GEZONDHEIDSBEVORDERING
Naam (studentnummer)
klascode
GVE-2.IT3-20
datum
Docent CGO: …
Docent OO-C: …
Examinator: …
Versie: eerste poging
Opdracht 1: 2.798 woorden
Opdracht 2: 2.489 woorden (exclusief 437 woorden)
Opdracht 3: 1.179 woorden
Opdracht 4: 807 woorden
Opdracht 5: 499 woorden
Bron afbeelding: Sassen (2018)
,Inhoudsopgave
1 Opdracht 1...........................................................................................................................................2
1.1 Omschrijving gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem........................................................2
1.2 Data verzameling..........................................................................................................................4
1.3 Data-analyse.................................................................................................................................6
1.4 Resultaten.....................................................................................................................................7
2 Opdracht 2.........................................................................................................................................10
2.1 Gezondheidsprobleem................................................................................................................10
2.2 Gedragsanalyse...........................................................................................................................14
2.3 Resultatentabel..........................................................................................................................16
2.4 Gedragsdoelen............................................................................................................................18
2.5 Shared Decision Making.............................................................................................................20
3 Opdracht 3.........................................................................................................................................21
3.1 Gedragsdoel attitude..................................................................................................................21
3.2 Gedragsdoel sociale norm..........................................................................................................22
3.3 Gedragsdoel eigeneffectiviteit....................................................................................................24
4 Opdracht 4.........................................................................................................................................25
5 Opdracht 5.........................................................................................................................................28
5.1 Gezondheidsbevorderaar...........................................................................................................28
5.2 Ethische afweging.......................................................................................................................28
6 Bibliografie.........................................................................................................................................29
Bijlage 1: topiclijst.................................................................................................................................36
Bijlage 2: uitgeschreven interview........................................................................................................39
Bijlage 3: analyse van het interview.....................................................................................................52
Bijlage 4: voorbeeldmenu Schijf van Vijf..............................................................................................62
1
,1 Opdracht 1
1.1 Omschrijving gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem
1.1.1 Gezondheidsgedrag
Het gezondheidsgedrag wat de geïnterviewde wil veranderen heeft te maken met voeding. Specifiek
van de voeding gaat het om het kopen en consumeren van ongezonde snacks en frisdrank én om de
avondmaaltijden waarvan vier van de zeven dagen ongezond zijn. Het gevolg hiervan is dat de
geïnterviewde merkt binnen ongeveer een half jaar tijd ongeveer tien kilogram te zijn aangekomen in
gewicht. Dit is terug te lezen in Bijlage 2 waar het uitgeschreven interview te vinden is.
Voorbeelden van ongezonde voeding vanuit wetenschappelijke literatuur zijn:
- consumptie van gezoete dranken;
- bewerkte producten met toegevoegd zout en suiker;
- producten met veel verzadigd en/of transvet;
- fastfood;
- weinig groente en fruit;
- snacken;
- veel eten
(Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2021).
Dit gezondheidsgedrag, ongezonde voeding, kan resulteren in diverse gezondheidsprobleem zoals
hart- en vaataandoeningen, bepaalde soorten kanker en diabetes mellitus type 2. Wat deels indirect
gebeurt door het effect van voeding op hoge bloeddruk, hoge bloedsuikerspiegel, overgewicht en
hoog cholesterol (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2021).
Bij overgewicht en obesitas heeft de patiënt groter risico op aandoeningen van het hart- en
vaatstelsel waarvan onder andere atherosclerose, hypertensie, chronische veneuze insufficiëntie,
diepe veneuze trombose en atriumfibrilleren (Dudink et al., 2021). Ook galstenen, rug- en
gewrichtsklachten en slaapapneu (Voedingscentrum, z.d.-c). Tevens kan het deels oorzaak zijn van
spataderen, hersenbloeding, hartinfarct, artrose en aandoeningen aan spieren. Overgewicht kan
resulteren in obesitas. Obesitas kan weer leiden tot slaapproblemen, menstruatiestoornissen,
psychosociale problemen waaronder pesten, onvruchtbaarheid, jicht en ademhalingsproblemen.
