Hoofdstuk 4: micro-organismen
4.2 Soorten micro-organismen
Soorten micro-organismen:
Bacteriën
Gisten
Schimmels
Geen micro-organismen:
Virussen zijn geen levende organismen.
Protozoën en wormen zichtbaar met het blote oog.
Alle levende organismen bestaan uit cellen.
4.3 Indeling en naamgeving
2 soorten cellen:
Eukaryotische cel Prokaryotische cel
Celbouw Complex Simpel
Celkern + -
Celmembraan + +
DNA + +
Organellen + -
Ribosomen + +
De prokaryotische cellen hebben geen organellen.
Organellen: structuren die worden gezien als de organen van de cel. Maken diverse cel processen
mogelijk.
Prokaryotische cellen hebben geen celkern. Het DNA zweeft vrij rond in het cytoplasma.
Prokaryoot:
Bacteriën
Archaebacteriën
Overige levensvormen zijn eukaryoot
Virussen vallen buiten deze indeling aangezien zij zich niet zelfstandig kunnen voortplanten.
Taxonomie: indeling van alle levende wezens.
Bacteria
Archea
Eukaryota
- Dieren
- Planten
- Schimmels
- Protista
, Hebben een gemeenschappelijke voorouder.
Naamgeving:
Micro-organismen zijn onderverdeeld in:
Klassen
Families
Geslachten
Soorten
Naam: geslacht + soort
Geslachtsnaam: hoofdletter
Soortnaam: kleine letter
Alle namen schuingedrukt!
4.4 Bacteriën
Morfologie: uiterlijke kenmerken
- Is de bacterie bol, staaf- of spiraalvormig?
- Zijn er sporen zichtbaar?
- Bezit de bacterie een of meerdere flagellen?
Gram kleuring:
Gram positief:
- Kleuren paars bij een gramkleuring
- Dikkere celwand
Gram negatief:
- Kleuren roze bij een gramkleuring
- Dunnere celwand
, Sporenvorming:
Wordt gevormd in de cel.
Doel: overleven van ongunstige omstandigheden.
Cel sterft af en de spore blijft in een soort slaaptoestand over. Als vervolgens de omstandigheden
weer gunstig zijn, kan de spore ontkiemen en uitgroeien tot een normale vegetatieve cel, waarna
verdere groei mogelijk is.
Sporen:
Overal aanwezig: grondstoffen, omgeving, apparatuur, eindproducten.
Overleving productieprocessen, behalve sterilisatie.
Ontkieming/uitgroei tijdens distributie en opslag kan leiden tot bederf, voedselvergiftiging of -
infecties.
Kunnen soms wel honderden jaren overleven.