Biologie – T6 Afweer
Renashae Ugueto
Basisstof 1
Ziekteverwekkers
Synoniem: pathogenen
Definitie
Organismen uit de omgeving die je ziek kunnen maken.
Infectie
Definitie
Binnendringen van ziekteverwekkers in het lichaam.
Via schimmels = infecteren meestal de huid of de luchtwegen.
Via bacteriën, virussen en eencellige organismen = dringen ook vaak het lichaam binnen.
Via virussen = infecteren lichaamscellen.
Infectie via virussen
De meeste virussen bestaan uit een streng DNA of RNA.
Stappen
Virus-DNA wordt overgebracht naar de gastheercellen.
Na indringing = vermenigvuldigen van virus-DNA.
Gastheercellen gaan dood.
Lichaamsvreemd
Definitie
Stoffen/cellen die niet in het lichaam thuishoren.
Lichaamseigen
Definitie
Stoffen/cellen die door het lichaam worden gemaakt of die onderdeel zijn van het
lichaam.
,Afweersysteem
Synoniem: immuunsysteem
Definitie
Een verdedigingssysteem met als doel indringers en veranderende eigen cellen te
bestrijden.
Functie = het lichaam beschermen tegen lichaamsvreemde cellen/stoffen.
Bestaat uit (§2)
B-lymfocyten en –geheugencellen.
T-lymfocyten en -geheugencellen
Huid
5H – T5 bss 5
Definitie
Orgaan dat de eerste verdedigingslinie vormt in de bescherming tegen gevaren
van buitenaf.
Functies
Bescherming tegen binnendringers.
Bescherming tegen invloeden van buitenaf.
Invloeden van buitenaf
Beschadiging
Waterverlies door verdamping
DNA-beschadiging door Uv-straling
Slijmvliezen
Definitie
Vocht producerende cellen die samen met de huid de eerste verdedigingslinie
vormen in de bescherming tegen gevaren van buitenaf.
Functie = zorgen ervoor dat ziekteverwekkers via open plekken in de huid moeilijk
binnen kunnen dringen.
Ogen, neus en mond.
, Mechanische afweer
Definitie
Afweer mbv fysieke aanpassingen.
Voorbeelden
Traanvocht + speeksel
Spoelen indringers weg.
Snot, luchtwegen, verterings-, uitscheidings- en voortplantingsstelsel.
Vangen ziekteverwekkers op en houdt ze tegen.
Bacteriën op de huid en in de darmen.
Zijn goede bacteriën.
Hierdoor geen plaats voor slechte bacteriën.
Chemische afweer
Definitie
Het gebruiken van stoffen om indringers buiten te houden.
Voorbeelden
Zoutzuur – maagsap
Ziekteverwekkers gaan dood door de zure omgeving (pH 1-2).
Zweet en olie – huid
Schadelijke stoffen kunnen niet op de huid groeien door de zure pH (3-5)
Melanine
Definitie
Zwart/donkerbruin pigment.
Vorming
Door melanocyten (huid)
Gestimuleerd door blootstelling van de huid aan zonlicht.
Functie = beschermt delende cellen in de kiemlaag tegen de schadelijke invloed van Uv-
straling in zonlicht.
Renashae Ugueto
Basisstof 1
Ziekteverwekkers
Synoniem: pathogenen
Definitie
Organismen uit de omgeving die je ziek kunnen maken.
Infectie
Definitie
Binnendringen van ziekteverwekkers in het lichaam.
Via schimmels = infecteren meestal de huid of de luchtwegen.
Via bacteriën, virussen en eencellige organismen = dringen ook vaak het lichaam binnen.
Via virussen = infecteren lichaamscellen.
Infectie via virussen
De meeste virussen bestaan uit een streng DNA of RNA.
Stappen
Virus-DNA wordt overgebracht naar de gastheercellen.
Na indringing = vermenigvuldigen van virus-DNA.
Gastheercellen gaan dood.
Lichaamsvreemd
Definitie
Stoffen/cellen die niet in het lichaam thuishoren.
Lichaamseigen
Definitie
Stoffen/cellen die door het lichaam worden gemaakt of die onderdeel zijn van het
lichaam.
,Afweersysteem
Synoniem: immuunsysteem
Definitie
Een verdedigingssysteem met als doel indringers en veranderende eigen cellen te
bestrijden.
Functie = het lichaam beschermen tegen lichaamsvreemde cellen/stoffen.
Bestaat uit (§2)
B-lymfocyten en –geheugencellen.
T-lymfocyten en -geheugencellen
Huid
5H – T5 bss 5
Definitie
Orgaan dat de eerste verdedigingslinie vormt in de bescherming tegen gevaren
van buitenaf.
Functies
Bescherming tegen binnendringers.
Bescherming tegen invloeden van buitenaf.
Invloeden van buitenaf
Beschadiging
Waterverlies door verdamping
DNA-beschadiging door Uv-straling
Slijmvliezen
Definitie
Vocht producerende cellen die samen met de huid de eerste verdedigingslinie
vormen in de bescherming tegen gevaren van buitenaf.
Functie = zorgen ervoor dat ziekteverwekkers via open plekken in de huid moeilijk
binnen kunnen dringen.
Ogen, neus en mond.
, Mechanische afweer
Definitie
Afweer mbv fysieke aanpassingen.
Voorbeelden
Traanvocht + speeksel
Spoelen indringers weg.
Snot, luchtwegen, verterings-, uitscheidings- en voortplantingsstelsel.
Vangen ziekteverwekkers op en houdt ze tegen.
Bacteriën op de huid en in de darmen.
Zijn goede bacteriën.
Hierdoor geen plaats voor slechte bacteriën.
Chemische afweer
Definitie
Het gebruiken van stoffen om indringers buiten te houden.
Voorbeelden
Zoutzuur – maagsap
Ziekteverwekkers gaan dood door de zure omgeving (pH 1-2).
Zweet en olie – huid
Schadelijke stoffen kunnen niet op de huid groeien door de zure pH (3-5)
Melanine
Definitie
Zwart/donkerbruin pigment.
Vorming
Door melanocyten (huid)
Gestimuleerd door blootstelling van de huid aan zonlicht.
Functie = beschermt delende cellen in de kiemlaag tegen de schadelijke invloed van Uv-
straling in zonlicht.