Zowel overgewicht als obesitas dragen bij aan een verminderde kwaliteit van leven (Zorgwijzer,
2021).
1.1.2 Gezondheidsprobleem
Het gezondheidsprobleem dat de geïnterviewde aangaf was overgewicht. Hier is door het ongezonde
voedingsgedrag een kans op. Er is sprake van overgewicht wanneer er te veel vetweefsel in het
lichaam aanwezig is. Vaak is er een combinatie van factoren waardoor overgewicht ontstaat zoals
overmatige consumptie, ongezond eten en te weinig bewegen. De omgeving heeft hier ook een rol
in. Het hebben van één of twee ouders met overgewicht of obesitas heeft invloed op het gedrag van
kinderen, het leef- en eetpatroon van ouders hebben grote invloed (Zorgwijzer, 2021).
De reden dat ongezonde voeding voor overgewicht zorgt is omdat iemand voor een langere tijd door
ongezonde voeding via eten en drinken een grotere hoeveelheid energie binnenkrijgt dan het
lichaam daadwerkelijk verbrandt. Hierdoor wordt er te veel overtollig vet in het lichaam opgeslagen,
wat kan leiden tot de verschillende genoemde gezondheidsproblemen waaronder overgewicht
(Voedingscentrum, z.d.-c). Het lichaam slaat het te veel aan voedingstoffen op in de vorm van vet
waardoor de persoon dikker wordt (Patiëntenfederatie Nederland, z.d.). Het draait om balans tussen
2
, inname hoeveelheid calorieën en de hoeveelheid energie dat het lichaam verbruikt. Dit wordt ook
wel de energiebalans genoemd. Wanneer de balans doorslaat resulteert dit in overgewicht
bijvoorbeeld bij lange tijd te veel eten of te weinig bewegen (Voedingscentrum, z.d.-b).
3
Naam (studentnummer)
klascode
GVE-2.IT3-20
datum
Docent CGO: …
Docent OO-C: …
Examinator: …
Versie: eerste poging
Opdracht 1: 2.798 woorden
Opdracht 2: 2.489 woorden (exclusief 437 woorden)
Opdracht 3: 1.179 woorden
Opdracht 4: 807 woorden
Opdracht 5: 499 woorden
Bron afbeelding: Sassen (2018)
,Inhoudsopgave
1 Opdracht 1...........................................................................................................................................2
1.1 Omschrijving gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem........................................................2
1.2 Data verzameling..........................................................................................................................4
1.3 Data-analyse.................................................................................................................................6
1.4 Resultaten.....................................................................................................................................7
2 Opdracht 2.........................................................................................................................................10
2.1 Gezondheidsprobleem................................................................................................................10
2.2 Gedragsanalyse...........................................................................................................................14
2.3 Resultatentabel..........................................................................................................................16
2.4 Gedragsdoelen............................................................................................................................18
2.5 Shared Decision Making.............................................................................................................20
3 Opdracht 3.........................................................................................................................................21
3.1 Gedragsdoel attitude..................................................................................................................21
3.2 Gedragsdoel sociale norm..........................................................................................................22
3.3 Gedragsdoel eigeneffectiviteit....................................................................................................24
4 Opdracht 4.........................................................................................................................................25
5 Opdracht 5.........................................................................................................................................28
5.1 Gezondheidsbevorderaar...........................................................................................................28
5.2 Ethische afweging.......................................................................................................................28
6 Bibliografie.........................................................................................................................................29
Bijlage 1: topiclijst.................................................................................................................................36
Bijlage 2: uitgeschreven interview........................................................................................................39
Bijlage 3: analyse van het interview.....................................................................................................52
Bijlage 4: voorbeeldmenu Schijf van Vijf..............................................................................................62
1
,1 Opdracht 1
1.1 Omschrijving gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem
1.1.1 Gezondheidsgedrag
Het gezondheidsgedrag wat de geïnterviewde wil veranderen heeft te maken met voeding. Specifiek
van de voeding gaat het om het kopen en consumeren van ongezonde snacks en frisdrank én om de
avondmaaltijden waarvan vier van de zeven dagen ongezond zijn. Het gevolg hiervan is dat de
geïnterviewde merkt binnen ongeveer een half jaar tijd ongeveer tien kilogram te zijn aangekomen in
gewicht. Dit is terug te lezen in Bijlage 2 waar het uitgeschreven interview te vinden is.
