Veranderend mens- en wereldbeeld
Het begin van de Europese overzeese expansie
Het veranderende mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe
wetenschappelijke belangstelling
De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid
De protestantse Reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg had
De renaissance
= periode tussen 1300 en 1600, waarin niet langer het hiernamaals centraal stond, maar de mens in
het hier en nu. (wedergeboorte van de klassieke cultuur)
- Mensbeeld: de ideeën die mensen hebben over zichzelf en de mensen om hen heen.
- Wereldbeeld: de ideeën die mensen hebben over de hun bekende wereld.
- Uomo universale (ontwikkelde mens): de ideale mens uit de tijd van de renaissance, die uitblinkt op
alle terreinen van het leven, zoals wetenschap, kunst en literatuur.
- Leonardo da Vinci (1452-1519): anatomie van het menselijk lichaam.
- Humanisme: de cultuur van geleerden uit de tijd van de renaissance. Humanisten oriënteerden
zich sterk op de literatuur en geschiedenis uit de oudheid.
Literatuur: was niet meer alleen weggelegd voor de geestelijken.
Beeldende kunst: alles werd realistischer en kreeg meer perspectief. (Michelangelo)
Politiek: vorst mocht niet meer in de naam van god regeren, machthebbers moeten handelen vanuit
maatschappelijk belang.
- Machiavellisme: de leer van de Italiaanse denker Machiavelli, die beschreef hoe een heerser moest
handelen als hij het belang van de staat hoger stelde dan dat van de individuele burgers, vaak
opgevat als een aanbeveling voor pure machtspolitiek. (Machiavelli 1469-1527)
Hoe kon die verandering ontstaan?
- Nijverheid en handel zelfstandige stadstaten in Italië rijke families die rijkdom wilden tonen
culturele bloei en vernieuwing.
- Verloren gewaande teksten uit de klassieke oudheid kwamen boven water.
- Door onder andere de kruistochten en de handelscontacten met de Arabieren, deze wisten de
Griekse geschriften te vertalen.
Hoe werd deze verandering verspreid?
- Nieuwe uitvinding, de boekdrukkunst (1450), zo verplaatste het rond de 16 e eeuw naar Noord-
Europa.
zorgde voor onrust, mensen als Erasmus gingen de originele bijbel vertalen en kwamen er achter
dat veel niet naar gods wil leefden.
Het begin van de Europese overzeese expansie
Het veranderende mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe
wetenschappelijke belangstelling
De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid
De protestantse Reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg had
De renaissance
= periode tussen 1300 en 1600, waarin niet langer het hiernamaals centraal stond, maar de mens in
het hier en nu. (wedergeboorte van de klassieke cultuur)
- Mensbeeld: de ideeën die mensen hebben over zichzelf en de mensen om hen heen.
- Wereldbeeld: de ideeën die mensen hebben over de hun bekende wereld.
- Uomo universale (ontwikkelde mens): de ideale mens uit de tijd van de renaissance, die uitblinkt op
alle terreinen van het leven, zoals wetenschap, kunst en literatuur.
- Leonardo da Vinci (1452-1519): anatomie van het menselijk lichaam.
- Humanisme: de cultuur van geleerden uit de tijd van de renaissance. Humanisten oriënteerden
zich sterk op de literatuur en geschiedenis uit de oudheid.
Literatuur: was niet meer alleen weggelegd voor de geestelijken.
Beeldende kunst: alles werd realistischer en kreeg meer perspectief. (Michelangelo)
Politiek: vorst mocht niet meer in de naam van god regeren, machthebbers moeten handelen vanuit
maatschappelijk belang.
- Machiavellisme: de leer van de Italiaanse denker Machiavelli, die beschreef hoe een heerser moest
handelen als hij het belang van de staat hoger stelde dan dat van de individuele burgers, vaak
opgevat als een aanbeveling voor pure machtspolitiek. (Machiavelli 1469-1527)
Hoe kon die verandering ontstaan?
- Nijverheid en handel zelfstandige stadstaten in Italië rijke families die rijkdom wilden tonen
culturele bloei en vernieuwing.
- Verloren gewaande teksten uit de klassieke oudheid kwamen boven water.
- Door onder andere de kruistochten en de handelscontacten met de Arabieren, deze wisten de
Griekse geschriften te vertalen.
Hoe werd deze verandering verspreid?
- Nieuwe uitvinding, de boekdrukkunst (1450), zo verplaatste het rond de 16 e eeuw naar Noord-
Europa.
zorgde voor onrust, mensen als Erasmus gingen de originele bijbel vertalen en kwamen er achter
dat veel niet naar gods wil leefden.
