Verslavingen
Blokopdracht 2.1
Problemen herkennen en aanpakken
Doordat jongeren nog weinig zelfinzicht hebben en moeite hebben met het overzien van
consequenties op langere termijn, kan problematisch gebruik van genotmiddelen lang
onopgemerkt blijven. Het herkennen en aanpakken in een vroeg stadium kan de
ontwikkeling van misbruik of afhankelijkheid van middelen, en als gevolg problemen op
andere levensgebieden (financieel, uitval op school, ruzie thuis, enzovoorts) voorkomen.
Bij de juiste aanpak van de problemen, kunnen jongeren dan ook een positieve toekomst
tegemoet zien
Je kan je cliënt ook vertellen wat andere kunnen zien, voelen en denken over je. Je cliënt
inzien wat te fouten zijn.
Wil je de verslaafde nog dieper in het slop helpen, zeg hem dan:
• Hoe stom hij bezig is
• Dat je baalt van zijn gedrag
• Je doet me zoveel pijn met die verslaving; stop er mee, uit liefde voor mij!
• Denk toch aan je kinderen, stop dan voor hun welzijn
• Kijk hoeveel verdriet je je moeder aandoet
• Zie je dan niet hoe we ons best voor je hebben gedaan
• Wij voelen ons zo door je verraden
• Je houdt je nooit aan je afspraken
• Wat doe je ons veel verdriet
Belangen verbetering cliënten
Suikers verslaving
Het is praktisch gezien onmogelijk om te zeggen dat je geen suiker meer gaat eten. Suikers
zitten meer en meer in voorgefabriceerd voedsel en zelfs in producten waar je het helemaal
niet in zou verwachten en waar het in de meeste gevallen ook helemaal niet nodig is.
Wat suiker met je lichaam doet?
• Te veel suiker zorgt voor overgewicht
• Hoge bloeddruk, tandproblemen, concentratie problemen
Problemen & oplossingen
Verleidingen op school of ergens op station moeten verminderd worden. Jongeren willen niet
meer in de verleiding komen van suiker, maar soorten reclames, folders en advertenties
maken het lastig.
, Hoe pak je dit aan?
• Snoepautomaten, frisdrankautomaten verwijderen
• Geen suikerreclame
• Minder verkoop
• Meer foto’s laten zien wat er gebeurt met je lichaam als je te veel suiker eet/drinkt
Drugs
Oorzaak? Groepsdruk is de meest voorkomende oorzaak voor drugsgebruik onder jongeren.
In de puberteit zijn vrienden het allerbelangrijkste. Deze wil hij of zij dus koste wat het kost
behouden. Wanneer er in zijn of haar sociale omgeving drugs gebruikt wordt, zal deze de
verleiding al snel niet meer kunnen weerstaan. Jongeren in de puberteit voelen vaak een
sterke drang tot experimenteren. Er wordt geëxperimenteerd met seks, uiterlijk, drinken,
roken en vaak ook met drugs. Sinds iedereen op een gegeven moment gaat puberen staat
experimenteren op de tweede plaats als meest voorkomende oorzaak voor drugsgebruik.
Knelpunten? Vaak gebeuren zulke verslavingen omdat er problemen zijn in de familie of
omgeving zoals kindermishandeling, verkrachting, afstoting of groepsdruk.
Natuurlijk is het waar dat drugsgebruik ook negatieve gevolgen kent. Drugs vergroot vaak
de emotionele stemming waar de gebruiker zich in bevindt. Wanneer iemand dus angstig is
kan deze omslaan naar paniek, i.p.v. de angst verminderen. Verder kan het gebruik van
drugs hart en vaatziektes veroorzaken. Vrouwen die hun kind borstvoeding geven, kunnen
de werkzame stoffen van de drugs via de melk doorgeven. Verder kan een overdosis
genomen worden van bijna iedere drug. Dit kan een dodelijke afloop hebben. Op lange
termijn zal een drugsgebruiker verslaaft raken aan een drug. Drugs zijn duur, vele
drugsgebruikers eindigen dan ook op de straat of in het criminele circuit.
Bijna een kwart (22,4 procent) van de 16-jarigen heeft ooit cannabis gebruikt. Onder jongens
gaat het om 27 procent en onder meisjes 18 procent. Cannabis is van de illegale
genotmiddelen (drugs) de meest populaire. Bij de 12 en 13 jarige is het aandeel dat wel
eens cannabis heeft gebruikt laag. Het gaat om respectievelijk 0,6 procent en 2,2 procent
van de betreffende leeftijd dat ooit cannabis heeft gebruikt. Maar bij het ouder worden
neemt dat snel toe. In de afgelopen maand zegt vijf procent van de 12-16 jarige scholieren
in het voortgezet onderwijs hasj of wiet te hebben gebruikt. ook hier is sprake van een
stijging met de leeftijd. Onder de 12 jarigen gaat het om slechts 0,1 procent. Onder de 16
jarigen gaat het om ruim 11 procent dat in de afgelopen maand cannabis heeft gebruikt.
