Biologie – T5 Gaswisseling en uitscheiding
Renashae Ugueto
Basisstof 1
Ademhalen gebeurt op drie verschillende niveaus.
Cel
Aerobe dissimilatie (T1)
Orgaan
Gaswisseling
Organisme
Longventilatie (§2)
Gaswisseling
Definitie
Het opnemen en afgeven van gassen aan de lucht.
Opname = O2
Afgifte = CO2
Ademhalingsstelsel
Binas 83A
Boven naar beneden
Neusholte
Mondholte
Keelholte
Strottenhoofd
Bronchiën
Longen
Longpijptakjes + longblaasjes
Middenrif
Neusslijmvlies
Definitie
Dunne laag lichaamscellen/epitheel dat de neusholte bekleed.
Bevat trilhaarepitheel
,Trilhaarepitheel
Definitie
Epitheel waarvan de buitenste laag uit trilhaarcellen bestaat.
Bevat ook slijm producerende cellen.
Ademhalingscyclus in de neus
Stappen
Lucht stroomt de neus/mond binnen.
Neusholten houden grote, ingeademde stofdeeltjes tegen.
Kleine stofdeeltjes en ziekteverwekkers blijven vastkleven in het neusslijmvlies.
Bewegingen van de trilharen brengen het slijm naar de keelholte.
Slijm en speeksel worden samen doorgeslikt.
Het bloed in de bloedvaten van het neusslijmvlies verwarmt de lucht.
Zintuigcellen in de neus keuren de lucht op ‘vreemde geuren’.
Vorm van bescherming.
Geurstoffen kunnen afkomstig zijn van gevaarlijke stoffen.
Bijholten
Definitie
Met lucht gevulde holten in de schedel die middels een dun kanaaltje in open
verbinding staan met de neusholte.
Ook bekleed met slijmvlies.
Gezonde mensen
Slijm wordt vervoerd via de neusholte.
Bij verkoudheid
Zwelling van de neus- en keelholte. uitgangen van de keelholte zijn afgesloten
slijmophoping in de bijholten geeft een ‘verstopt’ gevoel.
Huig
Definitie
Lapje afhangend weefsel aan de uiteinde van de gehemelte.
Sluit de neusholte af bij het slikken.
,Strottenklepje
Definitie
Sluit/opent de luchtpijp.
Open = praten/ademen
Dicht = slikken
Tijdens het slikken sluiten de huig en het strottenklep tegelijkertijd.
Strottenhoofd
Definitie
Bovenste deel van de luchtpijp.
Orgaan in de hals,.
Ligt tussen de keelholte en de luchtpijp.
Liggen de stembanden in.
Functies
Ademhaling regelen
Geluiden maken
Bescherming van de luchtpijp
Stembanden
Definitie
Stevige vliezen die trillen als er lucht bij komt. ontstaan geluiden.
Luchtpijp
Definitie
Verbindt de mondholte met de longen.
Vertakt zich in twee bronchiën.
, Bronchiën
Definitie
Kanalen van kraakbenige, elastische en vlezige wanden, waardoor de longen
contact hebben met de buitenlucht.
Bevat kraakbeenringen.
Kraakbeenringen
Definitie
Bevinden zich in de luchtpijp en zorgen ervoor dat de luchtpijp en de bronchiën
niet dichtklappen bij sterke inademingen.
Met de spieren die rondom de kraakbeenringen liggen, kan de diameter van de luchtpijp
en de bronchiën geregeld worden.
Bronchiolen
Definitie
Fijnere zijtakjes van de bronchiën die spierweefsel bevatten ipv
kraakbeenweefsel.
Door samentrekking/ontspanning van het spierweefsel kunnen de bronchiolen zich
verwijden/vernauwen.
Samentrekking = vernauwing
Ontspanning = verwijding (adrenaline)
Spierweefsel wordt beïnvloed door
Autonome zenuwstelsel
Hormonen
De binnenwand van de luchtpijp, bronchiën en de bronchiolen is bekleed met
slijmvlies dat ook trilhaarepitheel bevat.
De trilharen brengen het slijm omhoog.