Voorbeelden van ongezonde voeding vanuit wetenschappelijke literatuur zijn:
- consumptie van gezoete dranken;
- bewerkte producten met toegevoegd zout en suiker;
- producten met veel verzadigd en/of transvet;
- fastfood;
- weinig groente en fruit;
- snacken;
- veel eten
(Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2021).
Dit gezondheidsgedrag, ongezonde voeding, kan resulteren in diverse gezondheidsprobleem zoals
hart- en vaataandoeningen, bepaalde soorten kanker en diabetes mellitus type 2. Wat deels indirect
gebeurt door het effect van voeding op hoge bloeddruk, hoge bloedsuikerspiegel, overgewicht en
hoog cholesterol (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2021).
Bij overgewicht en obesitas heeft de patiënt groter risico op aandoeningen van het hart- en
vaatstelsel waarvan onder andere atherosclerose, hypertensie, chronische veneuze insufficiëntie,
diepe veneuze trombose en atriumfibrilleren (Dudink et al., 2021). Ook galstenen, rug- en
gewrichtsklachten en slaapapneu (Voedingscentrum, z.d.-c). Tevens kan het deels oorzaak zijn van
spataderen, hersenbloeding, hartinfarct, artrose en aandoeningen aan spieren. Overgewicht kan
resulteren in obesitas. Obesitas kan weer leiden tot slaapproblemen, menstruatiestoornissen,
psychosociale problemen waaronder pesten, onvruchtbaarheid, jicht en ademhalingsproblemen.
Zowel overgewicht als obesitas dragen bij aan een verminderde kwaliteit van leven (Zorgwijzer,
2021).
1.1.2 Gezondheidsprobleem
Het gezondheidsprobleem dat de geïnterviewde aangaf was overgewicht. Hier is door het ongezonde
voedingsgedrag een kans op. Er is sprake van overgewicht wanneer er te veel vetweefsel in het
lichaam aanwezig is. Vaak is er een combinatie van factoren waardoor overgewicht ontstaat zoals
overmatige consumptie, ongezond eten en te weinig bewegen. De omgeving heeft hier ook een rol
in. Het hebben van één of twee ouders met overgewicht of obesitas heeft invloed op het gedrag van
kinderen, het leef- en eetpatroon van ouders hebben grote invloed (Zorgwijzer, 2021).
De reden dat ongezonde voeding voor overgewicht zorgt is omdat iemand voor een langere tijd door
ongezonde voeding via eten en drinken een grotere hoeveelheid energie binnenkrijgt dan het
lichaam daadwerkelijk verbrandt. Hierdoor wordt er te veel overtollig vet in het lichaam opgeslagen,
wat kan leiden tot de verschillende genoemde gezondheidsproblemen waaronder overgewicht
(Voedingscentrum, z.d.-c). Het lichaam slaat het te veel aan voedingstoffen op in de vorm van vet
waardoor de persoon dikker wordt (Patiëntenfederatie Nederland, z.d.). Het draait om balans tussen
2
, inname hoeveelheid calorieën en de hoeveelheid energie dat het lichaam verbruikt. Dit wordt ook
wel de energiebalans genoemd. Wanneer de balans doorslaat resulteert dit in overgewicht
bijvoorbeeld bij lange tijd te veel eten of te weinig bewegen (Voedingscentrum, z.d.-b).
3
