Ziektekunde verdieping gehandicaptenzorg
Les 1: Ontwikkeling en functies van de hersenen
Herhaling hersenfuncties
Je kunt beschrijven in welk deel van de hersenen de volgende structuren liggen
of functies uitgevoerd worden:
- Grote hersenen (cerebrum)
- Initiatief en planning
- Primaire motorische
schors
- Primaire sensorische
schors
- Auditieve schors
- Visuele schors
- Taalbegrip (Wernicke)
- Taalproductie (Broca)
- Persoonlijkheid
- Kleine hersenen (cerebellum)
- Coördinatie en beweging
- Tussenhersenen
- Emotie
- Hersenstam
- Bloeddrukregulatie
- Ademhaling
- Bewustzijnsniveau
Overige die nog ingevuld moeten worden:
- Geheugen
Hersenontwikkelingen
Tijdens de embryonale ontwikkelingen in de baarmoeder vormen de hersenen
zich al vrij snel. Ongeveer 7 weken na de conceptie zijn de voornaamste
hersengedeelten, waaronder de cortex al zichtbaar.
Bij pasgeboren kinderen zijn een groot deel van de zenuwbanen nog niet
voldoende gerijpt (geïsoleerd). Daardoor functioneren grote delen van de
hersenen nog onvoldoende. De actieve gedeeltes die al vanaf de geboorte
aanwezig zijn:
- Vitale functies (hartslag, bloeddruk, temperatuur en ademhaling)
- Slaap-waakritme
- Grove motoriek
- Sensibiliteit
Het aantal verbindingen tussen de verschillende hersencellen is erg klein bij de
geboorte. Weinig hersengebieden kunnen met elkaar daardoor communiceren en
samenwerken. Door het leren ontstaan steeds nieuwe verbindingen in de
hersenen. In de eerste 6 jaar van ons leven worden de meeste
hersenverbindingen gemaakt. De rijping begint in de hersenstam en de eerste
hersenkwab die daarna gerijpt is is de pariëntaalkwab. In deze hersenkwab ligt
onze tastzin en de fijne motoriek. Door de uitrijping van de occipitaalkwab
, kunnen we zien. De hersenkwab die als laatste uitrijpt is de frontaalkwab. In deze
hersenkwab zit voor een groot deel onze eigenschappen, denken en
vooruitplannen, zelfbewust, spraak. De leeftijd waarop alle hersengebieden
gerijpt zijn is rond de 21 jaar (volwassenheid).
Motorische ontwikkelingen
Myelinisatie – verbetering concentratie en geheugen. Door de ontwikkeling en
myelinevorming in de hersengebieden zorgt voor evenwicht en coördinatie (ook
de fijne motoriek)
Corpus callosum – (de hersenbalk) is een structuur in de hersenen die de twee
grote hemisferen met elkaar verbindt en zorgt dat ze informatie kunnen
uitwisselen.
Middellijn = de hele lijn die het lichaam in de linker- en rechterkant verdeelt.
Disharmonische ontwikkeling – disharmonie laat zien dat kinderen in
ontwikkeling sterke en zwakke kanten in hun aanlegprofiel hebben.
ARAS-systeem – Het ascenderend reticulair activatiesysteem. Dit systeem
berust vooral op de werking van neurotransmitters als noradrenaline, serotonine,
acetylcholine en dopamine.
Les 2: Syndroom van Down; co-morbiditeit en screening
Syndroom van Down – Ook wel trisomie-21 genoemd. Is een aangeboren
afwijking die gepaard gaat met een verstandelijke beperking. Het wordt trisomie-
21 genoemd, omdat er een fout zit in de chromosomen. Het chromosoom
nummer 21 komt bij mensen met het syndroom van Down 3 keer voor ipv 2 keer.
Zwangerschap
Vrouwen die rond hun 40e levensjaar zwanger raken hebben een grotere kans op
een kindje met een verstandelijke handicap (syndroom van Down) dan vrouwen
die jonger zijn.
Voor de prenatale screening op het downsyndroom worden 2 onderzoeken
uitgevoerd: een bloedonderzoek (week 9-14) en een echo (week 11-14) Bij een
bloedonderzoek worden PAPP-A en vrij bèta-humaan choriongonadotrofine
gemeten. Met deze test is het mogelijk om vroeg in de zwangerschap te
onderzoeken op eventuele afwijkingen.
Met de NIPT (niet-invasieve prenatale test) die uitgevoerd wordt op bloed van de
zwangere om de foetus te screenen op syndroom van Down. Op deze manier kan
het syndroom van Down met zekerheid gesteld worden.
