wegens
bearbeiding, staat achter in rang bij het voorrecht van de bearbeider
c) Appartementsbijdragen, 3:286
d) Vergoeding van schade, 3:287:
Bevoorrecht op de vordering die de schuldenaar (uit hoofde van zijn verzekering van zijn
aansprakelijkheid) op de verzekeraar mocht hebben, voor zover deze vordering de verplichting tot
vergoeding van deze schade betreft, ook indien deze aan een derde is gecedeerd!
- Benadeelde gaat ook voor indien op de vordering een stil pandrecht is gevestigd, tenzij 7:936 lid 2
, Algemene voorrechten (op alle goederen)
Ø Geeft voorrang bij de verdeling van de opbrengst op alle goederen
a) Kosten faillissementsaanvraag, 3:288 sub a
- Behoren niet tot de eigenlijke executiekosten.
b) Lijkbezorging, 3:288 sub b
c) Pensioenvorderingen, 3:288 sub c en d
d) Vorderingen uit arbeidscontract, 3:288 sub e
NB: Voor voorrechten is een executoriale titel vereist en moet je indienenn in faillissement. Hebben
geen zaaksgevolg! Zaaksvervanging 3:283
PANDRECHT OP ROERENDE ZAKEN
Vestiging
Ø Vestiging vuistpand à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:236 (in macht brengen)
Ø Vestiging vuistpand bij voorbaat à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:97 jo. 3:236
Ø Vestiging stilpand à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:237 (authentieke/geregistreerde akte)
Ø Vestiging stilpand bij voorbaat à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:97 jo. 3:237
ú Meijs/Bank of Tokyo: wat maakt een akte en pandakte en waarom registreren?
Het is voldoende dat de akte zodanige gegevens bevat dat (eventueel achteraf) kan worden
vastgesteld dat de akte bestemd is tot verpanding van de erin bedoelde vorderingen. Er moet verde
wel sprake zijn van wilsoveenstemming (aanvaarding kan vormvij). De akte moet geregistreerd
worden om zeker te weten dat de akte er op die dag ook daadwerkelijk was.
Bescherming onbevoegde pandgever & rangwisseling - 3:238
Ø Geen bescherming voor stil pandrecht zolang het stil blijft
1. Onbevoegdheid pandgever
2. Te goeder trouw
3. Op het tijdstip waarop de zaak in zijn macht of die van een derde is gebracht
Bescherming tegen een pandrecht – 3:86 lid 2
Ø Indien er bij normale overdracht een beperkt recht op rust
1. Beperkt recht dat de verkrijger niet kende en niet behoorde te kennen
2. Goed is anders dan om niet overgedragen
3. Levering overeenkomstig 3:90, 3:91 of 3:93
Executie van een pandrecht
• Toe-eigeningsverbod – 3:235
• Afgifte vorderen bij stil pandrecht indien tekortschieting in de verplichting of goede grond om te
vrezen – 3:237 lid 3
• Bevoegdheid tot verkoop wanneer in verzuim – 3:248
I.b. openbare verkoop ex 3:250, tenzij
A. de voorzieningenrechter anders bepaalt (3:251)
B. Overeenstemming met pandgever (na bevoegdheid tot verkoop) à 3:251 lid 2
Feenstra/ING: ondanks dat het i.c. niet duideijk was dat het om een executieverkoop ging, moet
toch Haviltex toegepast worden. Er is communicatie geweest en de bank heeft toestemming
gegeven. Het binnengekomen geld was dus opbrengst van de executieverkoop
• Executie door een lager gerangschikte pandhouder of beslaglegger? Het hoger gerangschikte
pandrecht blijft op het goed rusten, 3:248 lid 3
• Executie door lager gerangschikte pandhouder? Lager gerangschikte pandhouder deelt mee bij de
verdeling van de opbrengst, 3:253
• Mogelijkheid tot overname executie, 461a Rv
ú De Jong/KBC: pandhouder die niet wist dat hij pandhouder was en als beslaglegger executeerd
Beginselen
Ø Verhaal op het gehele vermogen 3:276
Ø Gelijkheid van schuldeisers – 3:277 > tenzij er sprake is van voorrang
ú Unitco: moedermaatschappij die schuldeisers afbetaald is geen strijd met paritas creditorum
Het gaat om het vermogen van de moedermaatschappij. Het is dan mogelijk om 1 schuldeiser
achter te stellen, ook als hierdoor geen pluraliteit van schuldeisers bestaat voor het aanvragen van
faillissement.
ú Mondia /V&D: Mondia maakt– door vast te houden aan betaling van de onverminderde huurprijs –
misbruik van bevoegdheid in die zin dat zij zich onttrekt aan de werking van een tussen V&D en een
groot deel van haar overige schuldeisers getroffen regeling, die in de kern inhoudt dat de
schuldeisers slechts een (beperkt) deel van hun vordering betaald krijgen en voor het overige
afstand doen van hun recht op voldoening (redelijk voorstel voor de schuldenrekening). Maakt dus
i.c. niet uit dat andere concurrente schuldeisers dit aanbod niet kregen, er wordt dus hier afgeweken
van de paritas creditorum, gezien over het hele faillissement.
