Bedrijfsvoering BV1 Hoofdstuk 7 Jessica van Walstijn
Samenvatting
Hoofdstuk 7 Bedrijfsprocessen organiseren
Het structureren van organisaties
Organiseren wordt gedefinieerd als de managementfunctie die erop gericht is een structuur van
relaties tussen de medewerkers te creëren, waardoor deze in staat zijn de gestelde doelen te
bereiken.
Arbeidsdeling komt erop neer dat we in bedrijven het werk moeten verdelen over de mensen. Dit
kan je als volgt systematisch doen:
1. Allereerst delen we al het werk dat in het bedrijf in totaliteit verzet moet worden op in de
kleinst mogelijke delen. Dit zijn de individuele taken (toedelen van parkeerplaatsen,
bijhouden van de agenda van de directeur).
2. De taken worden vervolgens op logische wijze gegroepeerd tot functies.
3. De verschillende functies worden vervolgens gegroepeerd tot afdelingen.
4. Vervolgens kunnen we de afdeling op verschillende manieren in het bedrijf positioneren tot
een structuur.
Achtereenvolgens behandelen we de taken, functies, functies groeperen tot afdelingen en
organisatiestelsels die uiteindelijk de organisatiestructuur bepalen.
Taken
In bedrijven heeft iedereen zijn eigen taken. De een doet inkoop, de volgende moet banden
monteren, de derde bedenkt een reclamecampagne.
Een taak is de bevoegdheid, maar ook de plicht, van iemand om een bepaalde activiteit uit te
voeren. De taak bestaat uit verschillende handelingen en procedures. Een bevoegdheid is het recht
om beslissingen te nemen die voor het uitvoeren van de taak nodig zijn.
Bij de toewijzing van de taak behoort ook de verantwoordelijkheid om de taak uit te voeren. Taken
moeten zorgvuldig worden samengesteld. Dat wil zeggen dat we op het volgende moeten letten:
De taak moet op niveau van de uitvoerder liggen (niet te moeilijk maar ook niet te
makkelijk).
De taak moet een logisch, overzichtelijk en afgerond geheel vormen.
De taak moet uitdaging bieden voor de uitvoerder.
De taken van een werknemer mogen geen tegenstrijdigheden bevatten.
1
, Bedrijfsvoering BV1 Hoofdstuk 7 Jessica van Walstijn
Drie manieren om werknemers gemotiveerd te houden door hun taken aan te passen:
Taakverruiming. Dit betekend het uitbreiden van het aantal taken dat iemand heeft.
Taakverruiming komen we in de praktijk ook wel tegen onder de term: job enlargement.
Taakroulatie. Dit betreft het uitwisselen van taken met iemand anders. Taakroulatie komen
we in de praktijk vaak tegen onder de term: job rotation.
Taakverrijking. Hierbij wordt het takenpakket uitgebreid met moeilijkere taken van een hoog
niveau. Taakverrijking komen we in de praktijk ook wel tegen onder de term: job
enrichment.
Functies
Mensen hebben verschillende functies in een bedrijf: inkoper, productiemedewerker, secretaresse.
Een functie is het geheel van take wat iemand moet uitvoeren. Om functies op de juiste wijze te
kunnen bepalen, passen we een functieanalyse toe. Dit doen we aan de hand van de vier A’s:
1. Arbeidsinhoud. Dit betreft de vraag wat iemand precies moet doen.
2. Arbeidsomstandigheden. Dit gaat over de omstandigheden waaronder het bedrijf de functie
moet uitvoeren.
3. Arbeidsverhoudingen. Hoeveel macht heeft de functionaris, aan wie moet hij rapporteren en
wat is de positie binnen het bedrijf?
4. Arbeidsvoorwaarden. Hierbij gaat het om het salaris en de secundaire arbeidsvoorwaarden
(pensioen, winstdeling, auto van de zaak).
We kunnen functies verticaal van elkaar onderscheiden. Daarmee bedoelen we het op de juiste
hoogte plaatsen in het bedrijf waarbij hiërarchie (wie is de baas van wie) aanbrengen. Ook kunnen
we de arbeid die gemoeid is met een functie horizontaal (op gelijk niveau) verdelen over
verschillende mensen.
Functies groeperen tot afdelingen
Er zijn verschillende indelingen: een F-, P-, M-, en G-indeling.
1. Functionele indeling (F-indeling) : Hierbij worden de functies gegroepeerd naar de functies
die uitgeoefend worden voor het bedrijf (inkoop, produceren en verkoop). Bij USP Farma de
casus.
2. Productindeling (P-indeling) : Hierbij zetten we mensen bij elkaar aan de hand van het
product waarvoor ze werken. Binnen de organisatie is een afdeling ‘frites, kroketten en
frikandellen’ die zich bij elke afdeling bezig houden met de inkoop, het product en de
verkoop.
