Hoofdstuk 14: Inkomensverdeling
Paragraaf 1, Het meten van de inkomensverdeling
Met het beschikking stellen van arbeid, kapitaal, natuur (grond) en ondernemersactiviteit
worden de primaire inkomens verdiend: loon pacht en winst
→ Het primair inkomen is de beloning die verdiend wordt als je productiefactoren
ter beschikking stelt.
Als je rekening houdt met belastingheffing en inkomensoverdrachten, dan krijg je het
secundair inkomen (besteedbaar inkomen).
→ Het secundair inkomen is het primair inkomen minus directe belastingen en
premies plus inkomensoverdrachten.
→ Het tertiair inkomen is het secundair inkomen minus de afgedragen indirecte
belastingen plus het profijt van door de overheid geleverde of gesubsidieerde
goederen en diensten.
De personele inkomensverdeling
De personele verdeling wordt vaak weergegeven met een lorenzcurve. Voor het tekenen
van een Lorenzcurve zijn de volgende stappen nodig:
- Rangschik alle inkomensontvangers in een land van een laag naar een hoog
inkomen.
- Verdeel de inkomensontvangers in tien even grote groepen (decielen).
- Bereken welk deel van het totale inkomen elk deciel ontvangt.
- Tel vervolgens de inkomensaandelen van de decielen achtereenvolgens bij elkaar
op, zodat je de gecumuleerde aandelen krijgt.
- De laatste stap is de gecumuleerde inkomensaandelen in een grafiek te zetten.
Hoe verder de Lorenzcurve van de diagonaal ligt (hoe dikker de buik), des te ongelijker zijn
de inkomens verdeeld.
De ginicoëfficiënt
Met behulp van de Lorenzcurve kun je de inkomensverschillen in een land met een kengetal
weergeven. Dat kengetal wordt de gini coëfficiënt genoemd.
→ Ginicoëfficiënt = A / (A + B)
De ginicoëfficiënt ligt tussen 0 → iedereen ontvangt hetzelfde inkomen.
Ginicoëfficiënt ligt tussen 1 → één persoon of huishouden ontvangt het gehele inkomen.
Andere maatstaven
Een maatstaf is om naar de verhouding tussen de gemiddelde inkomens in het eerste en die
in het tiende deciel te kijken. Andere mogelijkheden zijn te kijken naar de verhouding tussen
de gemiddelde inkomens in de onderste en bovenste kwintielen (groepen
inkomensontvangers van 20%) of kwartielen (groepen van 25%).
De categoriale verdeling
De categoriale verdeling geeft de verdeling van het inkomen over de productiefactoren weer.
Daarbij kijk je alleen naar de beloningen die ondernemingen uitkeren als ze de
productiefactoren inkopen.
Paragraaf 1, Het meten van de inkomensverdeling
Met het beschikking stellen van arbeid, kapitaal, natuur (grond) en ondernemersactiviteit
worden de primaire inkomens verdiend: loon pacht en winst
→ Het primair inkomen is de beloning die verdiend wordt als je productiefactoren
ter beschikking stelt.
Als je rekening houdt met belastingheffing en inkomensoverdrachten, dan krijg je het
secundair inkomen (besteedbaar inkomen).
→ Het secundair inkomen is het primair inkomen minus directe belastingen en
premies plus inkomensoverdrachten.
→ Het tertiair inkomen is het secundair inkomen minus de afgedragen indirecte
belastingen plus het profijt van door de overheid geleverde of gesubsidieerde
goederen en diensten.
De personele inkomensverdeling
De personele verdeling wordt vaak weergegeven met een lorenzcurve. Voor het tekenen
van een Lorenzcurve zijn de volgende stappen nodig:
- Rangschik alle inkomensontvangers in een land van een laag naar een hoog
inkomen.
- Verdeel de inkomensontvangers in tien even grote groepen (decielen).
- Bereken welk deel van het totale inkomen elk deciel ontvangt.
- Tel vervolgens de inkomensaandelen van de decielen achtereenvolgens bij elkaar
op, zodat je de gecumuleerde aandelen krijgt.
- De laatste stap is de gecumuleerde inkomensaandelen in een grafiek te zetten.
Hoe verder de Lorenzcurve van de diagonaal ligt (hoe dikker de buik), des te ongelijker zijn
de inkomens verdeeld.
De ginicoëfficiënt
Met behulp van de Lorenzcurve kun je de inkomensverschillen in een land met een kengetal
weergeven. Dat kengetal wordt de gini coëfficiënt genoemd.
→ Ginicoëfficiënt = A / (A + B)
De ginicoëfficiënt ligt tussen 0 → iedereen ontvangt hetzelfde inkomen.
Ginicoëfficiënt ligt tussen 1 → één persoon of huishouden ontvangt het gehele inkomen.
Andere maatstaven
Een maatstaf is om naar de verhouding tussen de gemiddelde inkomens in het eerste en die
in het tiende deciel te kijken. Andere mogelijkheden zijn te kijken naar de verhouding tussen
de gemiddelde inkomens in de onderste en bovenste kwintielen (groepen
inkomensontvangers van 20%) of kwartielen (groepen van 25%).
De categoriale verdeling
De categoriale verdeling geeft de verdeling van het inkomen over de productiefactoren weer.
Daarbij kijk je alleen naar de beloningen die ondernemingen uitkeren als ze de
productiefactoren inkopen.