Prikkeling slijmvlies = hoesten.
Renashae Ugueto
Basisstof 1
Ademhalen gebeurt op drie verschillende niveaus.
Cel
Aerobe dissimilatie (T1)
Orgaan
Gaswisseling
Organisme
Longventilatie (§2)
Gaswisseling
Definitie
Het opnemen en afgeven van gassen aan de lucht.
Opname = O2
Afgifte = CO2
Ademhalingsstelsel
Binas 83A
Boven naar beneden
Neusholte
Mondholte
Keelholte
Strottenhoofd
Bronchiën
Longen
Longpijptakjes + longblaasjes
Middenrif
Neusslijmvlies
Definitie
Dunne laag lichaamscellen/epitheel dat de neusholte bekleed.
Bevat trilhaarepitheel
,Trilhaarepitheel
Definitie
Epitheel waarvan de buitenste laag uit trilhaarcellen bestaat.
Bevat ook slijm producerende cellen.
Ademhalingscyclus in de neus
Stappen
Lucht stroomt de neus/mond binnen.
Neusholten houden grote, ingeademde stofdeeltjes tegen.
Kleine stofdeeltjes en ziekteverwekkers blijven vastkleven in het neusslijmvlies.
Bewegingen van de trilharen brengen het slijm naar de keelholte.
Slijm en speeksel worden samen doorgeslikt.
Het bloed in de bloedvaten van het neusslijmvlies verwarmt de lucht.
Zintuigcellen in de neus keuren de lucht op ‘vreemde geuren’.
Vorm van bescherming.
Geurstoffen kunnen afkomstig zijn van gevaarlijke stoffen.
Bijholten
Definitie
Met lucht gevulde holten in de schedel die middels een dun kanaaltje in open
verbinding staan met de neusholte.
Ook bekleed met slijmvlies.
Gezonde mensen
Slijm wordt vervoerd via de neusholte.
Bij verkoudheid
Zwelling van de neus- en keelholte. uitgangen van de keelholte zijn afgesloten
slijmophoping in de bijholten geeft een ‘verstopt’ gevoel.
Huig
Definitie
Lapje afhangend weefsel aan de uiteinde van de gehemelte.
Sluit de neusholte af bij het slikken.
,Strottenklepje
Definitie
Sluit/opent de luchtpijp.
Open = praten/ademen
Dicht = slikken
Tijdens het slikken sluiten de huig en het strottenklep tegelijkertijd.
Strottenhoofd
Definitie
Bovenste deel van de luchtpijp.
Orgaan in de hals,.
Ligt tussen de keelholte en de luchtpijp.
Liggen de stembanden in.
Functies
Ademhaling regelen
Geluiden maken
Bescherming van de luchtpijp
Stembanden
Definitie
Stevige vliezen die trillen als er lucht bij komt. ontstaan geluiden.
Luchtpijp
Definitie
Verbindt de mondholte met de longen.
Vertakt zich in twee bronchiën.
, Bronchiën
Definitie
Kanalen van kraakbenige, elastische en vlezige wanden, waardoor de longen
contact hebben met de buitenlucht.
Bevat kraakbeenringen.
Kraakbeenringen
Definitie
Bevinden zich in de luchtpijp en zorgen ervoor dat de luchtpijp en de bronchiën
niet dichtklappen bij sterke inademingen.
Met de spieren die rondom de kraakbeenringen liggen, kan de diameter van de luchtpijp
en de bronchiën geregeld worden.
Bronchiolen
Definitie
Fijnere zijtakjes van de bronchiën die spierweefsel bevatten ipv
kraakbeenweefsel.
Door samentrekking/ontspanning van het spierweefsel kunnen de bronchiolen zich
verwijden/vernauwen.
Samentrekking = vernauwing
Ontspanning = verwijding (adrenaline)
Spierweefsel wordt beïnvloed door
Autonome zenuwstelsel
Hormonen
De binnenwand van de luchtpijp, bronchiën en de bronchiolen is bekleed met
slijmvlies dat ook trilhaarepitheel bevat.
De trilharen brengen het slijm omhoog.
Prikkeling slijmvlies = hoesten.
