‘Hoe beïnvloed autonomie de controle die mensen ervaren, hun gedrag en hun mentale
welzijn?’
- Introductie: waarom is dit onderwerp relevant om te behandelen?
- Discipline 1 (KP): wat is de belangrijkste informatie vanuit deze discipline?
- Discipline 2 (OWP): wat is de belangrijkste informatie vanuit deze discipline?
- Integratie: hoe kunnen de twee disciplines geïntegreerd worden?
College 3.1 (SHOP)
Historische kijk
Tot 1600:
- Veel chaos weinig autonomie, veel in dienst van geloof
Verlichting (1650-1800):
- Meer nadenken over individualiteit, vrije wil en autonomie: Descartes/Spinoza
- John Locke: lichaam komt in beweging door “an act of will” ethical and moral
value of voluntariness
- Mill’s schade principle: free will alleen overrulen in samenleving om schade aan
anderen te voorkomen
- Intentionality (Bretano/Searle): onderscheid maken tussen fysieke en mentale
fenomenen: voorstellingen maken, anticipaties, en verwachtingen (representaties)
1900: gedragswetenschap/fysiologiewetenschap:
- Darwin: evolutie van gedrag (adaptatie)
- William James: grondlegger van moderne psychologie (belang van omgeving)
- Durkheim: socioloog: gebruiken/patronen van mensen en hun gedrag
- Freud: onderbewustzijn, jeugdtrauma’s, psychodynamisch
- Fearing: reflexen (veel gedrag is reflexmatig)
- Watson: behaviorisme, beloningen, conditionering, black box, geen free will
Huidige kijk
Cognitieve revolution mind your behavior:
- Chomsky: taal
- Broadbent: aandacht
- Miller: geheugen (korte-termijn)
Theory of reasoned action (Fishbein & Ajzen): gedrag komt voort uit intenties (bepaald door
wat we van dingen vinden, wat we denken dat andere willen we dat we doen en inschatting
van mate van persoonlijke controle)
, Sociaal cognitieve theorie (Bandura): mens is geen dier, want probeert onderste 3 zaken
met elkaar in verband te brengen
Theory of goal-setting (Locke & Latham): moeten doelen simpel/complex zijn en moet je er
hard of zacht voor werken etc. om zo beter te kunnen handelen
Self-determination theory (Deci & Ryan): 3 basis behoeftes:
- Autonomy
- Competence
- Relatedness
Also, intrinsic motivation vs. extrinsic motivation
Conclusion:
Autonomy = goal (wanting) + capacity (competence) + regie (doing)
Werkelijke autonomie vs. subjectieve ervaring van autonomie:
- Overtuiging dat je zelf kunt kiezen/bepalen wat je doet
- Geloof in vrije wil
Geloof in vrije wil
- Minder besluiteloosheid (minder rietjes trekken om 30%/70% kleurverhouding vast
te stellen)
- Interpreteren ander als meer intentioneel (Maradona)
Uitdagingen huidige kijk autonomie
Nudging: keuze aan structuur in omgeving veranderen om mensen aan te sporen wenselijk
gedrag te vertonen
Nudging in verband gebracht met paternalisme: vrijheid of autonomie beperken voor eigen
best wil
Nudging inzetten in opt-out system wanneer je kiest om iets niet te doen (orgaan donor)
welzijn?’
- Introductie: waarom is dit onderwerp relevant om te behandelen?
- Discipline 1 (KP): wat is de belangrijkste informatie vanuit deze discipline?
- Discipline 2 (OWP): wat is de belangrijkste informatie vanuit deze discipline?
- Integratie: hoe kunnen de twee disciplines geïntegreerd worden?
College 3.1 (SHOP)
Historische kijk
Tot 1600:
- Veel chaos weinig autonomie, veel in dienst van geloof
Verlichting (1650-1800):
- Meer nadenken over individualiteit, vrije wil en autonomie: Descartes/Spinoza
- John Locke: lichaam komt in beweging door “an act of will” ethical and moral
value of voluntariness
- Mill’s schade principle: free will alleen overrulen in samenleving om schade aan
anderen te voorkomen
- Intentionality (Bretano/Searle): onderscheid maken tussen fysieke en mentale
fenomenen: voorstellingen maken, anticipaties, en verwachtingen (representaties)
1900: gedragswetenschap/fysiologiewetenschap:
- Darwin: evolutie van gedrag (adaptatie)
- William James: grondlegger van moderne psychologie (belang van omgeving)
- Durkheim: socioloog: gebruiken/patronen van mensen en hun gedrag
- Freud: onderbewustzijn, jeugdtrauma’s, psychodynamisch
- Fearing: reflexen (veel gedrag is reflexmatig)
- Watson: behaviorisme, beloningen, conditionering, black box, geen free will
Huidige kijk
Cognitieve revolution mind your behavior:
- Chomsky: taal
- Broadbent: aandacht
- Miller: geheugen (korte-termijn)
Theory of reasoned action (Fishbein & Ajzen): gedrag komt voort uit intenties (bepaald door
wat we van dingen vinden, wat we denken dat andere willen we dat we doen en inschatting
van mate van persoonlijke controle)
, Sociaal cognitieve theorie (Bandura): mens is geen dier, want probeert onderste 3 zaken
met elkaar in verband te brengen
Theory of goal-setting (Locke & Latham): moeten doelen simpel/complex zijn en moet je er
hard of zacht voor werken etc. om zo beter te kunnen handelen
Self-determination theory (Deci & Ryan): 3 basis behoeftes:
- Autonomy
- Competence
- Relatedness
Also, intrinsic motivation vs. extrinsic motivation
Conclusion:
Autonomy = goal (wanting) + capacity (competence) + regie (doing)
Werkelijke autonomie vs. subjectieve ervaring van autonomie:
- Overtuiging dat je zelf kunt kiezen/bepalen wat je doet
- Geloof in vrije wil
Geloof in vrije wil
- Minder besluiteloosheid (minder rietjes trekken om 30%/70% kleurverhouding vast
te stellen)
- Interpreteren ander als meer intentioneel (Maradona)
Uitdagingen huidige kijk autonomie
Nudging: keuze aan structuur in omgeving veranderen om mensen aan te sporen wenselijk
gedrag te vertonen
Nudging in verband gebracht met paternalisme: vrijheid of autonomie beperken voor eigen
best wil
Nudging inzetten in opt-out system wanneer je kiest om iets niet te doen (orgaan donor)
