Casus 11
1. Wat is koolstofmonoxide intoxinatie en hoe
behandel je het?
CO is een kleur- en geurloos gas dat vrijkomt door de onvolledige verbranding
van koolstof. CO heeft een 250 maal grotere affiniteit met hemoglobine dan
zuurstof. CO diffundeert snel door de alveolocapillaire membraan en bindt zich
aan hemoglobine op de bindingsplaats van zuurstof. Door deze binding op één
van de vier plaatsen in hemoglobine, worden de bindingen met de andere
zuurstofmoleculen sterker, waardoor deze in zuurstofarme gebieden minder snel
loslaten. Hierdoor wordt het O2-transporterend vermogen van Hb gereduceerd en
schuift de O2-dissociatiecurve naar links, waardoor de afgifte van O2 aan de
weefsels wordt belemmerd.
Ook kan CO aan myoglobine binden, met een affiniteit die 60 keer groter is dan
zuurstof. Als CO bindt, verliest myoglobine zijn vermogen om zuurstof te
gebruiken. Hierdoor krijgt men een verminderde cardiac output en hypotensie (te
lage bloeddruk).
CO bindt zich aan cytochroom c-oxidase (met een lagere affiniteit dan zuurstof),
dat een belangrijke rol speelt bij het mitochondriale elektronentransport. Als dit
gebeurt komt de energievoorziening van de cel in gevaar. Met name de hersenen
zijn gevoelig voor CO vanwege hun conintue zuurstofbehoefte. Ernstige CO-
intoxicatie produceert de afwijkingen in basale ganglia, grijze stof en witte stof.
Het vermoeden van een CO-intoxicatie is in de eerste plaats gebaseerd op de
anamnese. Wanneer de patiënt betrokken is geweest bij een brand of als de
symptomen vooral binnenshuis optreden, moet worden gedacht aan een CO-
intoxicatie.
Het eerste symptoom is hoofdpijn. Ook algemene malaise, vermoeidheid,
duizeligheid, misselijkheid en braken komen veel voor. Later kunnen daarbij
irritatie, geheugenstoornissen, opwinding en agressie ontstaan. Uiteindelijk
ontstaan bewustzijnsdaling en tenslotte overlijden.
Bij lichamelijk onderzoek zijn tachypnoe en tachycardie veelvoorkomende
bevindingen. In ernstige gevallen komt hypotensie voor. Brandwonden of tekenen
van roetinhalatie moeten doen denken aan een CO-intoxicatie.
Ondanks behandeling kunnen in een later stadium ernstige en soms irreversibele
neurologische afwijkingen ontstaan. Late neurologische afwijkingen treden op bij
3-11 van de patiënten en manifesteren zich 2 dagen tot 6 weken na de CO-
expositie; hierbij kan het gaan om cognitieve stoornissen,
persoonlijkheidsverandering, spraak- en loopstoornissen, incontinentie en tremor.
De behandeling van koolstofmonoxide intoxinatie bestaat uit het toedienen van
100% zuurstof of hyperbare zuurstof therapie. Zuurstof werkt als een antidote
(tegengif), doordat het de verwijdering van CO van het hemoglobine bevordert.
Je kunt een acute en chronische vergiftiging hebben: acute is een korte
blootstelling en chronisch is voor een langere tijd.
Er vindt anaerobe verbranding plaats tijdens de vergiftiging: er wordt namelijk
geen O2 meer afgegeven.
De normaalwaarden niet-rokers CO: <2
Rokers hebben een waarde tussen 5-6
1. Wat is koolstofmonoxide intoxinatie en hoe
behandel je het?
CO is een kleur- en geurloos gas dat vrijkomt door de onvolledige verbranding
van koolstof. CO heeft een 250 maal grotere affiniteit met hemoglobine dan
zuurstof. CO diffundeert snel door de alveolocapillaire membraan en bindt zich
aan hemoglobine op de bindingsplaats van zuurstof. Door deze binding op één
van de vier plaatsen in hemoglobine, worden de bindingen met de andere
zuurstofmoleculen sterker, waardoor deze in zuurstofarme gebieden minder snel
loslaten. Hierdoor wordt het O2-transporterend vermogen van Hb gereduceerd en
schuift de O2-dissociatiecurve naar links, waardoor de afgifte van O2 aan de
weefsels wordt belemmerd.
Ook kan CO aan myoglobine binden, met een affiniteit die 60 keer groter is dan
zuurstof. Als CO bindt, verliest myoglobine zijn vermogen om zuurstof te
gebruiken. Hierdoor krijgt men een verminderde cardiac output en hypotensie (te
lage bloeddruk).
CO bindt zich aan cytochroom c-oxidase (met een lagere affiniteit dan zuurstof),
dat een belangrijke rol speelt bij het mitochondriale elektronentransport. Als dit
gebeurt komt de energievoorziening van de cel in gevaar. Met name de hersenen
zijn gevoelig voor CO vanwege hun conintue zuurstofbehoefte. Ernstige CO-
intoxicatie produceert de afwijkingen in basale ganglia, grijze stof en witte stof.
Het vermoeden van een CO-intoxicatie is in de eerste plaats gebaseerd op de
anamnese. Wanneer de patiënt betrokken is geweest bij een brand of als de
symptomen vooral binnenshuis optreden, moet worden gedacht aan een CO-
intoxicatie.
Het eerste symptoom is hoofdpijn. Ook algemene malaise, vermoeidheid,
duizeligheid, misselijkheid en braken komen veel voor. Later kunnen daarbij
irritatie, geheugenstoornissen, opwinding en agressie ontstaan. Uiteindelijk
ontstaan bewustzijnsdaling en tenslotte overlijden.
Bij lichamelijk onderzoek zijn tachypnoe en tachycardie veelvoorkomende
bevindingen. In ernstige gevallen komt hypotensie voor. Brandwonden of tekenen
van roetinhalatie moeten doen denken aan een CO-intoxicatie.
Ondanks behandeling kunnen in een later stadium ernstige en soms irreversibele
neurologische afwijkingen ontstaan. Late neurologische afwijkingen treden op bij
3-11 van de patiënten en manifesteren zich 2 dagen tot 6 weken na de CO-
expositie; hierbij kan het gaan om cognitieve stoornissen,
persoonlijkheidsverandering, spraak- en loopstoornissen, incontinentie en tremor.
De behandeling van koolstofmonoxide intoxinatie bestaat uit het toedienen van
100% zuurstof of hyperbare zuurstof therapie. Zuurstof werkt als een antidote
(tegengif), doordat het de verwijdering van CO van het hemoglobine bevordert.
Je kunt een acute en chronische vergiftiging hebben: acute is een korte
blootstelling en chronisch is voor een langere tijd.
Er vindt anaerobe verbranding plaats tijdens de vergiftiging: er wordt namelijk
geen O2 meer afgegeven.
De normaalwaarden niet-rokers CO: <2
Rokers hebben een waarde tussen 5-6
