1.1 Globalisering: one world?
Globalisering/mondialisering = het proces waarbij de verwevenheid tussen gebieden en
samenlevingen op aarde toeneemt. Economische globalisering/internationalisering en culturele
globalisering zijn hier 2 belangrijke aspecten van.
Globalisering heeft invloed op de richting en de functie van gebieden.
Transporttechnologie = technische voorzieningen die samenhangen met vervoer van goederen en
mensen. Informatie-/communicatietechnologie = alle technieken die het mogelijk maken informatie
van het ene punt naar het andere punt te verspreiden.
We leven in het tijdperk van de 4de industriële revolutie.
Sinds 1980 zijn 3 ontwikkelingen van belang:
- Reis en vervoerstijden zijn gedaald
- Transport en communicatie zijn goedkoper geworden (vooral door capaciteit van schepen en
vliegtuigen en komst van containers.)
- Infrastructuur rond transport en dataverkeer (wegen, havens, vliegvelden en
telecommunicatie) is verbeterd.
Multinationale ondernemingen (mno’s) = een groot bedrijf met vestigingen in meerdere landen.
Gevolg = de relatieve afstand tussen gebieden neemt af.
Tijd-ruimtecompressie = het proces waarbij de relatieve afstand tussen plaatsen door de moderne
transport- en informatietechnologie daalt. Wereld wordt dus steeds kleiner global village.
1.2 economische globalisering: oorzaken
WTO = de Wereldhandelsorganisatie (world trade center). Vrijemarkteconomie = het economisch
systeem waarbij bedrijven bepalen wat waar geproduceerd wordt. De prijs komt tot stand door vraag
en aanbod. Door de vrije markt economie is liberalisering (het vrijer worden) van de wereldhandel
toegenomen. Dit heeft 2 gevolgen:
- Productie en uitwisseling van goederen en diensten krijgt een internationaal karakter.
- Gebieden raken economisch steeds sterker verbonden (gunstige ligging is belangrijke
voorwaarde)
Onder invloed van de WTO wordt de vrijehandel (handel waarbij zo weinig mogelijk
handelsbelemmeringen zoals invoerrechten bestaan) gestimuleerd. Blz. 13!
De productieketen (= de route die een product aflegt van idee of grondstof tot dienst of
eindproduct) van goederen wordt steeds meer opgedeeld en verspreid over tal van gebieden.
1.3 economische globalisering: gevolgen
Triade (triadisch netwerk) = het geheel van verbanden tussen de 3 belangrijkste economische
machtsblokken (VS, Japan, EU) in de wereld.
Mondiaal netwerk = verbinding tussen gebieden en landen op economisch, politiek, sociaal en
cultureel terrein. Het kan een netwerk zijn tussen 2 landen (transnationaal netwerk) of een
wereldwijd (mondiaal netwerk)
Globalisering/mondialisering = het proces waarbij de verwevenheid tussen gebieden en
samenlevingen op aarde toeneemt. Economische globalisering/internationalisering en culturele
globalisering zijn hier 2 belangrijke aspecten van.
Globalisering heeft invloed op de richting en de functie van gebieden.
Transporttechnologie = technische voorzieningen die samenhangen met vervoer van goederen en
mensen. Informatie-/communicatietechnologie = alle technieken die het mogelijk maken informatie
van het ene punt naar het andere punt te verspreiden.
We leven in het tijdperk van de 4de industriële revolutie.
Sinds 1980 zijn 3 ontwikkelingen van belang:
- Reis en vervoerstijden zijn gedaald
- Transport en communicatie zijn goedkoper geworden (vooral door capaciteit van schepen en
vliegtuigen en komst van containers.)
- Infrastructuur rond transport en dataverkeer (wegen, havens, vliegvelden en
telecommunicatie) is verbeterd.
Multinationale ondernemingen (mno’s) = een groot bedrijf met vestigingen in meerdere landen.
Gevolg = de relatieve afstand tussen gebieden neemt af.
Tijd-ruimtecompressie = het proces waarbij de relatieve afstand tussen plaatsen door de moderne
transport- en informatietechnologie daalt. Wereld wordt dus steeds kleiner global village.
1.2 economische globalisering: oorzaken
WTO = de Wereldhandelsorganisatie (world trade center). Vrijemarkteconomie = het economisch
systeem waarbij bedrijven bepalen wat waar geproduceerd wordt. De prijs komt tot stand door vraag
en aanbod. Door de vrije markt economie is liberalisering (het vrijer worden) van de wereldhandel
toegenomen. Dit heeft 2 gevolgen:
- Productie en uitwisseling van goederen en diensten krijgt een internationaal karakter.
- Gebieden raken economisch steeds sterker verbonden (gunstige ligging is belangrijke
voorwaarde)
Onder invloed van de WTO wordt de vrijehandel (handel waarbij zo weinig mogelijk
handelsbelemmeringen zoals invoerrechten bestaan) gestimuleerd. Blz. 13!
De productieketen (= de route die een product aflegt van idee of grondstof tot dienst of
eindproduct) van goederen wordt steeds meer opgedeeld en verspreid over tal van gebieden.
1.3 economische globalisering: gevolgen
Triade (triadisch netwerk) = het geheel van verbanden tussen de 3 belangrijkste economische
machtsblokken (VS, Japan, EU) in de wereld.
Mondiaal netwerk = verbinding tussen gebieden en landen op economisch, politiek, sociaal en
cultureel terrein. Het kan een netwerk zijn tussen 2 landen (transnationaal netwerk) of een
wereldwijd (mondiaal netwerk)
