Samenvatting medische biologie BS10 met illustraties

Hoorcollege MB 10.1
Voortplantingsstelsel

De student:
• kan de onderdelen van het voortplantingsstelsel (bij man en vrouw) benoemen en hun
functie beschrijven;
• kan de zaadcelontwikkeling (spermatogenese) en de functies van accessoire klieren
beschrijven;
• kan de eicelontwikkeling (oögenese) en menstruatiecyclus uitleggen;
• kan de hormonale en lichamelijke veranderingen bij de menopauze/climacterium van de
man beschrijven.

Voortplantingsstelsel

Onderdelen voortplantingsstelsel
- Geslachtsklieren (gonaden)
- Kanalen / buizen
- Accessoire klieren en organen
- Externe geslachtsorganen
- Primaire geslachtskenmerken
o Bij geboorte aanwezig
- Secundaire geslachtskenmerken
o Ontwikkelen tijdens
puberteit
o Geslachtshormonen
o Gonaden (organen die de
geslachtscellen vormen)




Mannelijke geslachtskenmerken

Primaire geslachtskenmerken
man
- De testes – zaadballen
- Het scrotum – de balzak
- De epididymes – bijballen
- De ductus deferen(te)s –
zaadleider(s)
- De prostaat -
voorstanderklier
- De penis

Secundaire geslachtskenmerken
man
- Volgroeiing van testes en penis
- Stemverlaging
- Beharing
- Grotere spier- en botontwikkeling dan bij de vrouw

,Erfelijk materiaal
Chromosoom
- drager van erfelijk materiaal (DNA) van een organisme
- 23 chromosomen paren
- Diploïd (2n)

Geslachtscellen = gameten
Primaire geslachtscellen zijn diploïd
Na speciale deling haploïd (n)




Spermatogenese
➔ Dit proces duurt totaal 9 weken

Spermatogonia (stamcellen) in testiskanaaltjes
- Mitose gedurende gehele leven
o Primaire spermatocyten (diploïd)
- Meiose vanaf puberteit
o Deling tot spermatiden
- Spermiogenese
o Ontwikkeling spermatiden tot spermatozoa

Spermatozoa
Celkern - chromosomen
Acrosoom – enzymen
Mitochondriën – energie
Staart - beweging

, Mannelijke genitalia
- Zaadbal – Testis
o Testiskanaaltjes
- Bijbal – epididymis
o Zaadcellen worden opgeslagen (kan wel 2
weken, rijpen)
- Balzak – scrotum
o Functie: koud, goed voor de ontwikkeling
van zaadcellen
- Zaadleider – ductus deferens
- Zaadblaasje – vesicula seminalis
o Bevat basisch vocht: Fructose, prostaglandinen, fibrinogeen (om sperma te laten
samenklonteren in vrouw)
o Sperma bestaat voor 60% uit vocht van zaadblaasjes
- Prostaat - prostata
o Prostaatvocht
o Seminaal plasmine (reinigt de urethra)
o Man kan nooit tegelijk klaarkomen en plassen
- Urinebuis – urethra
- Klieren van Cowper – glandulae bulbo-urethrales
o Helder slijm, voorvocht (daar kunnen al actieve
spermacellen in zitten)

Penis
- Wortel
- Drie zwellichamen
- Eikel - glans penis




Hormonale beïnvloeding

Hypothalamus
- Gonadotrope releasing hormonen

Adenohypofyse
- Follikelstimulerend hormoon (FSH)