Samenvatting praktisch straf(proces)-recht, tentamencijfer 8

Strafrecht aantekeningen
Groen =Artikelen
Geel = Voorbeelden




College 1
Doelen strafrecht:
- Vergelding
- Algemene preventie
- Speciale preventie (voorwaardelijk, reclassering)

Materieel strafrecht:
- Regels die voor iedereen gelden
- Algemeen vs bijzonder

Formeel strafrecht:
- Het strafprocesrecht
- Bevoegdheden, rechtsbescherming (rechten en plichten verdachte)

Een advocaat is niet verplicht in het strafrecht

Strafbaar gedrag:

1. Menselijke gedraging (gewilde spierbeweging/nalating)
2. Delictsomschrijving (Welke gedraging strafbaar)
3. Wederrechtelijk (in strijd met het recht) Kan wegvallen door rechtvaardigingsgrond
4. Schuld (Er moet verwijt kunnen worden gemaakt) Kan wegvallen door beroep op
schulduitsluitingsgrond

1. Menselijke gedraging
Functioneel daderschap = natuurlijke en rechtspersonen kunnen aansprakelijk
worden gesteld die feitelijk door anderen zijn verricht.

2. Delictsomschrijving
- Legaliteitsbeginsel
- 1 Sr
- Nulla Poena beginsel


3. Wederrechtelijk
- In strijd met het recht
1

, Dat is meestal: als je voldoet aan delictsomschrijving (tenzij rechtvaardigingsgrond)

4. Schuld
- Aan zijn schuld te verwijten, had anders kunnen handelen maar niet gedaan

Elementen (Schuld, wederrechtelijk) = Ongeschreven voorwaarden voor strafbaarheid
Hoeft niet bewezen te worden, zijn al aanwezig, tenzij ze wel in de voorwaarden
staan

Bestanddelen = De geschreven onderdelen, de onderdelen delictsomschrijving (de
rechtsvoorwaarden, moet worden bewezen)

Wederrechtelijkheid als element betekent: In strijd met het recht in ruime zin


College 2
Boos opzet:

- Willens en wetens de straf wet overtreden (expres)
- Verdachte weet dat wat hij doet strafbaar is
- Iets bewust willen

Kleurloos opzet (hier gaat het huidige strafrecht vanuit):

- Wordt alleen gekeken naar het handelen
- Naar verdachtes willens en wetens gehandeld
- Wordt niet gekeken of hij wist of het strafbaar was

Opzet (dolus):
4 verschillende gradaties
- Bewust van risico en aanvaard je ook

Zwaarste vorm: nadruk op willen
Lichtste vorm: nadruk op weten

Verschil is van belang voor de bestandsdelen: opzet (kunnen ook lichtere vorm van opzet
zijn) en oogmerk (opzet of bedoeling) in de delictsomschrijving

1. Met bedoeling (oogmerk of opzet)
2. Opzet als zekerheidsbewustzijn
3. Opzet als waarschijnlijkheid bewustzijn
4. Voorwaardelijk opzet


1. Opzet als oogmerk/met bedoeling
- Gedraging en gevolgen volledig van de dader gewild

2

, - Verdachte heeft een bepaalde bedoeling en pleegt daarom het strafbare feit

2. Opzet als zekerheidsbewustzijn/noodzakelijkheidsbewustzijn
- Dader had een bepaald doel voor ogen, maar een ongewild gevolg is ingetreden
- Indirecte opzet
- Hij wist dat het gevolg zou intreden maar dat was niet het doel


3. Opzet als waarschijnlijkheid bewustzijn
- De dader weet dat het gevolg waarschijnlijk zal intreden, maar laat zich daardoor niet
afschrikken, weet dat het fout kan gaan maar het boeit hem niet
- Indirecte vorm van opzet
- Had het gevolg minder verwacht/voor ogen dan bij zekerheidsbewustzijn
(De Hoornse taart: de schoonmaker en de vrouw aten van de taart zonder dat dat de
bedoeling was, maar je kon weten dan het mis kon gaan)

4. Voorwaardelijke opzet
- Lichtste vorm van opzet
- Dat is als het mogelijk is dat bepaalde niet-beoogde gevolgen, als gevolg van het
handelen van de verdachte zullen intreden en de dader die gevolgen aanvaardt
- Dader weet dat een bepaald gevolg kan intreden en neemt dit voor lief
(Denken dat het wel goed zal gaan)

Porsche arrest = Sprake van voorwaardelijk opzet als een verdachte zich willens en wetens
heeft blootgesteld aan de aanmerkelijke kans dat een bepaald gevolg intreedt en dat gevolg
op de koop toe heeft genomen.
3 componenten (cumulatief):
Kenniscomponent: Wetenschap dat er een kans op een bepaald gevolg bestaat
Risico-component: Die kans moet aanmerkelijk zijn
Wilscomponent: De kans moet bewust aanvaard zijn door de verdachte




Schuld (culpa):
- Fout is gemaakt door verdachte waardoor een ongewild gevolg is ingetreden
- Aanmerkelijke mate van verwijtbare onvoorzichtigheid
- Had beter moeten weten




3

, Verschil schuld en opzet:




- Of schuld of opzet moet worden bewezen
- Gaat om geestelijke gesteldheid dader

Opzet:
-weet je dat een bepaald gevolg kan intreden

Schuld:
-Ben je ervan bewust dat het fout kan gaan, maar acht je die kans zo klein dat je denkt dat
het toch goed gaat

Onbewuste schuld:
-als je niet bewust was van de mogelijke gevolgen van je handelen terwijl dat wel zou
moeten

Kenmerken van schuld:

- Onvoorzichtigheid die verweten kan worden en onbedoelde gevolgen heeft:
‘aanmerkelijke mate van verwijtbare onvoorzichtigheid’.
- Onvoorzichtigheid’.
- De verdachte heeft de keuze gehad om zich anders te gedragen dan hij
daadwerkelijk heeft gedaan

- Onoplettend
- Onachtzaam
- Roekeloos
- Zorgeloos
- Onnadenkend




4