Bedrijfseconomie
Hoofdstuk 1, Betekenis van de bedrijfseconomie
1.1 Economie en bedrijfseconomie
Economie is de wetenschap die het keuzegedrag van de mens bestudeert.
Schaarste is er als er onvoldoende middelen zijn om in alle behoeften te voorzien.
Economische wetenschap bestudeert het handelen van mensen (gericht op het verminderen van
schaarste)
Het economische principe kan op twee manieren worden geformuleerd:
- met beschikbare middelen zo veel mogelijk behoeften bevredigen
- bepaald doel realiseren door opoffering van zo min mogelijk middelen
De welvaart is de mate waarin de mens in staat is zijn behoeften te bevredigen met de beschikbare
middelen.
Algemene economie bestudeert economisch handelen van de volkshuishouding (maatschappij) als
geheel.
Bedrijfseconomie bestudeert economisch handelen van individuelen in bedrijfshuishoudingen.
- Financial accounting (externe verslaggeving)
- Management accounting (interne verslaggeving)
- Financiering
Commerciële economie: inschatting maken van de omzet van een onderneming.
Bedrijfsadministratie is het vastleggen en verwerken van financiële en niet-financiële gegevens.
1.2 Bedrijfshuishouding
Bedrijfshuishouding is een financieel-economisch zelfstandige productieorganisatie.
1.2.1 Productie
Input Omzettingsproces Output
Productie is het omzetten van productiemiddelen (input) in producten (output).
Consumptie is het rechtstreeks gebruik van goederen en/of diensten voor de bevrediging van
behoeften.
Vormen van productie Door
Uiterlijke vormverandering Industriële bedrijven
Verhandeling van goederen Handelsonderneming
Verplaatsing van goederen Transportondernemingen
Opslag van goederen Pakhuizen
Dienstverlening Advieskantoren
1.2.2 Organisatie
Een organisatie is een samenwerkingsverband tussen personen.
Participanten zijn in een organisatie samenwerkende personen. Iedere participant levert een bijdrage
aan de organisatie en ontvangt daarvoor een vergoeding.
,1.2.3 Goederen- en geldstromen
Primair proces is een omzettingsproces dat de kern is van de activiteiten van de organisatie.
Primaire geldstromen zijn geldstromen die rechtstreeks voortvloeien uit het primaire proces.
Op de vermogensmarkt wordt eigen en/of vreemd vermogen aangeboden. De beloning voor de
verschaffers van het eigen vermogen is dividend. De beloning voor de verschaffers van vreemd
vermogen is interest.
Secundaire geldstromen zijn geldstromen die naar de vermogensmarkt gaan of er van afkomstig zijn
(aantrekken van VV/EV, betaalde interest, dividend, aflossingen).
Valutarisico's zijn de gevolgen van de veranderingen in de wisselkoers voor de resultaten van een
onderneming.
1.2.4 Financieel-economisch zelfstandig
Een bedrijfshuishouding is economisch zelfstandig als de beginvoorraad liquide middelen (aangevuld
met de ingaande geldstromen), groter is dan of gelijk is aan de uitgaande geldstromen.
De ingaande geldstromen zijn het gevolg van de verkoop van eindproducten. Tot de uitgaande
geldstromen behoren de betaling aan de leveranciers van grondstoffen, de betaling van loon, de
betaling van aflossing, interest en dividend.
De bedrijfshuishoudingen worden onderverdeeld in ondernemingen en overheidsbedrijven. Kenmerken
van een onderneming zijn:
- de gelduitgaven en de geldontvangsten in verband met het omzettingsproces zijn onzeker.
- er wordt gestreefd naar een zo hoog mogelijke rentabiliteit over het geïnvesteerde vermogen.
Overheidsbedrijven voldoen niet aan deze kenmerken. Er is sprake van een overheidsbedrijf als het
transformatieproces door de overheid op financieel-economisch zelfstandige wijze plaatsvindt.