Lichamelijke kenmerken:
- Slappe indruk en een lage spierspanning
- Gezichtje vlak, het neusje is kort
- Oogspleten zijn smal en kort
- Oren zijn meestal klein
- Hals is kort
- Armen en benen zijn vaak kort in verhouding tot de romp
- Handen zijn breed, tenen zijn vrij kort
Les 1: Ontwikkeling en functies van de hersenen
Herhaling hersenfuncties
Je kunt beschrijven in welk deel van de hersenen de volgende structuren liggen
of functies uitgevoerd worden:
- Grote hersenen (cerebrum)
- Initiatief en planning
- Primaire motorische
schors
- Primaire sensorische
schors
- Auditieve schors
- Visuele schors
- Taalbegrip (Wernicke)
- Taalproductie (Broca)
- Persoonlijkheid
- Kleine hersenen (cerebellum)
- Coördinatie en beweging
- Tussenhersenen
- Emotie
- Hersenstam
- Bloeddrukregulatie
- Ademhaling
- Bewustzijnsniveau
Overige die nog ingevuld moeten worden:
- Geheugen
Hersenontwikkelingen
Tijdens de embryonale ontwikkelingen in de baarmoeder vormen de hersenen
zich al vrij snel. Ongeveer 7 weken na de conceptie zijn de voornaamste
hersengedeelten, waaronder de cortex al zichtbaar.
Bij pasgeboren kinderen zijn een groot deel van de zenuwbanen nog niet
voldoende gerijpt (geïsoleerd). Daardoor functioneren grote delen van de
hersenen nog onvoldoende. De actieve gedeeltes die al vanaf de geboorte
aanwezig zijn:
- Vitale functies (hartslag, bloeddruk, temperatuur en ademhaling)
- Slaap-waakritme
- Grove motoriek
- Sensibiliteit
Het aantal verbindingen tussen de verschillende hersencellen is erg klein bij de
geboorte. Weinig hersengebieden kunnen met elkaar daardoor communiceren en
samenwerken. Door het leren ontstaan steeds nieuwe verbindingen in de
hersenen. In de eerste 6 jaar van ons leven worden de meeste
hersenverbindingen gemaakt. De rijping begint in de hersenstam en de eerste
hersenkwab die daarna gerijpt is is de pariëntaalkwab. In deze hersenkwab ligt
onze tastzin en de fijne motoriek. Door de uitrijping van de occipitaalkwab
, kunnen we zien. De hersenkwab die als laatste uitrijpt is de frontaalkwab. In deze
hersenkwab zit voor een groot deel onze eigenschappen, denken en
vooruitplannen, zelfbewust, spraak. De leeftijd waarop alle hersengebieden
gerijpt zijn is rond de 21 jaar (volwassenheid).
Motorische ontwikkelingen
Myelinisatie – verbetering concentratie en geheugen. Door de ontwikkeling en
myelinevorming in de hersengebieden zorgt voor evenwicht en coördinatie (ook
de fijne motoriek)
Corpus callosum – (de hersenbalk) is een structuur in de hersenen die de twee
grote hemisferen met elkaar verbindt en zorgt dat ze informatie kunnen
uitwisselen.
Middellijn = de hele lijn die het lichaam in de linker- en rechterkant verdeelt.
Disharmonische ontwikkeling – disharmonie laat zien dat kinderen in
ontwikkeling sterke en zwakke kanten in hun aanlegprofiel hebben.
ARAS-systeem – Het ascenderend reticulair activatiesysteem. Dit systeem
berust vooral op de werking van neurotransmitters als noradrenaline, serotonine,
acetylcholine en dopamine.
Les 2: Syndroom van Down; co-morbiditeit en screening
Syndroom van Down – Ook wel trisomie-21 genoemd. Is een aangeboren
afwijking die gepaard gaat met een verstandelijke beperking. Het wordt trisomie-
21 genoemd, omdat er een fout zit in de chromosomen. Het chromosoom
nummer 21 komt bij mensen met het syndroom van Down 3 keer voor ipv 2 keer.
Zwangerschap
Vrouwen die rond hun 40e levensjaar zwanger raken hebben een grotere kans op
een kindje met een verstandelijke handicap (syndroom van Down) dan vrouwen
die jonger zijn.
Voor de prenatale screening op het downsyndroom worden 2 onderzoeken
uitgevoerd: een bloedonderzoek (week 9-14) en een echo (week 11-14) Bij een
bloedonderzoek worden PAPP-A en vrij bèta-humaan choriongonadotrofine
gemeten. Met deze test is het mogelijk om vroeg in de zwangerschap te
onderzoeken op eventuele afwijkingen.
Met de NIPT (niet-invasieve prenatale test) die uitgevoerd wordt op bloed van de
zwangere om de foetus te screenen op syndroom van Down. Op deze manier kan
het syndroom van Down met zekerheid gesteld worden.
Lichamelijke kenmerken:
- Slappe indruk en een lage spierspanning
- Gezichtje vlak, het neusje is kort
- Oogspleten zijn smal en kort
- Oren zijn meestal klein
- Hals is kort
- Armen en benen zijn vaak kort in verhouding tot de romp
- Handen zijn breed, tenen zijn vrij kort
