Samenvatting kennistoets
pedagogisch klimaat
,Kennislijn psychopathologie – Periode 1
Thema 1 | Inleiding psychopathologie
Je kunt aangeven wat het belang is van psychopathologie binnen het werkveld
van een pedagoog
Ontwikkelings-psycho-patho-logie
Psychiatrie is de hulpverlening aan mensen die psychisch lijden
Psychopathologie is de theorie over de stoornissen
Wetenschap:
o Ontwikkeling staat centraal
o Wederzijdse beïnvloeding (transactie) kinderen kunnen het ontwikkelen door ouders, maar
ouders ook door kinderen
o Ontwikkelingsopgave en opvoedingstaak: valt altijd samen, de ontwikkelingsopgave moet
toegepast worden met een opvoedingstaak
Ontwikkelingspsychopathologie: de wetenschappelijke discipline die onderzoekt hoe psychische
stoornissen ontstaan en zich ontwikkelen. Kinderen (en ook jongeren en volwassenen) staan in de
loop van hun leven voor meerdere leeftijdsgebonden ‘opgaven’. Het adequaat volbrengen van deze
‘opgaven’ draagt bij aan de psychische gezondheid.
Je kunt aangeven wat normaal en afwijkend gedrag is
Normaal versus abnormaal: Wanneer spreken we van een psychische stoornis?
o ‘Abnormaal’ verschijnsel, het wijkt af van de sociale norm
o Veroorzaakt ongemak, lijden of bezorgdheid. Het kan zijn dat de cliënt er zelf last van heeft,
maar ook dat de omgeving er last van heeft en de cliënt zelf niet
o Past binnen een psychopathologisch begrippenkader, belangrijk om een kind langer in kaart
te houden, kinderen ontwikkelen ook nog veel verder en het kan zijn dat ze er later niet last
van hebben. Het hoeft dan niet psychopathologisch te zijn
Je kunt de relatie tussen gedrag-probleemgedrag-stoornis toelichten
Je kunt de begrippen diagnostiek, categoriseren en classificeren, ontwikkelings-
opgaven en opvoedtaken, epidemiologie, co-morbiditeit en prevalentie uitleggen
Diagnostiek: bij diagnostiek zijn drie vragen belangrijk
o Waarom juist toen/nu deze klachten gekregen?
o Waarom blijven de klachten bestaan?
o Waarom juist dit kind in deze omgeving (dit gezin)?
Wat zijn de middelen om diagnostiek uit te voeren? Gebruik maken van een medisch onderzoek,
maar ook door gebruik te maken van verschillende instrumenten om het te onderzoeken.
, Categoriseren en classificeren: classificeren betekend onderscheid maken en indelen. Zoals
onderscheid tussen allerlei soorten organismen, of grazers, of psychische stoornissen.
Indeling van gedrag op grond van (uiterlijke en innerlijke) kenmerken:
o Beschrijving
o CBCL (Child Behavior Checklist)
o DSM-5
Een manier van classificeren is bijvoorbeeld het vaststellen in welke mate iemand last heeft
van bepaalde problemen.
Classificatie Diagnostiek
WAT? (is er aan de hand?) HOE (is dat zo gekomen?)
Algemene kennis Specifieke kennis
Beschrijvend Verklarend
Betreft groepen Betreft een individu
Gedragskenmerken Zijn meerdere niveaus van de persoon en
context bij betrokken
Relatief snel te stellen Tijdrovend proces
Geeft enige richting aan de hulpverlening Is voorwaardelijk voor (goede)hulpverlening
Epidemiologie: de epidemiologie is de wetenschappelijke studie van het voorkomen van de
verspreiding van ziekten onder de bevolking
Co-morbiditeit: is het samengaan van twee stoornissen, de dubbele diagnose. Het kunnen er ook
meerdere zijn, maar vaak zijn twee stoornissen al bijzonder.