Productieorganisatie:
Particuliere sector: onderneming
Financieel-economisch
zelfstandig
Overheid: overheidsbedrijf
Particuliere sector: non-profitorganisaties
Financieel-economisch
onzelfstandig
Overheid: overheidsdienst
Privatisering: een overheidsbedrijf wordt een onderneming
Marktwerking: de afnemer kan zelf beslissen van welke producent hij de producten afneemt.
, 1.3 Bedrijfstak en bedrijfskolom
Bedrijfstak zijn bedrijfshuishoudingen die eenzelfde of een overeenkomstig productieproces uitvoeren.
Een bedrijfskolom zijn enkele elkaar opvolgende bedrijfstakken. De consument behoort niet bij de
bedrijfskolom (hij houdt zich niet met de productie bezig).
Markt:
- Concrete markt: aanbieders en vragers ontmoeten elkaar op een plaats en sluiten een transactie af
(bijvoorbeeld de wekelijks groentemarkt).
- Abstracte markt: geheel van de vraag en het aanbod, waaruit een prijs tot stand komt (bijvoorbeeld
de huizenmarkt en de arbeidsmarkt).
Ondernemingen kunnen we onderverdelen naar sectoren waarin ze werkzaam zijn.
1.4 Doelstellingen van organisaties
Doelstelling van de organisatie
Strategie
Operationele doelen
De strategie is een nadere uitwerking van de ondernemingsdoelstelling, die nog concreter wordt als ze
vertaald wordt in operationele doelstelling.
Ondernemen is een dynamische activiteit, waarbij het management steeds weer moet reageren op
veranderingen in de markt.
De doelstellingen moet ook rekening houden met de randvoorwaarden, die het gevolg zijn van
wettelijke voorschriften.
1.5 Concurrentieverhoudingen
1.5.1 Het vijfkrachtenmodel van Porter
De vijf krachten die Porter beschrijft Soort concurrentie
1. concurrentie tussen huidige aanbieders binnen de branche Interne concurrentie
2. macht van leverancier Externe concurrentie
3. macht van afnemers
4. mate van substituten en complementaire goederen Potentiële concurrentie
verkrijgbaar zijn
5. dreiging van nieuwe toetreders op de markt
Hoofdstuk 1, Betekenis van de bedrijfseconomie
1.1 Economie en bedrijfseconomie
Economie is de wetenschap die het keuzegedrag van de mens bestudeert.
Schaarste is er als er onvoldoende middelen zijn om in alle behoeften te voorzien.
Economische wetenschap bestudeert het handelen van mensen (gericht op het verminderen van
schaarste)
Het economische principe kan op twee manieren worden geformuleerd:
- met beschikbare middelen zo veel mogelijk behoeften bevredigen
- bepaald doel realiseren door opoffering van zo min mogelijk middelen
De welvaart is de mate waarin de mens in staat is zijn behoeften te bevredigen met de beschikbare
middelen.
Algemene economie bestudeert economisch handelen van de volkshuishouding (maatschappij) als
geheel.
Bedrijfseconomie bestudeert economisch handelen van individuelen in bedrijfshuishoudingen.
- Financial accounting (externe verslaggeving)
- Management accounting (interne verslaggeving)
- Financiering
Commerciële economie: inschatting maken van de omzet van een onderneming.
Bedrijfsadministratie is het vastleggen en verwerken van financiële en niet-financiële gegevens.
1.2 Bedrijfshuishouding
Bedrijfshuishouding is een financieel-economisch zelfstandige productieorganisatie.
1.2.1 Productie
Input Omzettingsproces Output
Productie is het omzetten van productiemiddelen (input) in producten (output).
Consumptie is het rechtstreeks gebruik van goederen en/of diensten voor de bevrediging van
behoeften.
Vormen van productie Door
Uiterlijke vormverandering Industriële bedrijven
Verhandeling van goederen Handelsonderneming
Verplaatsing van goederen Transportondernemingen
Opslag van goederen Pakhuizen
Dienstverlening Advieskantoren
1.2.2 Organisatie
Een organisatie is een samenwerkingsverband tussen personen.
Participanten zijn in een organisatie samenwerkende personen. Iedere participant levert een bijdrage
aan de organisatie en ontvangt daarvoor een vergoeding.
