Communicatie, cognitie en
begrijpelijkheid (CCB)
Inhoudsopgave
Hoorcollege 1.1.............................................................................................................................................. 1
Hoorcollege 1.2.............................................................................................................................................. 2
Deel 1- het begrijpen van teksten.......................................................................................................................2
Deel 2- Embodied Cognition.................................................................................................................................2
Deel 3- Literatuur.................................................................................................................................................3
Hoorcollege 2................................................................................................................................................ 3
Deel 1- Correlatie en regressie.............................................................................................................................3
Deel 2- (moeilijke) woorden.................................................................................................................................4
Deel 3- Eye-tracking.............................................................................................................................................5
Hoorcollege 4................................................................................................................................................ 6
4.1 Het geheugen.................................................................................................................................................6
4.2 Verwerken van zinnen....................................................................................................................................7
4.3 Verwerken van ontkenningen........................................................................................................................7
Hoorcollege 5................................................................................................................................................ 8
5.1 Hoofd- en interactie-effecten.........................................................................................................................8
5.2 effecten van kopjes in geprinte en online teksten-> Bartell et al...................................................................8
5.3 het begrijpen van hyperteksten-> salmeron et al..........................................................................................8
5.4 effecten van leesmedium op tekstbegrip-> Delgado et al.............................................................................9
Werkcollege 5.....................................................................................................................................................10
Hoorcollege 6............................................................................................................................................... 11
6.1 Visuele perceptie..........................................................................................................................................11
Artikel Shah, Mayer en Hegarty.....................................................................................................................11
6.2 Het begrijpen van plaatjes...........................................................................................................................12
Artikel Hegarty...............................................................................................................................................12
6.3 Het begrijpen van iconen.............................................................................................................................13
Artikel Adams, Boersema & Mijksenaar........................................................................................................13
Hoorcollege 1.1
Wat is begrijpelijkheid? Wat maakt dat een tekst of plaatje (on)begrijpelijk is?
, Welke cognitieve processen spelen een rol bij begrijpelijkheid? Welke factoren maken een
tekst moeilijk? Hoe onderzoek je begrijpelijkheid?
Hoorcollege 1.2
Deel 1- het begrijpen van teksten
Ambiguïteit leidt tot verwarring. Construction-Integration model loopt in twee fasen:
1. Construction= alle mogelijke betekenissen worden geactiveerd
2. Integration= een keuze voor een van beide, de beste keuze. Dit wordt gebaseerd op
basis van de context en voorkennis die we hebben.
Voorkennis en context spelen een grote rol in taalbegrip. Er zijn drie niveaus van
representaties:
- Surface structure: syntax
- Tekst base: proposities (ideeën die in de tekst staan)
- Situatiemodel: mentale representatie (van de beschreven situatie)
Coherent situatiemodel.
Cohesie: koppelen van woorden in zinnen door linguistische kennis (verwijswoorden)
Coherentie: verbinding door kennis over de wereld (lokaal- korte termijn geheugen, en
globaal- lange termijn geheugen)
Cohesie is voldoende voor coherentie, maar niet noodzakelijk???
Deel 2- Embodied Cognition
Aanhangers zeggen dat voorkennis van betekenis aan bestaande concepten afhankelijk is
van interactie met de wereld om ons heen. Als hond geactiveerd wordt dan halen we
herinneringen van een hond op. Deze ervaringen zitten opgeslagen in ons sensorisch
systeem. Hoe we een hond oppakken etc. zitten die ervaringen opgeslagen in het motorisch
systeem. In totaal: mentale representatie.
Wetenschappelijk onderzoek over e.c. is toegenomen.
begrijpelijkheid (CCB)
Inhoudsopgave
Hoorcollege 1.1.............................................................................................................................................. 1
Hoorcollege 1.2.............................................................................................................................................. 2
Deel 1- het begrijpen van teksten.......................................................................................................................2
Deel 2- Embodied Cognition.................................................................................................................................2
Deel 3- Literatuur.................................................................................................................................................3
Hoorcollege 2................................................................................................................................................ 3
Deel 1- Correlatie en regressie.............................................................................................................................3
Deel 2- (moeilijke) woorden.................................................................................................................................4
Deel 3- Eye-tracking.............................................................................................................................................5
Hoorcollege 4................................................................................................................................................ 6
4.1 Het geheugen.................................................................................................................................................6
4.2 Verwerken van zinnen....................................................................................................................................7
4.3 Verwerken van ontkenningen........................................................................................................................7
Hoorcollege 5................................................................................................................................................ 8
5.1 Hoofd- en interactie-effecten.........................................................................................................................8
5.2 effecten van kopjes in geprinte en online teksten-> Bartell et al...................................................................8
5.3 het begrijpen van hyperteksten-> salmeron et al..........................................................................................8
5.4 effecten van leesmedium op tekstbegrip-> Delgado et al.............................................................................9
Werkcollege 5.....................................................................................................................................................10
Hoorcollege 6............................................................................................................................................... 11
6.1 Visuele perceptie..........................................................................................................................................11
Artikel Shah, Mayer en Hegarty.....................................................................................................................11
6.2 Het begrijpen van plaatjes...........................................................................................................................12
Artikel Hegarty...............................................................................................................................................12
6.3 Het begrijpen van iconen.............................................................................................................................13
Artikel Adams, Boersema & Mijksenaar........................................................................................................13
Hoorcollege 1.1
Wat is begrijpelijkheid? Wat maakt dat een tekst of plaatje (on)begrijpelijk is?
, Welke cognitieve processen spelen een rol bij begrijpelijkheid? Welke factoren maken een
tekst moeilijk? Hoe onderzoek je begrijpelijkheid?
Hoorcollege 1.2
Deel 1- het begrijpen van teksten
Ambiguïteit leidt tot verwarring. Construction-Integration model loopt in twee fasen:
1. Construction= alle mogelijke betekenissen worden geactiveerd
2. Integration= een keuze voor een van beide, de beste keuze. Dit wordt gebaseerd op
basis van de context en voorkennis die we hebben.
Voorkennis en context spelen een grote rol in taalbegrip. Er zijn drie niveaus van
representaties:
- Surface structure: syntax
- Tekst base: proposities (ideeën die in de tekst staan)
- Situatiemodel: mentale representatie (van de beschreven situatie)
Coherent situatiemodel.
Cohesie: koppelen van woorden in zinnen door linguistische kennis (verwijswoorden)
Coherentie: verbinding door kennis over de wereld (lokaal- korte termijn geheugen, en
globaal- lange termijn geheugen)
Cohesie is voldoende voor coherentie, maar niet noodzakelijk???
Deel 2- Embodied Cognition
Aanhangers zeggen dat voorkennis van betekenis aan bestaande concepten afhankelijk is
van interactie met de wereld om ons heen. Als hond geactiveerd wordt dan halen we
herinneringen van een hond op. Deze ervaringen zitten opgeslagen in ons sensorisch
systeem. Hoe we een hond oppakken etc. zitten die ervaringen opgeslagen in het motorisch
systeem. In totaal: mentale representatie.
Wetenschappelijk onderzoek over e.c. is toegenomen.