Ø Door failissement raakt de schuldenaar beschikkingsonbevoegd – 23 Fw
Ø Door faillissement komen alle beslagen te vervallen – 33 Fw
Ø Beslag heeft blokkerende werking – 475h Rv
Een vervreemding/bezwaring van een door het beslag getroffen vordering, tot stand gekomen
nadat het beslag is gelegd, kan niet tegen de beslaglegger worden ingeroepen
Verkeersregels
i. Pand en hypotheek gaan voor voorrechten – 3:279
ii. Bijzondere voorrchten gaan voor op algemene voorrechten – 3:280
iii. Algemene voorrechten nemen onderling rang naar gelang van plaatsing in de wet – 3:281 lid 2
iv. Tenzij iets anders geldt
Bijzondere voorrechten (op bepaalde goederen)
Ø Geeft voorrang bij de verdeling van de opbrengst van een bepaald goed
a) Kosten tot behoud, 3:284
- Voorrang boven alle andere voorrechten, tenzij de vorderingen waaraan deze andere voorrechten
zijn verbonden, na het maken van de kosten tot behoud zijn ontstaan, lid 3
- In afwijking van 3:279 gaat het ook boven een na het maken van de kosten tot behoud gevestigd
(stil) pandrecht (3:237) op een roerende zaak indien de zaak niet in de macht van de
pandhouder/derde is gebracht.
- Het pandrecht gaat weer boven het voorrecht indien het eerst na het ontstaan van de bevoorrechte
vordering is gevestigd en de zaak in de macht van de pandhouder/derde is gekomen.
b) Aanneming van werk, 3:285
- Hoofdregel is 3:279 maar uitz. ex lid 2 indien samenloop met een door een stil pandrecht gedekte
vordering.
- Stil pandrecht dat gevestigd is voor het ontstaan van de vordering ter zake van kosten wegens
bearbeiding, staat achter in rang bij het voorrecht van de bearbeider
c) Appartementsbijdragen, 3:286
d) Vergoeding van schade, 3:287:
Bevoorrecht op de vordering die de schuldenaar (uit hoofde van zijn verzekering van zijn
aansprakelijkheid) op de verzekeraar mocht hebben, voor zover deze vordering de verplichting tot
vergoeding van deze schade betreft, ook indien deze aan een derde is gecedeerd!
- Benadeelde gaat ook voor indien op de vordering een stil pandrecht is gevestigd, tenzij 7:936 lid 2
, Algemene voorrechten (op alle goederen)
Ø Geeft voorrang bij de verdeling van de opbrengst op alle goederen
a) Kosten faillissementsaanvraag, 3:288 sub a
- Behoren niet tot de eigenlijke executiekosten.
b) Lijkbezorging, 3:288 sub b
c) Pensioenvorderingen, 3:288 sub c en d
d) Vorderingen uit arbeidscontract, 3:288 sub e
NB: Voor voorrechten is een executoriale titel vereist en moet je indienenn in faillissement. Hebben
geen zaaksgevolg! Zaaksvervanging 3:283
PANDRECHT OP ROERENDE ZAKEN
Vestiging
Ø Vestiging vuistpand à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:236 (in macht brengen)
Ø Vestiging vuistpand bij voorbaat à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:97 jo. 3:236
Ø Vestiging stilpand à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:237 (authentieke/geregistreerde akte)
Ø Vestiging stilpand bij voorbaat à 3:84 jo. 3:98 jo. 3:97 jo. 3:237
ú Meijs/Bank of Tokyo: wat maakt een akte en pandakte en waarom registreren?
Het is voldoende dat de akte zodanige gegevens bevat dat (eventueel achteraf) kan worden
vastgesteld dat de akte bestemd is tot verpanding van de erin bedoelde vorderingen. Er moet verde
wel sprake zijn van wilsoveenstemming (aanvaarding kan vormvij). De akte moet geregistreerd
worden om zeker te weten dat de akte er op die dag ook daadwerkelijk was.
Bescherming onbevoegde pandgever & rangwisseling - 3:238
Ø Geen bescherming voor stil pandrecht zolang het stil blijft
1. Onbevoegdheid pandgever
2. Te goeder trouw
3. Op het tijdstip waarop de zaak in zijn macht of die van een derde is gebracht
Bescherming tegen een pandrecht – 3:86 lid 2
Ø Indien er bij normale overdracht een beperkt recht op rust
1. Beperkt recht dat de verkrijger niet kende en niet behoorde te kennen
2. Goed is anders dan om niet overgedragen
3. Levering overeenkomstig 3:90, 3:91 of 3:93
Executie van een pandrecht
• Toe-eigeningsverbod – 3:235
• Afgifte vorderen bij stil pandrecht indien tekortschieting in de verplichting of goede grond om te
vrezen – 3:237 lid 3
• Bevoegdheid tot verkoop wanneer in verzuim – 3:248
I.b. openbare verkoop ex 3:250, tenzij
A. de voorzieningenrechter anders bepaalt (3:251)
B. Overeenstemming met pandgever (na bevoegdheid tot verkoop) à 3:251 lid 2
Feenstra/ING: ondanks dat het i.c. niet duideijk was dat het om een executieverkoop ging, moet
toch Haviltex toegepast worden. Er is communicatie geweest en de bank heeft toestemming
gegeven. Het binnengekomen geld was dus opbrengst van de executieverkoop
• Executie door een lager gerangschikte pandhouder of beslaglegger? Het hoger gerangschikte
pandrecht blijft op het goed rusten, 3:248 lid 3
• Executie door lager gerangschikte pandhouder? Lager gerangschikte pandhouder deelt mee bij de
verdeling van de opbrengst, 3:253
• Mogelijkheid tot overname executie, 461a Rv
ú De Jong/KBC: pandhouder die niet wist dat hij pandhouder was en als beslaglegger executeerd
