,Hoofdstuk 1: Inleiding tot de sociale psychologie
1 Sociale psychologie
Wat is de kern van de sociale psychologie?
Sociale psychologie de wetenschap die bestudeert hoe gedachten, gevoelens en
gedragingen van mensen worden beïnvloed door de echte of denkbeeldige aanwezigheid
van anderen
Sociale invloed rechtstreekse poging tot sociale beïnvloeding, gedrag van anderen willen
veranderen
- Ook invloed op gedachten, gevoelens en zichtbare handelingen
Waarin verschilt de sociale psychologie van verwante wetenschappen?
- Sociale psychologie kijkt niet naar de objectieve situatie, maar kijkt meer naar hoe
mensen worden beïnvloed door in hun interpretatie van hun sociale omgeving.
o Dus verder kijken dan alleen de situatie, ook hoe mensen elkaars gedrag
interpreteren
Sociologie bekijkt niet het individu maar de samenleving als geheel
Persoonlijkheidspsychologie individuele verschillen, aspecten van de persoonlijkheid die
zorgen dat ze anders zijn dan anderen
Sociaal psychologen het analyseniveau is het individu in de context van een sociale
situatie
Doel het identificeren van de universele eigenschappen van de menselijke natuur die
ervoor zorgen dat iedereen gevoelig is voor sociale invloed, onafhankelijk van sociale klasse
of cultuur
Voor welke onderzoeken/onderwerpen heeft een sociaal psycholoog belangstelling?
Fundamentele attributiefout neiging om andermans gedrag volledig toe te schrijven aan
persoonlijkheidstrekken en het effect van sociale invloed te onderschatten
Attributie toeschrijven van oorzaken aan eigen of andermans gedrag en daarmee
voorzien van verklaringen
- Mensen die zichzelf opblazen gestoord niet kijken naar situatie er omheen
Welke 2 fundamentele menselijke behoeften zijn er volgens de sociale psychologie?
Behoefte aan een positief zelfbeeld (eigenwaarde) jezelf willen beschouwen als goed,
competent en beschaafd
- Wereld anders zien om positief zelfbeeld te behouden (moeilijk van fouten leren)
- Kan leiden tot paradoxaal gedrag (ontgroening)
Behoefte om de wereld accuraat waar te nemen goed vermogen om de wereld realistisch
te blijven bekijken
- Positief zelfbeeld kan niet te veel schaven aan de accuraatheid van de situatie
Sociale cognitie hoe mensen informatie selecteren, interpreteren, onthouden en
gebruiken om te oordelen en beslissen
, Hoofdstuk 2: Methodologie
2 Hindsight bias
Wat is de definitie van hindsight bias?
Hindsight bias de neiging van mensen om hun vermogen om een uitkomst te voorspellen
te overdrijven nadat ze te weten zijn gekomen hoe die uitkomst eruitziet
Welke voorbeelden kun je geven?
- Uitkomst van verkiezingen was achteraf makkelijk te voorspellen, ‘ja maar dat wist ik
eigenlijk al wel’
- Achteraf kun je makkelijk redeneren waarom dit zo was ‘ja die had al een voorsprong’
of ‘iedereen om mij heen stemde op hem’
Hoofdstuk 3: sociale cognitie
3 Onbewust denken
Wat is onbewust denken en wat zijn voordelen ervan?
Automatisch denken onbewust, onopzettelijk, onwillekeurig proces dat geen inspanning
kost
- Reflexen, impulsen en gewoontegedrag
- Snel conclusies kunnen trekken, snel een eerste indruk van mensen/situaties, niet
alles bewust hoeven te analyseren, nieuwe situaties herkennen door eerdere
ervaringen
Wat zijn schema’s?
Schema’s mentale structuren waarmee we onze kennis over de sociale wereld
organiseren rond thema’s of objecten
- Schema’s beïnvloeden de info die we opmerken, waarover we nadenken en wat we
ons herinneren
o Bijv. weet hoe dingen werken bij een nieuw fastfood restaurant door
ervaringen met andere
- Schema over een gebeurtenis script
o Hoe een bepaalde situatie gewoonlijk verloopt
Toegankelijkheid mate waarin schema’s zich op de voorgrond van ons bewustzijn
bevinden waardoor het waarschijnlijker is dat we ze gebruiken bij onze oordelen over de
sociale wereld
- Schema 1: toegankelijk door eerdere ervaringen
- Schema 2: tijdelijk toegankelijk door stellen van een doel of recentelijke ervaring
Wat is het perseveratie-effect?
Perseveratie-effect bevinding dat de opvattingen die mensen hebben over zichzelf en de
sociale wereld aanhouden, ondanks bewijzen van het tegendeel
- De ‘valse’ positieve of negatieve opmerkingen blijven toch hangen ookal weten ze dat
ze niet waar zijn
1 Sociale psychologie
Wat is de kern van de sociale psychologie?