Prevalentie: het aantal mensen van een groep dat een stoornis lijdt. Wordt meestal opgegeven als
van het aantal gevallen per duizend of honderdduizend
Je kunt vanuit verschillende invalshoeken naar gedrag kijken en deze
invalshoeken beschrijven
Verschillende psychologische stromingen:
o Psychoanalyse: Freud en Erikson, alles wordt bepaald door het verleden
o Behaviorisme: het gedrag is aangeleerd en is ook weer af te leren
o Humanistische psychologie: je hebt iemand nodig die de juiste vragen stelt
o Cognitieve psychologie: verwerkt veel informatie in het hoofd, het ligt aan de manier van
interpreteren
o Biologische psychologie: hoe het werkt en kijken of medicatie kan werken
o Systeemtheorie: je kijkt ook naar het gezien, de omgeving van degene die het gedrag
vertoond
o Omgevingspsychologie: niet alleen kijken naar het gedrag, maar wel waar het gedrag zich
voor doet
pedagogisch klimaat
,Kennislijn psychopathologie – Periode 1
Thema 1 | Inleiding psychopathologie
Je kunt aangeven wat het belang is van psychopathologie binnen het werkveld
van een pedagoog
Ontwikkelings-psycho-patho-logie
Psychiatrie is de hulpverlening aan mensen die psychisch lijden
Psychopathologie is de theorie over de stoornissen
Wetenschap:
o Ontwikkeling staat centraal
o Wederzijdse beïnvloeding (transactie) kinderen kunnen het ontwikkelen door ouders, maar
ouders ook door kinderen
o Ontwikkelingsopgave en opvoedingstaak: valt altijd samen, de ontwikkelingsopgave moet
toegepast worden met een opvoedingstaak
Ontwikkelingspsychopathologie: de wetenschappelijke discipline die onderzoekt hoe psychische
stoornissen ontstaan en zich ontwikkelen. Kinderen (en ook jongeren en volwassenen) staan in de
loop van hun leven voor meerdere leeftijdsgebonden ‘opgaven’. Het adequaat volbrengen van deze
‘opgaven’ draagt bij aan de psychische gezondheid.
Je kunt aangeven wat normaal en afwijkend gedrag is
Normaal versus abnormaal: Wanneer spreken we van een psychische stoornis?
o ‘Abnormaal’ verschijnsel, het wijkt af van de sociale norm
o Veroorzaakt ongemak, lijden of bezorgdheid. Het kan zijn dat de cliënt er zelf last van heeft,
maar ook dat de omgeving er last van heeft en de cliënt zelf niet
o Past binnen een psychopathologisch begrippenkader, belangrijk om een kind langer in kaart
te houden, kinderen ontwikkelen ook nog veel verder en het kan zijn dat ze er later niet last
van hebben. Het hoeft dan niet psychopathologisch te zijn
Je kunt de relatie tussen gedrag-probleemgedrag-stoornis toelichten
Je kunt de begrippen diagnostiek, categoriseren en classificeren, ontwikkelings-
opgaven en opvoedtaken, epidemiologie, co-morbiditeit en prevalentie uitleggen
Diagnostiek: bij diagnostiek zijn drie vragen belangrijk
o Waarom juist toen/nu deze klachten gekregen?
o Waarom blijven de klachten bestaan?
o Waarom juist dit kind in deze omgeving (dit gezin)?
Wat zijn de middelen om diagnostiek uit te voeren? Gebruik maken van een medisch onderzoek,
maar ook door gebruik te maken van verschillende instrumenten om het te onderzoeken.
, Categoriseren en classificeren: classificeren betekend onderscheid maken en indelen. Zoals
onderscheid tussen allerlei soorten organismen, of grazers, of psychische stoornissen.
Indeling van gedrag op grond van (uiterlijke en innerlijke) kenmerken:
o Beschrijving
o CBCL (Child Behavior Checklist)
o DSM-5
Een manier van classificeren is bijvoorbeeld het vaststellen in welke mate iemand last heeft
van bepaalde problemen.
Classificatie Diagnostiek
WAT? (is er aan de hand?) HOE (is dat zo gekomen?)
Algemene kennis Specifieke kennis
Beschrijvend Verklarend
Betreft groepen Betreft een individu
Gedragskenmerken Zijn meerdere niveaus van de persoon en
context bij betrokken
Relatief snel te stellen Tijdrovend proces
Geeft enige richting aan de hulpverlening Is voorwaardelijk voor (goede)hulpverlening
Epidemiologie: de epidemiologie is de wetenschappelijke studie van het voorkomen van de
verspreiding van ziekten onder de bevolking
Co-morbiditeit: is het samengaan van twee stoornissen, de dubbele diagnose. Het kunnen er ook
meerdere zijn, maar vaak zijn twee stoornissen al bijzonder.
Prevalentie: het aantal mensen van een groep dat een stoornis lijdt. Wordt meestal opgegeven als
van het aantal gevallen per duizend of honderdduizend
Je kunt vanuit verschillende invalshoeken naar gedrag kijken en deze
invalshoeken beschrijven
Verschillende psychologische stromingen:
o Psychoanalyse: Freud en Erikson, alles wordt bepaald door het verleden
o Behaviorisme: het gedrag is aangeleerd en is ook weer af te leren
o Humanistische psychologie: je hebt iemand nodig die de juiste vragen stelt
o Cognitieve psychologie: verwerkt veel informatie in het hoofd, het ligt aan de manier van
interpreteren
o Biologische psychologie: hoe het werkt en kijken of medicatie kan werken
o Systeemtheorie: je kijkt ook naar het gezien, de omgeving van degene die het gedrag
vertoond
o Omgevingspsychologie: niet alleen kijken naar het gedrag, maar wel waar het gedrag zich
voor doet
