Inleiding Planologie
Wat is planologie?
‘’de wetenschappelijke reflectie op de ruimtelijke planning’’
Sociale geografie: het gedrag van mensen in de gebouwde omgeving.
Stedenbouwkunde: de vormgeving van de gebouwde omgeving
Jaar 1: stedelijke ontwikkeling
De ontwikkeling in steden is heel anders ingericht dan bijvoorbeeld dorpen buiten de randstad of
andere stedelijke gebieden. Duidelijke verschillen die we kunnen contrasteren tussen deze twee zijn
de prijzen die men kan aanschaffen voor een bepaalde prijs. In Amsterdam liggen deze prijzen
aanzienlijk hoger dan de dorpen in de buitengebieden.
Week 1: stedelijke netwerken
Het traditionele idee van de stad:
Stadsrechten
Marktplaats
Vestiging / stadsmuur
Steden maken onderdeel uit van een netwerk, de steden staan hierbij voortdurend in contact met
elkaar.
Industriële steden
Manchester is de eerste industriële stad, hierbij groeide het stedelijk netwerk van de stad ook langs
spoorwegen en kanalen. Daarnaast wordt wonen en werken steeds meer gescheiden.
Henry Ford
In de 20ste eeuwse stad werd de stad gebouwd rond de auto, hierbij is het belangrijk begrip ontstaan
wat bekend staat als ‘’Urban Sprawl’’. Urban Sprawl betekent dat een stad omgeven wordt met
meer dorp soortelijke gebieden, en houdt in dat er onbeperkte groei van woningen, commerciële
ontwikkeling van wegen over groot uitgestrekte land, met weinig aandacht voor stadsplanning
ontstaat.
Triumph of the city
In de 21ste eeuw vraagt de netwerkeconomie om stedelijke transitie. Een transitie is een structurele
verandering die het resultaat is van op elkaar inwerkende van elkaar verstrekkende ontwikkelingen
op het gebied van bijvoorbeeld: economie, cultuur, technologie, instituties, natuur of milieu.
Het doel hiervan is om een multimodale bereikbaarheid en verstedelijking te realiseren. Een goed
voorbeeld hiervan is het Knooppunt XL in Eindhoven wat geherstructureerd gaat worden.
, Metropolen
Metropolen zijn een samenhangend stedelijk gebied, een gebied wat dus bestaat uit meerdere
steden. De randstad is hier een voorbeeld van, maar als we dit gaan vergelijken met metropolen op
de rest van de wereld is de randstad nog maar een ‘’kleine speler’’. De volgende drie metropolen zijn
goede voorbeelden van hoe groot een metropool zou kunnen zijn:
1. Shenzou (46 mln. inw.)
2. Tokyo (40 mln. inw.)
3. Shanghai (35 mln. inw.)
Global city:
Metropolen zijn verbonden in economische netwerken. Primaire kooppunten in dat netwerk zijn
volgens Saskia Sassen:
New York
Londen
Tokyo
Deltametropool
Zoals voorheen beschreven was noemden we de Randstad een metropool, dit kunnen we echter nog
verfijnen omdat de randstad bijna niet vergelijkbaar is met een metropool die als proportie 46 mln.
Inwoners heeft. De randstad noemen we ook wel een Deltametropool. De metropool is
internationaal ontsloten via ‘mainports’: Schiphol en de Haven van Rotterdam.
Hoe groot is die deltametropool?
Randstad: 7 mln. Inwoners
Stedenring: 10 mln. Inwoners
Eurodelta 40 mln. inwoners
Op lager schaalniveau wordt door planologen ook gewerkt met de term metropoolregio.
Bijvoorbeeld rond Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Eindhoven.
Wat is planologie?
‘’de wetenschappelijke reflectie op de ruimtelijke planning’’
Sociale geografie: het gedrag van mensen in de gebouwde omgeving.
Stedenbouwkunde: de vormgeving van de gebouwde omgeving
Jaar 1: stedelijke ontwikkeling
De ontwikkeling in steden is heel anders ingericht dan bijvoorbeeld dorpen buiten de randstad of
andere stedelijke gebieden. Duidelijke verschillen die we kunnen contrasteren tussen deze twee zijn
de prijzen die men kan aanschaffen voor een bepaalde prijs. In Amsterdam liggen deze prijzen
aanzienlijk hoger dan de dorpen in de buitengebieden.
Week 1: stedelijke netwerken
Het traditionele idee van de stad:
Stadsrechten
Marktplaats
Vestiging / stadsmuur
Steden maken onderdeel uit van een netwerk, de steden staan hierbij voortdurend in contact met
elkaar.
Industriële steden
Manchester is de eerste industriële stad, hierbij groeide het stedelijk netwerk van de stad ook langs
spoorwegen en kanalen. Daarnaast wordt wonen en werken steeds meer gescheiden.
Henry Ford
In de 20ste eeuwse stad werd de stad gebouwd rond de auto, hierbij is het belangrijk begrip ontstaan
wat bekend staat als ‘’Urban Sprawl’’. Urban Sprawl betekent dat een stad omgeven wordt met
meer dorp soortelijke gebieden, en houdt in dat er onbeperkte groei van woningen, commerciële
ontwikkeling van wegen over groot uitgestrekte land, met weinig aandacht voor stadsplanning
ontstaat.
Triumph of the city
In de 21ste eeuw vraagt de netwerkeconomie om stedelijke transitie. Een transitie is een structurele
verandering die het resultaat is van op elkaar inwerkende van elkaar verstrekkende ontwikkelingen
op het gebied van bijvoorbeeld: economie, cultuur, technologie, instituties, natuur of milieu.
Het doel hiervan is om een multimodale bereikbaarheid en verstedelijking te realiseren. Een goed
voorbeeld hiervan is het Knooppunt XL in Eindhoven wat geherstructureerd gaat worden.
, Metropolen
Metropolen zijn een samenhangend stedelijk gebied, een gebied wat dus bestaat uit meerdere
steden. De randstad is hier een voorbeeld van, maar als we dit gaan vergelijken met metropolen op
de rest van de wereld is de randstad nog maar een ‘’kleine speler’’. De volgende drie metropolen zijn
goede voorbeelden van hoe groot een metropool zou kunnen zijn:
1. Shenzou (46 mln. inw.)
2. Tokyo (40 mln. inw.)
3. Shanghai (35 mln. inw.)
Global city:
Metropolen zijn verbonden in economische netwerken. Primaire kooppunten in dat netwerk zijn
volgens Saskia Sassen:
New York
Londen
Tokyo
Deltametropool
Zoals voorheen beschreven was noemden we de Randstad een metropool, dit kunnen we echter nog
verfijnen omdat de randstad bijna niet vergelijkbaar is met een metropool die als proportie 46 mln.
Inwoners heeft. De randstad noemen we ook wel een Deltametropool. De metropool is
internationaal ontsloten via ‘mainports’: Schiphol en de Haven van Rotterdam.
Hoe groot is die deltametropool?
Randstad: 7 mln. Inwoners
Stedenring: 10 mln. Inwoners
Eurodelta 40 mln. inwoners
Op lager schaalniveau wordt door planologen ook gewerkt met de term metropoolregio.
Bijvoorbeeld rond Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Eindhoven.
