Geschiedenis
Duitsland in Europa (1918-1991)
2.1 Duitsland: van de Eerste naar de Tweede Wereldoorlog
Leidende vraag: Wat leidde tot de opkomst van het nationaalsocialisme en
welke gevolgen had dit voor Duitsland en Europa (1918-1945)?
In 1918 waren de soldaten van de oorlogvoerende landen uitgeput. Het
Duitse leger wilde een laatste veldslag doen, maar ze werden
teruggeslagen door de Amerikaanse soldaten. Het parlement moest een
wapenstilstand sluiten, want als het Duitse leger dat deed dan zouden ze
hun eer weghalen. De oorlog was dus ten einde gekomen in het
parlementsgebouw, Rijksdag. Voor de parlementsleden en de Duitse
bevolking was het heel onverwacht dat de oorlog niet gewonnen kon
worden en dat het leger op instorten stond. Het was voor hen onverwacht,
omdat er censuur was waardoor zij geen negatieve berichten in de krant
lazen en er werd veel propaganda gemaakt.
Op 9 november 1918 wilde het Duitse leger officieel niet meer vechten,
daarom werd er een wapenstilstand getekend. Keizer Wilhelm ll moest
Duitsland verlaten, dus hij ging naar Nederland, dit zorgde voor een
parlementaire democratie in Duistland. Na de wapenstilstand bleef het
gespannen in Duitsland, veel soldaten waren werkloos en dakloos. De
meerderheid van de politiek bestond uit de SPD (sociaaldemocratische
partij) en zij kwamen op voor de belangen van de arbeiders. De
conservatieve elite wilde het liefste terug naar de tijd van oorlog, want
daar was er nog één koning aan de macht. Deze elite wilde het liefste ook
een revolutie beginnen in Duitsland!
Er waren verkiezingen in het parlement waarbij iedereen kiesrecht had. De
partijen die de wapenstilstand hadden aangedrongen, SPD, Centrum
(katholieken) en DDP (liberalen), hadden deze verkiezing gewonnen. De
parlementsleden gingen naar het rustige stadje Weimar, omdat het erg
onrustig bleef in Berlijn. Daarom werd Duitsland even later de Republiek
van Weimar genoemd. Er kwamen nieuwe grondwetten en daarvoor waren
3 principes: parlementaire democratie, gelijkheid van iedereen voor de
wet en gegarandeerde rechten en vrijheden voor iedere burger. Het
parlement had de macht en bepaalde dus welke wetten er kwamen. De
regering had de uitvoerende macht en moest verantwoording afleggen
aan de Rijksdag. De rijkspresident kon de noodtoestand inschakelen om de
democratie te beschermen.
Na de wapenstilstand moest er nog vrede komen en dat werd
onderhandeld in Versailles. Duitsland moest zwaar boeten, omdat zij de 1e
wereldoorlog hadden veroorzaakt.
3 afspraken voor Duitsland:
1. Gebiedsafspraken
Het grondgebied en koloniale gebieden van Duitsland werden
afgestaan aan buurlanden.
, 2. Militaire afspraken
De aanval op de Franse grens werd onmogelijk, want het Duitse
leger mocht maximaal uit 100.000 beroepssoldaten gestaan.
Duitsland mocht geen luchtsmacht en oorlogsvloot meer hebben.
Daarnaast werd de wapenindustrie stilgelegd en het Rijnland werd
gedemilitariseerd.
3. Financiële afspraken
Duitsland moest alle schade van Frankrijk, Engeland en België
vergoeden.
Hierdoor ontstond de Vrede van Versailles. Als Duitsland deze afspraken
niet zou ondertekenen dan zou de oorlog worden hervat.
Duitsland kon nog steeds niet geloven dat ze de oorlog hadden verloren,
daarom ontstond de dolkstootlegende. Zij konden hiermee bewijzen dat zij
gelijk hadden en ze konden andere mensen zwart maken. Veel Duitsers
vonden dat het parlement die de Vrede van Versailles hadden ondertekent
schuld hadden, dus dat was een reden om hen zwart te maken.
