INFORMATION DESIGN TENTAMEN
COMMUNICATIEVE DOELEN
1. Informatief = kennis over feiten = weten dat
2. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
3. Persuasief= mening/houding= vinden dat
4. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
5. Affectief= emoties= geraakt worden
6. Informatief = kennis over feiten= weten dat
7. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
8. Persuasief= mening/houding= vinden dat
9. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
10. Affectief= emoties= geraakt worden
11. Informatief= kennis over feiten = weten dat
12. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
13. Persuasief= mening/houding= vinden dat
14. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
15. Affectief= emoties= geraakt worden
- Beleidsdoel= (algemene) strekkend doel dat bereikt moet worden.
- Functionele analyse= specificatie van doelen, doelgroepen, onderwerp, beleidsdoelen
op basis van inhoud en contextanalyse.
Mangen et al (2013)
= wanneer je iets van papier leest leidt dit tot een beter tekstbegrip dan wanneer je van een
scherm leest.
- Waarom? Lezen van een schermt vergt meer cognitieve capaciteit dan lezen van
papier
Lastig navigeren bij hypertekst
Meer stress en vermoeidheid bij het lezen van een scherm door knipperen en
scherpe contrasten.
- Dan weten we toch alles?
Nee, eerder odnerzoek keek met name naar=
Hypertekst ipv lineair
Korte teksten
Gedaan in labratoriumsetting
- Onderzoeksvraag=
‘ Wat is het effect van medium op de mate waarin tekst begrepen wordt, en in
hoeverre is dat verschillend voor verhalende en uiteenzettende teksten?
- Resultaten =
Leesvaardigheid en woordenschat zijn goede voorspellers van tekstbegrip (GOED)
Effect van medium= meer tekstbegrip bij lezen van papier dan scherm.
Geen effect van teksttype (uiteenzettend of narratief).
- Discussie/verklaringen=
Scrollen is hinderlijk voor lezen
Fixity van tekst= minder overzicht= lastig onthouden.
Ze lazen van papier of tablet, maar de antwoorden waren op papier. Dus je had een
medium switch (van scherm naar papier) vs. Window switch (van papier naar
papier). De medium switch was cognitief zwaarder (methodologische verklaring).
, Deelnemers hadden als overtuiging dat lezen van papier geschikter leren is =
daardoor gingen ze beter presteren omdat ze dachten dat ze wisten hoe het
onderzoek in elkaar zat. (metocognitieve verklaring)
Kruikemeier et al (2018)
= learning from news on different media platforms= an eye-tracking experiment
- Startpunt= ze weten niet wat effectiever is voor lezen dus onderzoek d.m.v.:
User control= online hebben lezers meer controle over welke info ze tot zich
nemen dan offline (bijv. een kop op de voorpagina dwingt je om dat artikel
specifiek te lezen= editorial cue). Je gaat lezen waar je naartoe geleid wordt door
de maker. Offline meer impact
Voor- en nadelen:
Voor= autonomie leidt tot motivatie= je kan kiezen wat je zelf wilt en daardoor
leer je meer.
Nadeel= je raakt verloren in de hypertekst en verliest cognitieve capaciteit.
Lineariteit/ interactiviteit
Offline is er een meer vaststaande route die lezers moeten volgen dan online:
Voordeel= vaste route= interactiviteit daardoor meer cognitive elaboration =
diepere verwerking.
Nadeel= je raakt verloren in de hypertekst en daardoor meer cognitieve belasting.
User control=
- De controle die je hebt als gebruiker
- Online hebben lezers meer controle over welke informatie ze tot zich nemen dan
offline= heeft te maken met editorial cues
- Editorial cues= dingen die mensen helpen om zich te oriënteren bij wat ze aan het
lezen zijn. Vaak lay-out kenmerken die de lezer kunnen helpen om te oriënteren in het
document. Bijv. een krantenkop.
- Voordelen= autonomie leidt tot motivatie= je kan zelf kiezen wat je wilt lezen en
daardoor leer je meer.
- Nadelen= je kan verdwaald raken in de hypertekst en daardoor meer cognitieve
belasting.
Lineariteit= offline is er een meer vaststaande route die lezers moeten volgend dan online
- Voordeel= vaste route= interactiviteit en daardoor meer cognitieve elaboration=
diepere verwerking.
- Nadeel= verloren raken in hypertekst= meer cognitieve belasting
Waarom zou het lezen van papier beter werken dan van een scherm?
- Wordt gekeken naar de rol van aandacht
- Visual attention: verschillen in user control en lineariteit bepalen de aandacht die
lezers geven aan informatie (bv. Meer leestijd).
- Bottom-up aandacht: editorial cues, structuur (offline vooral). Aandacht gevestigd
door lay-out.
- Top-down aandacht= individuele voorkeuren (aandacht vanuit interesse van de lezer).
Resultaten=
- Lezers op papier en tablet:
Besteden meer aandacht dan op website
Hogere score op recall en herkenning.
- Maar lezers op papier en tablet besteden minder aan selectieve tijd.
- Dus= ze lezen meer op papier en op websites lezen ze minder, maar leren er wel meer
van want meer aandacht.
