Samenvatting Algemeen bestuursrecht HBO-Rechten Hogeschool Saxion

Deel A
Verhouding tot bestuursorganen.

,Hoofdstuk 1
Kernbegrippen Awb

Bestuursorgaan
Een bestuursorgaan in de zin van de Awb is
- een orgaan van een rechtspersoon die krachtens publiekrecht is ingesteld
(A-organen)
- Een ander persoon of college, met enig openbaar gezag bekleed (B-organen)

- A-organen
Rechtspersonen ingesteld krachtens publiekrecht zijn rechtspersonen die zijn
ingesteld bij of krachtens wettelijk voorschrift.
→ voorbeeld: de staat, de gemeenten, de provincies en de waterschappen.
- B-organen
Organen van privaatrechtelijke rechtspersonen, commissies of colleges die openbaar
gezag uitoefenen.
→ voorbeeld: Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (cbr)

Uitzonderingen:
- Wetgevende macht
- Rechtsprekende macht

Belanghebbende
Een belanghebbende is degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit betrokken is (art.
1:2 lid 1 Awb).

Om als belanghebbende in de zin van de Awb te kunnen worden aangemerkt, moet de
persoon een voldoende objectief en actueel, eigen, persoonlijk belang hebben dat
rechtstreeks wordt geraakt door het besluit.

- Een derde als belanghebbende
Ook een derde, een ander dan de geadresseerde van het besluit, kan
belanghebbende in de zin van de Awb zijn. Maar dan moet hij wel rechtstreeks
worden geraakt door het besluit.
- Een entiteit als belanghebbende
→ bijvoorbeeld: protestgroep
- Een bestuursorgaan als belanghebbende
Een bestuursorgaan kan belanghebbende zijn bij een besluit van een ander
bestuursorgaan (art. 1:2 lid 2 Awb)
- Een rechtspersoon als belanghebbende
Een rechtspersoon kan belanghebbende zijn als een algemeen of collectief belang
dat de rechtspersoon zich volgens zijn statuten ten doel stelt en waarvoor hij zich ook
daadwerkelijk inzet, rechtstreeks bij het besluit betrokken is (art. 1:2 lid 3 Awb)

,Besluit
Een besluit is een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan, inhoudende een
publiekrechtelijke rechtshandeling (art. 1:3 lid 1 Awb).!!!!

De afwijzing van een beschikking, wordt gelijkgesteld met een besluit, in het kader van de
rechtsbescherming

Van een publiekrechtelijke rechtshandeling is sprake als het bestuursorgaan de
bevoegdheid tot het nemen van een besluit ontleent aan een speciaal voor het openbaar
bestuur bij of krachtens de wet geschapen bevoegdheid, waarbij het besluit gericht moet zijn
op rechtsgevolg.

Beschikking
Een beschikking is een besluit dat niet van algemene strekking is, met inbegrip van de
afwijzing van een aanvraag daarvan (art. 1:3 lid 2 Awb). Kenmerk van een beschikking is dat
die gericht is tot een individu, een concreet geval of een specifiek object.

2 soorten beschikkingen:
1. Begunstigende en belastende beschikking
Begunstigende = Waarbij iemand een recht of aanspraak krijgt, bijvoorbeeld een
vergunning, uitkering, paspoort of rijbewijs.
Belastende = Waarbij iemand een plicht of maatregel wordt opgelegd, bijvoorbeeld
het betalen van belasting of boete.
2. Vrije en gebonden beschikking
Vrije = Waarbij het bestuursorgaan speelruimte heeft om de beschikking te nemen
Gebonden = Het bestuursorgaan heeft geen speelruimte.

Besluit van algemene strekking
Een besluit dat niet gericht is tot een individu of een concreet geval, maar tot een algemeen
omschreven groep van personen.

3 soorten Besluiten van algemene strekking:
1. Algemeen verbindende voorschriften (avv)
Naar buiten werkende, voor de daarbij betrokken bindende regels, die uitgaan van
het openbaar gezag dat de bevoegdheid daartoe van de wet krijgt.
→ voorbeeld: een wet.
Tegen een avv kan geen bezwaar worden gemaakt en geen beroep worden ingesteld
(art. 8:2 onder a Awb)
2. Beleidsregels
(Zie volgend kopje)
3. Overige besluiten van algemene strekking

Beleidsregels
Een bij besluit vastgestelde algemene regel over de afweging van belangen, de vaststelling
van feiten of de uitleg van wettelijke voorschriften bij het gebruik van een bevoegdheid van
een bestuursorgaan (art. 1:3 lid 4 Awb).
De Awb geeft bestuursorganen de bevoegdheid (legt hun niet de verplichting op) om
beleidsregels vast te stellen (art. 4:81 lid 1 Awb)

, 3 typen beleidsregels:
1. Beleidsregels over de afweging van belangen: Aan het bestuursorgaan kan veel
ruimte worden gegeven om de betrokken belangen in een concreet geval tegen
elkaar af te wegen.
2. Beleidsregels over de vaststelling van feiten: Dit zijn regels over de wijze waarop
bepaalde grootheden gemeten worden, zoals de meting van geluidsniveaus.
3. Beleidsregels over interpretatie van wettelijke voorschriften: In een wettelijk
voorschrift kan een open of vage norm voorkomen. Hierbij kan worden gedacht aan
de begrippen “in redelijkheid”, “het algemeen belang”, “de openbare orde” en
“passende arbeid”.

De Awb voorziet in de mogelijkheid om van beleidsregels af te wijken (art. 4:84 Awb).
Afwijking is toegestaan als aan twee cumulatieve eisen is voldaan:
1. Er moet sprake zijn van bijzondere omstandigheden
2. Die omstandigheden leiden ertoe dat de nadelige of voordelige gevolgen van
handelen in overeenstemming met de beleidsregel onevenredig zouden zijn in
verhouding tot de met de beleidsregel te dienen doelen. (inherente
afwijkingsbevoegdheid)

Aanvraag
Een verzoek van een belanghebbende om een besluit te nemen (art. 1:3 lid 3 Awb)
- Aanvragen die krachtens een uitdrukkelijk wettelijk voorschrift kunnen worden
ingediend.
- Aanvragen die in de praktijk nodig zijn om te kunnen komen tot een beschikking.
- Aanvragen van derde-belanghebbenden. Hierbij valt te denken aan verzoeken tot
wijziging of intrekking van verleende vergunningen.

Bezwaar, administratief beroep, beroep
Bezwaar = Het gebruik maken van de als gevolg van een wettelijk voorschrift bestaande
bevoegdheid om een voorziening tegen een besluit aan te vragen bij het bestuursorgaan dat
het besluit heeft genomen (art. 1:5 lid 1 Awb).

Administratief beroep = Wordt een voorziening gevraagd bij een ander bestuursorgaan dan
het bestuursorgaan dat het besluit heeft genomen. (art. 1:5 lid 2 Awb)

Beroep bij de bestuursrechter is het vragen van een voorziening bij een onafhankelijk bij de
wet ingesteld orgaan dat met bestuursrechtspraak is belast (art. 1:4 en 1:5 lid 3 Awb)

Attributie
Van attributie is sprake als bij wettelijk voorschrift een nieuwe publiekrechtelijke bevoegdheid
in het leven wordt geroepen. (art. 10:22 lid 1 Awb)

Op verzoek van het bestuursorgaan onder wiens verantwoordelijkheid de betrokkene
werkzaam is, moeten aan dat bestuursorgaan inlichtingen worden verschaft over de
uitoefening van de geattribueerde bevoegdheid (art. 10:22 lid 2 Awb).