Hoorcollege 4.7 Het bewegingsapparaat, het skelet
Algemene functies beenderstelsel; bot = os
- Ondersteuning
- Opslag (calcium, fosfaat, vet)
- Vorming bloedcellen
- Bescherming
- Beweging/hefboomwerking
Soorten beenderen
Lange beenderen – pijpbeenderen
Platte beenderen
Korte beenderen
Onregelmatige beenderen
Microscopische bouw botweefsel
- Kalkzouten (maken botten broos), collagene vezels (maken de botten stevig); sterke
combinatie
- Periost, botvlies; zit aan de buitenkant van de beenderen
- Substantia compacta, compacte botweefsel, aan de buitenkant van de
pijpbeenderen; stevig en zwaar
- Substantia spongiosa, aan de binnenkant, sponsachtige structuur met gaatjes die
worden gevuld met beenmerg
- Mergholte – geel en rood beenmerg
Opbouw compact botweefsel
- Centrale kanalen (kanalen van Havers)
- Verbindingskanalen (Volkmann kanalen)
- Lamellen
- Osteonen
Botafbraak- en opbouw
- Osteocyten; botcellen
- Osteoclasten; breken bot af
- Osteoblasten; bouwen bot op
Spongieus beenweefsel
- Sponsachtige structuur
- Botbalkjes lopen in richting van de
kracht
Botgroei
- Aanvoer van calcium
- Vitamine D
- Hormonen
- Belasting
, Osteopenie
- Na 30-40 jaar
- Vrouwen 8% minder, mannen 3% per 10 jaar, verschil heeft met hormonen te maken,
in de menopauze gaat het snel bij vrouwen
- Meer kalkzouten, minder collagene vezels waardoor de botten brozer worden
Osteoporose
Als de osteopenie sneller gaat dan hoort bij de leeftijd
Botverbindingen
- Worden onderscheiden door stevigheid en flexibiliteit
Synartrosen helemaal gesloten
Amfiartrosen klein beetje beweging mogelijk
o Syndesmose; vezelig
o Symfyse; kraakbeen
Diartrosen synoviale gewrichten, kan je voluit bewegen
Synoviale gewrichten
- Hyalien kraakbeen, werkt beschermend
- Synovia, vloeistof in het gewricht, soort
smeermiddel
- Gewrichtskapsel
- Ligamenten
- Slijmbeursen – bursae synovialis, op plekken
waar wrijving zou kunnen ontstaan
Algemene functies beenderstelsel; bot = os
- Ondersteuning
- Opslag (calcium, fosfaat, vet)
- Vorming bloedcellen
- Bescherming
- Beweging/hefboomwerking
Soorten beenderen
Lange beenderen – pijpbeenderen
Platte beenderen
Korte beenderen
Onregelmatige beenderen
Microscopische bouw botweefsel
- Kalkzouten (maken botten broos), collagene vezels (maken de botten stevig); sterke
combinatie
- Periost, botvlies; zit aan de buitenkant van de beenderen
- Substantia compacta, compacte botweefsel, aan de buitenkant van de
pijpbeenderen; stevig en zwaar
- Substantia spongiosa, aan de binnenkant, sponsachtige structuur met gaatjes die
worden gevuld met beenmerg
- Mergholte – geel en rood beenmerg
Opbouw compact botweefsel
- Centrale kanalen (kanalen van Havers)
- Verbindingskanalen (Volkmann kanalen)
- Lamellen
- Osteonen
Botafbraak- en opbouw
- Osteocyten; botcellen
- Osteoclasten; breken bot af
- Osteoblasten; bouwen bot op
Spongieus beenweefsel
- Sponsachtige structuur
- Botbalkjes lopen in richting van de
kracht
Botgroei
- Aanvoer van calcium
- Vitamine D
- Hormonen
- Belasting
, Osteopenie
- Na 30-40 jaar
- Vrouwen 8% minder, mannen 3% per 10 jaar, verschil heeft met hormonen te maken,
in de menopauze gaat het snel bij vrouwen
- Meer kalkzouten, minder collagene vezels waardoor de botten brozer worden
Osteoporose
Als de osteopenie sneller gaat dan hoort bij de leeftijd
Botverbindingen
- Worden onderscheiden door stevigheid en flexibiliteit
Synartrosen helemaal gesloten
Amfiartrosen klein beetje beweging mogelijk
o Syndesmose; vezelig
o Symfyse; kraakbeen
Diartrosen synoviale gewrichten, kan je voluit bewegen
Synoviale gewrichten
- Hyalien kraakbeen, werkt beschermend
- Synovia, vloeistof in het gewricht, soort
smeermiddel
- Gewrichtskapsel
- Ligamenten
- Slijmbeursen – bursae synovialis, op plekken
waar wrijving zou kunnen ontstaan