Sociale psychologie de wetenschap die bestudeert hoe gedachten, gevoelens en
gedragingen van mensen worden beïnvloed door de echte of denkbeeldige aanwezigheid
van anderen
Sociale invloed rechtstreekse poging tot sociale beïnvloeding, gedrag van anderen willen
veranderen
- Ook invloed op gedachten, gevoelens en zichtbare handelingen
Waarin verschilt de sociale psychologie van verwante wetenschappen?
- Sociale psychologie kijkt niet naar de objectieve situatie, maar kijkt meer naar hoe
mensen worden beïnvloed door in hun interpretatie van hun sociale omgeving.
o Dus verder kijken dan alleen de situatie, ook hoe mensen elkaars gedrag
interpreteren
Sociologie bekijkt niet het individu maar de samenleving als geheel
Persoonlijkheidspsychologie individuele verschillen, aspecten van de persoonlijkheid die
zorgen dat ze anders zijn dan anderen
Sociaal psychologen het analyseniveau is het individu in de context van een sociale
situatie
Doel het identificeren van de universele eigenschappen van de menselijke natuur die
ervoor zorgen dat iedereen gevoelig is voor sociale invloed, onafhankelijk van sociale klasse
of cultuur
Voor welke onderzoeken/onderwerpen heeft een sociaal psycholoog belangstelling?
Fundamentele attributiefout neiging om andermans gedrag volledig toe te schrijven aan
persoonlijkheidstrekken en het effect van sociale invloed te onderschatten
Attributie toeschrijven van oorzaken aan eigen of andermans gedrag en daarmee
voorzien van verklaringen
- Mensen die zichzelf opblazen gestoord niet kijken naar situatie er omheen
Welke 2 fundamentele menselijke behoeften zijn er volgens de sociale psychologie?
Behoefte aan een positief zelfbeeld (eigenwaarde) jezelf willen beschouwen als goed,
competent en beschaafd
- Wereld anders zien om positief zelfbeeld te behouden (moeilijk van fouten leren)
- Kan leiden tot paradoxaal gedrag (ontgroening)
Behoefte om de wereld accuraat waar te nemen goed vermogen om de wereld realistisch
te blijven bekijken
- Positief zelfbeeld kan niet te veel schaven aan de accuraatheid van de situatie
Sociale cognitie hoe mensen informatie selecteren, interpreteren, onthouden en
gebruiken om te oordelen en beslissen
, Hoofdstuk 2: Methodologie
2 Hindsight bias
Wat is de definitie van hindsight bias?
Hindsight bias de neiging van mensen om hun vermogen om een uitkomst te voorspellen
te overdrijven nadat ze te weten zijn gekomen hoe die uitkomst eruitziet
Welke voorbeelden kun je geven?
- Uitkomst van verkiezingen was achteraf makkelijk te voorspellen, ‘ja maar dat wist ik
eigenlijk al wel’
- Achteraf kun je makkelijk redeneren waarom dit zo was ‘ja die had al een voorsprong’
of ‘iedereen om mij heen stemde op hem’
Hoofdstuk 3: sociale cognitie
3 Onbewust denken
Wat is onbewust denken en wat zijn voordelen ervan?
Automatisch denken onbewust, onopzettelijk, onwillekeurig proces dat geen inspanning
kost
- Reflexen, impulsen en gewoontegedrag
- Snel conclusies kunnen trekken, snel een eerste indruk van mensen/situaties, niet
alles bewust hoeven te analyseren, nieuwe situaties herkennen door eerdere
ervaringen
Wat zijn schema’s?
Schema’s mentale structuren waarmee we onze kennis over de sociale wereld
organiseren rond thema’s of objecten
- Schema’s beïnvloeden de info die we opmerken, waarover we nadenken en wat we
ons herinneren
o Bijv. weet hoe dingen werken bij een nieuw fastfood restaurant door
ervaringen met andere
- Schema over een gebeurtenis script
o Hoe een bepaalde situatie gewoonlijk verloopt
Toegankelijkheid mate waarin schema’s zich op de voorgrond van ons bewustzijn
bevinden waardoor het waarschijnlijker is dat we ze gebruiken bij onze oordelen over de
sociale wereld
- Schema 1: toegankelijk door eerdere ervaringen
- Schema 2: tijdelijk toegankelijk door stellen van een doel of recentelijke ervaring
Wat is het perseveratie-effect?
Perseveratie-effect bevinding dat de opvattingen die mensen hebben over zichzelf en de
sociale wereld aanhouden, ondanks bewijzen van het tegendeel
- De ‘valse’ positieve of negatieve opmerkingen blijven toch hangen ookal weten ze dat
ze niet waar zijn
