Colleges periode 1.3 fysiotherapie 2
Aansluitend op casus 1 2
Aansluitend op casus 2 6
Aansluitend op casus 3 en 4 (Cox- en gonartrose) 8
Aansluitend op casus 6 (Reumatoïde artritis) 13
Aansluitend op casus 7 (Frozen Shoulder) 19
Aansluitend op casus 8 (Subacromiaal pijnsyndroom (SAPS)) 22
Aansluitend op casus 9 (Jumpersknee) 25
Aansluitend op casus 11 (Achillestendinopathie) 28
Extra’s casus 3, 4, 5 en 6 36
Gedragswetenschappen 37
Adolescentie 37
Communiceren – ouderen 39
Gedragsverandering 42
Motivational Interviewing 45
Methodisch Fysiotherapeutisch handelen 46
Anatomie 49
Pols en hand 49
Wervelkolom 53
Voet en enkel 56
Motor control 61
Weefsel 65
Typen bindweefsel 65
Weefselherstel 71
Kapsel, ligamenten en kraakbeen 78
Factoren van invloed op het herstelproces van bindweefsel 83
,Colleges periode 1.3 fysiotherapie
Aansluitend op casus 1
Osteopenie
- Inadequate ossificatie
- Vermindering van botmassa begint tussen de leeftijd van 30 en 40
o Osteoblast activiteit begint af te nemen
o Osteoclast activiteit blijft op het oude niveau
- Vrouwen verliezen ± 8% van het skelet massa elk decennium
- Mannen verliezen ± 3% van het skelet massa elk decennium
Osteoporose
- Vermindering van botmassa volstaat om normale functie te kunnen uitvoeren
- Breekbare botten
- Omvang van het verlies van sponsachtig botmassa is gelijk aan het verlies aan compacte
botmassa
- Kan zich ook ontwikkelen als een neveneffect van vormen van kanker
o Osteoclast-activerende factor
- Sing & symptoms:
o Pijn in de rug
o Veranderde anatomische stand van de wervels waardoor druk op de zenuwen
ontstaat
o Kyfose en scoliose/ abnormale krommingen van de wervelkolom met bijbehorend
hoogteverlies
- Pathofysiologie
o Botresorptie overschrijdt botvorming
▪ Leidt tot dunne, fragiele botten
o Botdichtheid en massa verminderd
▪ Overgebleven botten zijn normaal
o Met name invloed op de botten met een hoger aandeel
van poreus bot
▪ De wervels en collum femoris
o Vroege stadia van de aandoening zijn symptomatisch
▪ Diagnose door botdichtheid scans en röntgenfoto
- Etiologie (factoren van aanleg)
o Veroudering
▪ In het bijzonder postmenopauzale vrouwen met oestrogeen-deficiëntie
▪ Osteoblastenactiviteit is minder effectief
o Verminderde mobiliteit door een sedentaire levensstijl
▪ Mechanische belasting op het beenderen door spieractiviteit essentieel voor
osteoblastenactiviteit
▪ Aandoeningen zoals een fractuur (disuse osteoporosis)
o Hormonale factoren
▪ Zoals hyperparathyroïdie (bijschildklieren produceren teveel PTH,
verantwoordelijk voor verhouding calcium en fosfaat (noodzakelijk voor
botopbouw)), syndroom van Cushing (zeldzaam, te grote hoeveelheid
, cortisol in het lichaam door stress), of continue instroom katabole
glucocorticoïden zoals prednison
o Tekort aan calcium, vitamine D, of eiwit in verband met dieet of de geschiedenis van
de tekorten in de kindertijd of malabsorptie stoornissen
o Het roken van sigaretten
o Kleine, lichte botstructuur
▪ Aziaten en kaukasische personen
o Excessief cafeïnegebruik
- Behandeling
o Voedingssupplementen van Ca2+ en vitamine D of proteïne
o Fluoride supplementen om botafzetting te bevorderen
o Bisfosfonaten kunnen worden gebruikt als een korte-termijn optie om
osteoclastactiviteit en botresorptie te remmen
o Injectie van menselijke parathyroïde hormoon om botresorptie te verlagen
o Regelmatige gewicht-dragend bewegingsprogramma
o Raloxifene of tamoxifen, geklasseerd als selectieve oestrogeen receptor modulator
medicatie
CASUS 1
Leerdoelen:
De fysiotherapeut in opleiding (FIO) herkent:
1. Het gebruik van rode vlaggen om daarmee lage rug- en nekpijn af te kunnen bakenen.
2. De afbakening van de lage rug- en nekpijn waarvoor de KNGF-richtlijnen* worden ingezet.
3. De klinimetrie beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
a. NRS
b. PSK
c. QBPDS
4. De specifieke testen beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
5. De patiëntprofielen/gradaties beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
a. PROFIEL 1
i. Aspecifieke lage rugpijn met een normaal beloop van herstel
b. PROFIEL 2
i. Aspecifieke lage rugpijn met een afwijkend beloop zonder dominante
aanwezigheid van psychosociale herstel belemmerende factoren
c. PROFIEL 3
, i. Aspecifieke lage rugpijn met een afwijkend beloop met dominante
aanwezigheid psychosociale herstel belemmerende factoren
6. De behandelinterventies passend bij de patiëntprofielen/gradaties zoals beschreven in de
KNGF-richtlijnen*.
