Gouden Eeuw —> Onderdrukking Napoleon (keizer 1804-1815 —> slag bij
Waterloo)
Franse revolutie (1789)
Veel armoe en sterfte
Onafhankelijk—> nieuwe identiteit, nationalisme
Taal en literatuur bindmiddel
• 1797 studie Nederlands
• 1798 spellingsgids
• 1809 literatuurgeschiedenis
Nieuw volkslied (democratisch besloten) door Johann Wilms (1817), 1932 het
Wilhelmus
E.J. Potgieter (1808-1875), schreef gedicht Holland in 1832 ter Zweden
—> Dichter des Vaderlands
Nationalistisch boek = De Overwintering der Hollanders op Nova Zembla (Tollens)
Biedermeier = huiskamercultuur, na nationalistische periode (rust/knus)
• Hobby dichten (constatering door John Bowring, 1828)
• Rijmelaars = poët
• Vrouw = huisvrouw
Romantiek = reactie verlichting (Frankrijk)
• Gevoelens schrijver
• Goethe —> Die Leiden des jungen, bevat Sehnsucht en Weltschmerz (lijden
wereld)
• Himmelhoch jauchzend und zum Tode betrübt
• Willem Bilderdijk
• Inspiratie is natuur, onaangetast door mens
• (Zwarte) Humor —> François HaverSmidt, Snikken en grimlachjes
De Schoolmeester, De gedichten van den Schoolmeester
Guido Gezelle (1830-1899), schreef Kleengedichtjes in 1860, gebruikt alliteraties
—> voorloper impressionisme
Romantiek —> Realisme
Gevoelens —> objectieve waarneming
• Nicolaas Beets (Hildebrand)—> dominee (God, gezin, vaderland)
huiskamerpoëzie
Camera Obscura (1839)
• Sociaal-realistisch: sociale misstanden (J.J. Cremer, Fabriekskinderen)
Eduard Douwes Dekker (1820-1887) = Multatuli (ik heb veel gedragen)
Schreef Max Havelaar
• Autobiografie? Deels, was zelf ambtenaar in NL-Indië en verhaal gaat over dit
persoon
• Tegen cultuurstelsel (Willem III)
• Veel voedselarmoede, NL neemt alles mee —> veel sterfte