,1.2.3 Goederen- en geldstromen
Primair proces is een omzettingsproces dat de kern is van de activiteiten van de organisatie.
Primaire geldstromen zijn geldstromen die rechtstreeks voortvloeien uit het primaire proces.
Op de vermogensmarkt wordt eigen en/of vreemd vermogen aangeboden. De beloning voor de
verschaffers van het eigen vermogen is dividend. De beloning voor de verschaffers van vreemd
vermogen is interest.
Secundaire geldstromen zijn geldstromen die naar de vermogensmarkt gaan of er van afkomstig zijn
(aantrekken van VV/EV, betaalde interest, dividend, aflossingen).
Valutarisico's zijn de gevolgen van de veranderingen in de wisselkoers voor de resultaten van een
onderneming.
1.2.4 Financieel-economisch zelfstandig
Een bedrijfshuishouding is economisch zelfstandig als de beginvoorraad liquide middelen (aangevuld
met de ingaande geldstromen), groter is dan of gelijk is aan de uitgaande geldstromen.
De ingaande geldstromen zijn het gevolg van de verkoop van eindproducten. Tot de uitgaande
geldstromen behoren de betaling aan de leveranciers van grondstoffen, de betaling van loon, de
betaling van aflossing, interest en dividend.
De bedrijfshuishoudingen worden onderverdeeld in ondernemingen en overheidsbedrijven. Kenmerken
van een onderneming zijn:
- de gelduitgaven en de geldontvangsten in verband met het omzettingsproces zijn onzeker.
- er wordt gestreefd naar een zo hoog mogelijke rentabiliteit over het geïnvesteerde vermogen.
Overheidsbedrijven voldoen niet aan deze kenmerken. Er is sprake van een overheidsbedrijf als het
transformatieproces door de overheid op financieel-economisch zelfstandige wijze plaatsvindt.
Productieorganisatie:
Particuliere sector: onderneming
Financieel-economisch
zelfstandig
Overheid: overheidsbedrijf
Particuliere sector: non-profitorganisaties
Financieel-economisch
onzelfstandig
Overheid: overheidsdienst
Privatisering: een overheidsbedrijf wordt een onderneming
Marktwerking: de afnemer kan zelf beslissen van welke producent hij de producten afneemt.
, 1.3 Bedrijfstak en bedrijfskolom
Bedrijfstak zijn bedrijfshuishoudingen die eenzelfde of een overeenkomstig productieproces uitvoeren.
Een bedrijfskolom zijn enkele elkaar opvolgende bedrijfstakken. De consument behoort niet bij de
bedrijfskolom (hij houdt zich niet met de productie bezig).
Markt:
- Concrete markt: aanbieders en vragers ontmoeten elkaar op een plaats en sluiten een transactie af
(bijvoorbeeld de wekelijks groentemarkt).
- Abstracte markt: geheel van de vraag en het aanbod, waaruit een prijs tot stand komt (bijvoorbeeld
de huizenmarkt en de arbeidsmarkt).
Ondernemingen kunnen we onderverdelen naar sectoren waarin ze werkzaam zijn.
1.4 Doelstellingen van organisaties
Doelstelling van de organisatie
Strategie
Operationele doelen
De strategie is een nadere uitwerking van de ondernemingsdoelstelling, die nog concreter wordt als ze
vertaald wordt in operationele doelstelling.
Ondernemen is een dynamische activiteit, waarbij het management steeds weer moet reageren op
veranderingen in de markt.
De doelstellingen moet ook rekening houden met de randvoorwaarden, die het gevolg zijn van
wettelijke voorschriften.
1.5 Concurrentieverhoudingen
1.5.1 Het vijfkrachtenmodel van Porter
De vijf krachten die Porter beschrijft Soort concurrentie
1. concurrentie tussen huidige aanbieders binnen de branche Interne concurrentie
2. macht van leverancier Externe concurrentie
3. macht van afnemers
4. mate van substituten en complementaire goederen Potentiële concurrentie
verkrijgbaar zijn
5. dreiging van nieuwe toetreders op de markt