a. PROFIEL 1
b. PROFIEL 2
c. PROFIEL 3
*KNGF-richtlijnen Lage Rugpijn en Nekpijn
Aansluitend op casus 1 2
Aansluitend op casus 2 6
Aansluitend op casus 3 en 4 (Cox- en gonartrose) 8
Aansluitend op casus 6 (Reumatoïde artritis) 13
Aansluitend op casus 7 (Frozen Shoulder) 19
Aansluitend op casus 8 (Subacromiaal pijnsyndroom (SAPS)) 22
Aansluitend op casus 9 (Jumpersknee) 25
Aansluitend op casus 11 (Achillestendinopathie) 28
Extra’s casus 3, 4, 5 en 6 36
Gedragswetenschappen 37
Adolescentie 37
Communiceren – ouderen 39
Gedragsverandering 42
Motivational Interviewing 45
Methodisch Fysiotherapeutisch handelen 46
Anatomie 49
Pols en hand 49
Wervelkolom 53
Voet en enkel 56
Motor control 61
Weefsel 65
Typen bindweefsel 65
Weefselherstel 71
Kapsel, ligamenten en kraakbeen 78
Factoren van invloed op het herstelproces van bindweefsel 83
,Colleges periode 1.3 fysiotherapie
Aansluitend op casus 1
Osteopenie
- Inadequate ossificatie
- Vermindering van botmassa begint tussen de leeftijd van 30 en 40
o Osteoblast activiteit begint af te nemen
o Osteoclast activiteit blijft op het oude niveau
- Vrouwen verliezen ± 8% van het skelet massa elk decennium
- Mannen verliezen ± 3% van het skelet massa elk decennium
Osteoporose
- Vermindering van botmassa volstaat om normale functie te kunnen uitvoeren
- Breekbare botten
- Omvang van het verlies van sponsachtig botmassa is gelijk aan het verlies aan compacte
botmassa
- Kan zich ook ontwikkelen als een neveneffect van vormen van kanker
o Osteoclast-activerende factor
- Sing & symptoms:
o Pijn in de rug
o Veranderde anatomische stand van de wervels waardoor druk op de zenuwen
ontstaat
o Kyfose en scoliose/ abnormale krommingen van de wervelkolom met bijbehorend
hoogteverlies
- Pathofysiologie
o Botresorptie overschrijdt botvorming
▪ Leidt tot dunne, fragiele botten
o Botdichtheid en massa verminderd
▪ Overgebleven botten zijn normaal
o Met name invloed op de botten met een hoger aandeel
van poreus bot
▪ De wervels en collum femoris
o Vroege stadia van de aandoening zijn symptomatisch
▪ Diagnose door botdichtheid scans en röntgenfoto
- Etiologie (factoren van aanleg)
o Veroudering
▪ In het bijzonder postmenopauzale vrouwen met oestrogeen-deficiëntie
▪ Osteoblastenactiviteit is minder effectief
o Verminderde mobiliteit door een sedentaire levensstijl
▪ Mechanische belasting op het beenderen door spieractiviteit essentieel voor
osteoblastenactiviteit
▪ Aandoeningen zoals een fractuur (disuse osteoporosis)
o Hormonale factoren
▪ Zoals hyperparathyroïdie (bijschildklieren produceren teveel PTH,
verantwoordelijk voor verhouding calcium en fosfaat (noodzakelijk voor
botopbouw)), syndroom van Cushing (zeldzaam, te grote hoeveelheid
, cortisol in het lichaam door stress), of continue instroom katabole
glucocorticoïden zoals prednison
o Tekort aan calcium, vitamine D, of eiwit in verband met dieet of de geschiedenis van
de tekorten in de kindertijd of malabsorptie stoornissen
o Het roken van sigaretten
o Kleine, lichte botstructuur
▪ Aziaten en kaukasische personen
o Excessief cafeïnegebruik
- Behandeling
o Voedingssupplementen van Ca2+ en vitamine D of proteïne
o Fluoride supplementen om botafzetting te bevorderen
o Bisfosfonaten kunnen worden gebruikt als een korte-termijn optie om
osteoclastactiviteit en botresorptie te remmen
o Injectie van menselijke parathyroïde hormoon om botresorptie te verlagen
o Regelmatige gewicht-dragend bewegingsprogramma
o Raloxifene of tamoxifen, geklasseerd als selectieve oestrogeen receptor modulator
medicatie
CASUS 1
Leerdoelen:
De fysiotherapeut in opleiding (FIO) herkent:
1. Het gebruik van rode vlaggen om daarmee lage rug- en nekpijn af te kunnen bakenen.
2. De afbakening van de lage rug- en nekpijn waarvoor de KNGF-richtlijnen* worden ingezet.
3. De klinimetrie beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
a. NRS
b. PSK
c. QBPDS
4. De specifieke testen beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
5. De patiëntprofielen/gradaties beschreven in de KNGF-richtlijnen*.
a. PROFIEL 1
i. Aspecifieke lage rugpijn met een normaal beloop van herstel
b. PROFIEL 2
i. Aspecifieke lage rugpijn met een afwijkend beloop zonder dominante
aanwezigheid van psychosociale herstel belemmerende factoren
c. PROFIEL 3
, i. Aspecifieke lage rugpijn met een afwijkend beloop met dominante
aanwezigheid psychosociale herstel belemmerende factoren
6. De behandelinterventies passend bij de patiëntprofielen/gradaties zoals beschreven in de
KNGF-richtlijnen*.
a. PROFIEL 1
b. PROFIEL 2
c. PROFIEL 3
*KNGF-richtlijnen Lage Rugpijn en Nekpijn