Het lukte Duitsland niet de financiële afspraken na te komen die in het
Verdrag van Versailles staat, maar ze deden daar wel hun best voor.
Doordat Duitsland niet genoeg kon betalen besloot Frankrijk het
Ruhrgebied te bezetten. Dat zorgde ervoor dat de Duitsers gingen staken
en om deze stakende Duitsers hun lonen te kunnen blijven betalen, moest
er geld worden bijgedrukt. Hierdoor daalde de waarde van het geld en er
ontstond hyperinflatie. Dit zorgde voor de 1e economische crisis!
De herstelbetalingen die niet gedaan konden worden waren de oorzaak
van alle economische problemen. Om dit op te lossen besloten de
Amerikanen geld te lenen aan Duitsland zodat ze de herstelbetalingen
konden doen. Zelf had Amerika er ook voordeel van, want doordat de
economische crisis daardoor zou worden opgelost konden Frankrijk en
Engeland alle leningen ook weer terug betalen aan Amerika. Het
Dawesplan heeft een economische kringloop: ‘Amerika leende geld aan
Duitsland, daardoor groeide de Duitse economie, Duitsland was hierdoor
weer in staat herstelbetalingen over te maken aan Frankrijk en Engeland,
Frankrijk en Engeland konden hierdoor weer hun oorlogsschulden
terugbetalen aan Amerika.’
Gevolgen Dawesplan:
- Duitse economie herstelde zich.
- Werkloosheid daalde.
- Lonen stegen.
Het Dawesplan heeft er dus voor gezorgd dat er minder spanningen zijn
tussen de landen.
Snel daarna kwamen er al weer economische problemen in Duitsland… De
productie in werd in de Verenigde Staten heel hoog opgevoerd, want er
was in Duitsland in die tijd heel veel vraag naar die producten. Na de
oorlog daalde de vraag enorm, want ze gingen zelf weer producten
Duitsland in Europa (1918-1991)
2.1 Duitsland: van de Eerste naar de Tweede Wereldoorlog
Leidende vraag: Wat leidde tot de opkomst van het nationaalsocialisme en
welke gevolgen had dit voor Duitsland en Europa (1918-1945)?
In 1918 waren de soldaten van de oorlogvoerende landen uitgeput. Het
Duitse leger wilde een laatste veldslag doen, maar ze werden
teruggeslagen door de Amerikaanse soldaten. Het parlement moest een
wapenstilstand sluiten, want als het Duitse leger dat deed dan zouden ze
hun eer weghalen. De oorlog was dus ten einde gekomen in het
parlementsgebouw, Rijksdag. Voor de parlementsleden en de Duitse
bevolking was het heel onverwacht dat de oorlog niet gewonnen kon
worden en dat het leger op instorten stond. Het was voor hen onverwacht,
omdat er censuur was waardoor zij geen negatieve berichten in de krant
lazen en er werd veel propaganda gemaakt.
Op 9 november 1918 wilde het Duitse leger officieel niet meer vechten,
daarom werd er een wapenstilstand getekend. Keizer Wilhelm ll moest
Duitsland verlaten, dus hij ging naar Nederland, dit zorgde voor een
parlementaire democratie in Duistland. Na de wapenstilstand bleef het
gespannen in Duitsland, veel soldaten waren werkloos en dakloos. De
meerderheid van de politiek bestond uit de SPD (sociaaldemocratische
partij) en zij kwamen op voor de belangen van de arbeiders. De
conservatieve elite wilde het liefste terug naar de tijd van oorlog, want
daar was er nog één koning aan de macht. Deze elite wilde het liefste ook
een revolutie beginnen in Duitsland!