COMMUNICATIEVE DOELEN
1. Informatief = kennis over feiten = weten dat
2. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
3. Persuasief= mening/houding= vinden dat
4. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
5. Affectief= emoties= geraakt worden
6. Informatief = kennis over feiten= weten dat
7. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
8. Persuasief= mening/houding= vinden dat
9. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
10. Affectief= emoties= geraakt worden
11. Informatief= kennis over feiten = weten dat
12. Instructief= kennis over handelen= weten hoe
13. Persuasief= mening/houding= vinden dat
14. Motiverend= gedragsintentie= willen, doen
15. Affectief= emoties= geraakt worden
- Beleidsdoel= (algemene) strekkend doel dat bereikt moet worden.
- Functionele analyse= specificatie van doelen, doelgroepen, onderwerp, beleidsdoelen
op basis van inhoud en contextanalyse.
Mangen et al (2013)
= wanneer je iets van papier leest leidt dit tot een beter tekstbegrip dan wanneer je van een
scherm leest.
- Waarom? Lezen van een schermt vergt meer cognitieve capaciteit dan lezen van
papier
Lastig navigeren bij hypertekst
Meer stress en vermoeidheid bij het lezen van een scherm door knipperen en
scherpe contrasten.
- Dan weten we toch alles?
Nee, eerder odnerzoek keek met name naar=
Hypertekst ipv lineair
Korte teksten
Gedaan in labratoriumsetting
- Onderzoeksvraag=
‘ Wat is het effect van medium op de mate waarin tekst begrepen wordt, en in
hoeverre is dat verschillend voor verhalende en uiteenzettende teksten?
- Resultaten =
Leesvaardigheid en woordenschat zijn goede voorspellers van tekstbegrip (GOED)
Effect van medium= meer tekstbegrip bij lezen van papier dan scherm.
Geen effect van teksttype (uiteenzettend of narratief).
- Discussie/verklaringen=
Scrollen is hinderlijk voor lezen
Fixity van tekst= minder overzicht= lastig onthouden.
Ze lazen van papier of tablet, maar de antwoorden waren op papier. Dus je had een
medium switch (van scherm naar papier) vs. Window switch (van papier naar
papier). De medium switch was cognitief zwaarder (methodologische verklaring).
, Deelnemers hadden als overtuiging dat lezen van papier geschikter leren is =
daardoor gingen ze beter presteren omdat ze dachten dat ze wisten hoe het
onderzoek in elkaar zat. (metocognitieve verklaring)
Kruikemeier et al (2018)
= learning from news on different media platforms= an eye-tracking experiment
- Startpunt= ze weten niet wat effectiever is voor lezen dus onderzoek d.m.v.:
User control= online hebben lezers meer controle over welke info ze tot zich
nemen dan offline (bijv. een kop op de voorpagina dwingt je om dat artikel
specifiek te lezen= editorial cue). Je gaat lezen waar je naartoe geleid wordt door
de maker. Offline meer impact
Voor- en nadelen:
Voor= autonomie leidt tot motivatie= je kan kiezen wat je zelf wilt en daardoor
leer je meer.
Nadeel= je raakt verloren in de hypertekst en verliest cognitieve capaciteit.
Lineariteit/ interactiviteit
Offline is er een meer vaststaande route die lezers moeten volgen dan online:
Voordeel= vaste route= interactiviteit daardoor meer cognitive elaboration =
diepere verwerking.
Nadeel= je raakt verloren in de hypertekst en daardoor meer cognitieve belasting.
User control=
- De controle die je hebt als gebruiker
- Online hebben lezers meer controle over welke informatie ze tot zich nemen dan
offline= heeft te maken met editorial cues
- Editorial cues= dingen die mensen helpen om zich te oriënteren bij wat ze aan het
lezen zijn. Vaak lay-out kenmerken die de lezer kunnen helpen om te oriënteren in het
document. Bijv. een krantenkop.
- Voordelen= autonomie leidt tot motivatie= je kan zelf kiezen wat je wilt lezen en
daardoor leer je meer.
- Nadelen= je kan verdwaald raken in de hypertekst en daardoor meer cognitieve
belasting.
Lineariteit= offline is er een meer vaststaande route die lezers moeten volgend dan online
- Voordeel= vaste route= interactiviteit en daardoor meer cognitieve elaboration=
diepere verwerking.
- Nadeel= verloren raken in hypertekst= meer cognitieve belasting
Waarom zou het lezen van papier beter werken dan van een scherm?
- Wordt gekeken naar de rol van aandacht
- Visual attention: verschillen in user control en lineariteit bepalen de aandacht die
lezers geven aan informatie (bv. Meer leestijd).
- Bottom-up aandacht: editorial cues, structuur (offline vooral). Aandacht gevestigd
door lay-out.
- Top-down aandacht= individuele voorkeuren (aandacht vanuit interesse van de lezer).
Resultaten=
- Lezers op papier en tablet:
Besteden meer aandacht dan op website
Hogere score op recall en herkenning.
- Maar lezers op papier en tablet besteden minder aan selectieve tijd.
- Dus= ze lezen meer op papier en op websites lezen ze minder, maar leren er wel meer
van want meer aandacht.
