Samenvatting blok 1.5 Ontwikkelingspsychologie 2014/2015

SAMENVATTING BLOK 1.5
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE 14/15
PROBLEEM 1

,PROBLEEM 2: THE SUN IS TIRED

Cognitieve ontwikkeling


PIAGET’S COGNITIEVE ONTWIKKELINGSTHEORIE:

Piaget is een aanhanger van de cognitieve kant van het constructivisme  bouwen op
nieuwe kennis. Volgens hem waren er vier fases te onderscheiden: de sensomotorische
fase, de preoperationele fase, de concreet operationele fase en de formele
operationele fase.
Ook maken we volgens Piaget gebruik van schema’s die steeds complexer worden. We
gebruiken deze schema’s om onze ervaringen te structureren en organiseren.


Hierbij geloofde Piaget dat cognitie zich ontwikkelde door adaptatie (aanpassen aan de
omgeving). Dit gebeurt door assimilatie en accommodatie.
- Met assimilatie wordt bedoeld dat je de huidige schema’s gebruikt om iets
te begrijpen. Voorbeeld: kind leert ‘’auto’’ en noemt nu alle voertuigen
‘’auto’’
- Met accommodatie wordt bedoeld dat er een nieuw schema wordt
gevormd, of de oude wordt aangepast.
Voorbeeld: kind leert dat niet alle voertuigen ‘’auto’’ zijn, maar er is ook
motor, fiets, scooter


Is er weinig verandering binnen schema’s (assimilatie) dan is er sprake van equilibrium
 een balans in cognitie
Is er veel verandering binnen schema’s (accommodatie) dan is er sprake van
disequilibrium  cognitief conflict
 Deze variatie wordt equilibration genoemd



SENSOMOTORISCHE FASE (0-24 MND)
- Dingen pakken en ontdekken
Deze fase is onderverdeeld is zes subfases:
1. Reflexen: (0-1 mnd) kind test reflexen, vooral zuigreflex
2. Primaire circulaire reacties: (1-4 mnd) perongeluk iets doen en dan
herhalen, ofwel het vermogen om het lichaam te besturen
3. Secundaire circulaire reacties: (4-8 mnd) interesse in de omgeving
4. Coördinatie van secundaire circulaire reacties: (8-12 mnd) doelgericht
gedrag vertonen
- Object permanentie: als iets verdwijnt weten dat iets nog bestaat
- A not B search error: het object zoeken op de eerste plek waar het was,
niet op de tweede
5. Tertiare circulaire reacties: (12-18 mnd) herhalen van gedrag met variatie
6. Mentale representaties: (18-24 mnd) probleem oplossen en conclusies
trekken
- Make believe play: alledaagse en bedachte activiteiten naspelen
- Deferred imitation: het onthouden en nadoen van gedrag terwijl voorbeeld
niet aanwezig is

,Kritiek:
- Neo-nativisme: de ontwikkelingen die Piaget beschrijft gebeuren eigenlijk
al eerder, bv objectpermanentie
- Theory theories: kinderen hebben al ideeën, de ervaringen moeten er
nog bij. (cognitieve kennis aangeboren of aangeleerd?)




PREOPERATIONELE FASE (2 TOT 7 JAAR)
- Make believe play: helpt bij het maken van nieuwe schema’s
- In deze fase is het kind erg egocentrisch; het kan zich alleen het eigen
perspectief voorstellen. Dit wordt ondersteund door het experiment met de
vulkaan. Het kind kon zijn eigen perspectief beschrijven, maar kon niet
zeggen wat iemand aan de overkant zou zien.
- Ook is er sprake van animisme: ze geloven dat objecten levend zijn en net
zo denken als zij
- Classificeren is moeilijk, kinderen delen namelijk in op innerlijke
kenmerken.


Ze kunnen de conservatieopdracht niet begrijpen: begrijpen dat de inhoud hetzelfde
blijft, ookal verandert het uiterlijk.
Oorzaken:
- Dit komt door centration: het focussen op één aspect van het object, bv
lengte op gewicht. Voorbeeld: experiment met twee glazen, inhoud van
één glas wordt in een langer glas gegoten  volgens de kinderen is de
inhoud veranderd.
- Dit komt ook door dynamic tranformation: alleen kijken naar begin of
eind van de handeling. De kinderen focussen zich niet op het water dat
letterlijk wordt overgegoten. Hierbij snappen ze ook reversibility niet;
begrijpen dat het proces omkeerbaar is. (water teruggieten)


Twee subfases:
1. Preconceptuele periode: (2-4 jaar)
vormen van beelden
2. Intuïtieve periode: (4-7 jaar)
Antwoord proberen te geven

Ontwikkeling taal:
18 mnd  korte zinnen
2 jaar  plaatjes koppelen aan tekst
Gebruik symbool gekoppeld aan taal
- Precausal redeneren: dingen gebeuren met een reden (vb: het wordt
donker, omdat ik moet slapen)
- Transstructief redeneren: koppelt twee dingen aan elkaar (vb: het is
licht+schommelen  altijd schommelen als het licht is)

, Kritiek:
- De 3 bergen/vulkaan taak was te moeilijk
- Kinderen denken bij de experimenten dat de onderzoeker het laatste
antwoord wil horen
- Kinderen kunnen met training conservatie begrijpen op vierjarige leeftijd
- Kinderen zijn niet zo egocentrisch als Piaget denkt, bekende dingen kennen
ze wel

CONCREET OPERATIONELE FASE: (7-11 JAAR)
- Gedachten worden logischer en flexibeler
- Conservatie en reversibility wordt begrepen, want ze kunnen zich nu op
meerdere aspecten focussen (decentration)
- Categoriseren gaat nu ook goed, als dit concreet gepresenteerd wordt
- Seriation: ze kunnen indelen op kwantitatieve afmetingen
- Transitive inference: mentaal indelen op kwantitatieve afmetingen.


Kritiek:
- dit alles kan alleen met concrete informatie



FORMEEL OPERATIONELE FASE (11-15 JAAR)
- Abstract, systematisch en wetenschappelijk denken staat centraal
- ze kunnen propositioneel denken vanuit abstracte informatie
- Ook wordt er gebruik gemaakt van hypothetico-deductive redeneren,
wat inhoudt dat ze een mogelijkheid aan de realiteit kunnen koppelen.
Hypothese maken  testen  conclusie
- Idealisme: ze kunnen kijken vanuit andere perspectieven
- Beter nadenken over beslissingen en consequenties


Egocentrisme speelt ook een rol:
- Imaginary audience: denken dat je altijd bekeken wordt
- Personal fable: denken dat je heel uniek bent


Redeneren:
- Inductief: specifiek  algemeen
- Deductief: algemeen  specifiek
Algemene kritiek:
- Cognitieve ontwikkeling is niet specifiek genoeg omschreven
- Te weinig aandacht voor sociale, culturele en individuele verschillen
- Niet duidelijk hoe de overgang naar een andere fase werkt
- Kan je het wel verdelen in fases?