Er waren verkiezingen in het parlement waarbij iedereen kiesrecht had. De
partijen die de wapenstilstand hadden aangedrongen, SPD, Centrum
(katholieken) en DDP (liberalen), hadden deze verkiezing gewonnen. De
parlementsleden gingen naar het rustige stadje Weimar, omdat het erg
onrustig bleef in Berlijn. Daarom werd Duitsland even later de Republiek
van Weimar genoemd. Er kwamen nieuwe grondwetten en daarvoor waren
3 principes: parlementaire democratie, gelijkheid van iedereen voor de
wet en gegarandeerde rechten en vrijheden voor iedere burger. Het
parlement had de macht en bepaalde dus welke wetten er kwamen. De
regering had de uitvoerende macht en moest verantwoording afleggen
aan de Rijksdag. De rijkspresident kon de noodtoestand inschakelen om de
democratie te beschermen.
Na de wapenstilstand moest er nog vrede komen en dat werd
onderhandeld in Versailles. Duitsland moest zwaar boeten, omdat zij de 1e
wereldoorlog hadden veroorzaakt.
3 afspraken voor Duitsland:
1. Gebiedsafspraken
Het grondgebied en koloniale gebieden van Duitsland werden
afgestaan aan buurlanden.
, 2. Militaire afspraken
De aanval op de Franse grens werd onmogelijk, want het Duitse
leger mocht maximaal uit 100.000 beroepssoldaten gestaan.
Duitsland mocht geen luchtsmacht en oorlogsvloot meer hebben.
Daarnaast werd de wapenindustrie stilgelegd en het Rijnland werd
gedemilitariseerd.
3. Financiële afspraken
Duitsland moest alle schade van Frankrijk, Engeland en België
vergoeden.
Hierdoor ontstond de Vrede van Versailles. Als Duitsland deze afspraken
niet zou ondertekenen dan zou de oorlog worden hervat.
Duitsland kon nog steeds niet geloven dat ze de oorlog hadden verloren,
daarom ontstond de dolkstootlegende. Zij konden hiermee bewijzen dat zij
gelijk hadden en ze konden andere mensen zwart maken. Veel Duitsers
vonden dat het parlement die de Vrede van Versailles hadden ondertekent
schuld hadden, dus dat was een reden om hen zwart te maken.
Het lukte Duitsland niet de financiële afspraken na te komen die in het
Verdrag van Versailles staat, maar ze deden daar wel hun best voor.
Doordat Duitsland niet genoeg kon betalen besloot Frankrijk het
Ruhrgebied te bezetten. Dat zorgde ervoor dat de Duitsers gingen staken
en om deze stakende Duitsers hun lonen te kunnen blijven betalen, moest
er geld worden bijgedrukt. Hierdoor daalde de waarde van het geld en er
ontstond hyperinflatie. Dit zorgde voor de 1e economische crisis!
De herstelbetalingen die niet gedaan konden worden waren de oorzaak
van alle economische problemen. Om dit op te lossen besloten de
Amerikanen geld te lenen aan Duitsland zodat ze de herstelbetalingen
konden doen. Zelf had Amerika er ook voordeel van, want doordat de
economische crisis daardoor zou worden opgelost konden Frankrijk en
Engeland alle leningen ook weer terug betalen aan Amerika. Het
Dawesplan heeft een economische kringloop: ‘Amerika leende geld aan
Duitsland, daardoor groeide de Duitse economie, Duitsland was hierdoor
weer in staat herstelbetalingen over te maken aan Frankrijk en Engeland,
Frankrijk en Engeland konden hierdoor weer hun oorlogsschulden
terugbetalen aan Amerika.’
Gevolgen Dawesplan:
- Duitse economie herstelde zich.
- Werkloosheid daalde.
- Lonen stegen.
Het Dawesplan heeft er dus voor gezorgd dat er minder spanningen zijn
tussen de landen.
Snel daarna kwamen er al weer economische problemen in Duitsland… De
productie in werd in de Verenigde Staten heel hoog opgevoerd, want er
was in Duitsland in die tijd heel veel vraag naar die producten. Na de
oorlog daalde de vraag enorm, want ze gingen zelf weer producten