2
Samenvatting
Hoofdstuk 7 Bedrijfsprocessen organiseren
Het structureren van organisaties
Organiseren wordt gedefinieerd als de managementfunctie die erop gericht is een structuur van
relaties tussen de medewerkers te creëren, waardoor deze in staat zijn de gestelde doelen te
bereiken.
Arbeidsdeling komt erop neer dat we in bedrijven het werk moeten verdelen over de mensen. Dit
kan je als volgt systematisch doen:
1. Allereerst delen we al het werk dat in het bedrijf in totaliteit verzet moet worden op in de
kleinst mogelijke delen. Dit zijn de individuele taken (toedelen van parkeerplaatsen,
bijhouden van de agenda van de directeur).
2. De taken worden vervolgens op logische wijze gegroepeerd tot functies.
3. De verschillende functies worden vervolgens gegroepeerd tot afdelingen.
4. Vervolgens kunnen we de afdeling op verschillende manieren in het bedrijf positioneren tot
een structuur.
Achtereenvolgens behandelen we de taken, functies, functies groeperen tot afdelingen en
organisatiestelsels die uiteindelijk de organisatiestructuur bepalen.
Taken
In bedrijven heeft iedereen zijn eigen taken. De een doet inkoop, de volgende moet banden
monteren, de derde bedenkt een reclamecampagne.
Een taak is de bevoegdheid, maar ook de plicht, van iemand om een bepaalde activiteit uit te
voeren. De taak bestaat uit verschillende handelingen en procedures. Een bevoegdheid is het recht
om beslissingen te nemen die voor het uitvoeren van de taak nodig zijn.
Bij de toewijzing van de taak behoort ook de verantwoordelijkheid om de taak uit te voeren. Taken
moeten zorgvuldig worden samengesteld. Dat wil zeggen dat we op het volgende moeten letten:
De taak moet op niveau van de uitvoerder liggen (niet te moeilijk maar ook niet te
makkelijk).
De taak moet een logisch, overzichtelijk en afgerond geheel vormen.
De taak moet uitdaging bieden voor de uitvoerder.
De taken van een werknemer mogen geen tegenstrijdigheden bevatten.
1
, Bedrijfsvoering BV1 Hoofdstuk 7 Jessica van Walstijn
Drie manieren om werknemers gemotiveerd te houden door hun taken aan te passen:
Taakverruiming. Dit betekend het uitbreiden van het aantal taken dat iemand heeft.
Taakverruiming komen we in de praktijk ook wel tegen onder de term: job enlargement.
Taakroulatie. Dit betreft het uitwisselen van taken met iemand anders. Taakroulatie komen
we in de praktijk vaak tegen onder de term: job rotation.
Taakverrijking. Hierbij wordt het takenpakket uitgebreid met moeilijkere taken van een hoog
niveau. Taakverrijking komen we in de praktijk ook wel tegen onder de term: job
enrichment.
Functies
Mensen hebben verschillende functies in een bedrijf: inkoper, productiemedewerker, secretaresse.
Een functie is het geheel van take wat iemand moet uitvoeren. Om functies op de juiste wijze te
kunnen bepalen, passen we een functieanalyse toe. Dit doen we aan de hand van de vier A’s:
1. Arbeidsinhoud. Dit betreft de vraag wat iemand precies moet doen.
2. Arbeidsomstandigheden. Dit gaat over de omstandigheden waaronder het bedrijf de functie
moet uitvoeren.
3. Arbeidsverhoudingen. Hoeveel macht heeft de functionaris, aan wie moet hij rapporteren en
wat is de positie binnen het bedrijf?
4. Arbeidsvoorwaarden. Hierbij gaat het om het salaris en de secundaire arbeidsvoorwaarden
(pensioen, winstdeling, auto van de zaak).
We kunnen functies verticaal van elkaar onderscheiden. Daarmee bedoelen we het op de juiste
hoogte plaatsen in het bedrijf waarbij hiërarchie (wie is de baas van wie) aanbrengen. Ook kunnen
we de arbeid die gemoeid is met een functie horizontaal (op gelijk niveau) verdelen over
verschillende mensen.
Functies groeperen tot afdelingen
Er zijn verschillende indelingen: een F-, P-, M-, en G-indeling.
1. Functionele indeling (F-indeling) : Hierbij worden de functies gegroepeerd naar de functies
die uitgeoefend worden voor het bedrijf (inkoop, produceren en verkoop). Bij USP Farma de
casus.
2. Productindeling (P-indeling) : Hierbij zetten we mensen bij elkaar aan de hand van het
product waarvoor ze werken. Binnen de organisatie is een afdeling ‘frites, kroketten en
frikandellen’ die zich bij elke afdeling bezig houden met de inkoop, het product en de
verkoop.
2