Deze gegevens zijn afkomstig uit het Peilstationonderzoek scholieren 2015 (van Dorsselaer
e.a, 2016).
Casus
Peter verblijft al sinds zijn 14e in de jeugdzorg. Op de leefgroep waar hij woont wordt stevig
geblowd. Hij gaat meedoen, aanvankelijk vooral om erbij te horen. De groepsleiding gedoogt
het gebruik of lijkt er onvoldoende van op de hoogte te zijn. Slechts een enkele keer volgen
er sancties. Op 16-jarige leeftijd start Peter met alcohol en door omgang met verkeerde
vrienden komt hij ook in aanraking met coke. Peter vindt het wel prima, want als hij onder
invloed is hoeft hij ten minste niet na te denken. Op een gegeven moment gaat Peter over
Blokopdracht 2.1
Problemen herkennen en aanpakken
Doordat jongeren nog weinig zelfinzicht hebben en moeite hebben met het overzien van
consequenties op langere termijn, kan problematisch gebruik van genotmiddelen lang
onopgemerkt blijven. Het herkennen en aanpakken in een vroeg stadium kan de
ontwikkeling van misbruik of afhankelijkheid van middelen, en als gevolg problemen op
andere levensgebieden (financieel, uitval op school, ruzie thuis, enzovoorts) voorkomen.
Bij de juiste aanpak van de problemen, kunnen jongeren dan ook een positieve toekomst
tegemoet zien
Je kan je cliënt ook vertellen wat andere kunnen zien, voelen en denken over je. Je cliënt
inzien wat te fouten zijn.
Wil je de verslaafde nog dieper in het slop helpen, zeg hem dan:
• Hoe stom hij bezig is
• Dat je baalt van zijn gedrag
• Je doet me zoveel pijn met die verslaving; stop er mee, uit liefde voor mij!
• Denk toch aan je kinderen, stop dan voor hun welzijn
• Kijk hoeveel verdriet je je moeder aandoet
• Zie je dan niet hoe we ons best voor je hebben gedaan
• Wij voelen ons zo door je verraden
• Je houdt je nooit aan je afspraken
• Wat doe je ons veel verdriet
Belangen verbetering cliënten
Suikers verslaving
Het is praktisch gezien onmogelijk om te zeggen dat je geen suiker meer gaat eten. Suikers
zitten meer en meer in voorgefabriceerd voedsel en zelfs in producten waar je het helemaal
niet in zou verwachten en waar het in de meeste gevallen ook helemaal niet nodig is.
Wat suiker met je lichaam doet?
• Te veel suiker zorgt voor overgewicht
• Hoge bloeddruk, tandproblemen, concentratie problemen
Problemen & oplossingen
Verleidingen op school of ergens op station moeten verminderd worden. Jongeren willen niet
meer in de verleiding komen van suiker, maar soorten reclames, folders en advertenties
maken het lastig.
, Hoe pak je dit aan?
• Snoepautomaten, frisdrankautomaten verwijderen
• Geen suikerreclame
• Minder verkoop
• Meer foto’s laten zien wat er gebeurt met je lichaam als je te veel suiker eet/drinkt
Drugs
Oorzaak? Groepsdruk is de meest voorkomende oorzaak voor drugsgebruik onder jongeren.
In de puberteit zijn vrienden het allerbelangrijkste. Deze wil hij of zij dus koste wat het kost
behouden. Wanneer er in zijn of haar sociale omgeving drugs gebruikt wordt, zal deze de
verleiding al snel niet meer kunnen weerstaan. Jongeren in de puberteit voelen vaak een
sterke drang tot experimenteren. Er wordt geëxperimenteerd met seks, uiterlijk, drinken,
roken en vaak ook met drugs. Sinds iedereen op een gegeven moment gaat puberen staat
experimenteren op de tweede plaats als meest voorkomende oorzaak voor drugsgebruik.
Knelpunten? Vaak gebeuren zulke verslavingen omdat er problemen zijn in de familie of
omgeving zoals kindermishandeling, verkrachting, afstoting of groepsdruk.
Natuurlijk is het waar dat drugsgebruik ook negatieve gevolgen kent. Drugs vergroot vaak
de emotionele stemming waar de gebruiker zich in bevindt. Wanneer iemand dus angstig is
kan deze omslaan naar paniek, i.p.v. de angst verminderen. Verder kan het gebruik van
drugs hart en vaatziektes veroorzaken. Vrouwen die hun kind borstvoeding geven, kunnen
de werkzame stoffen van de drugs via de melk doorgeven. Verder kan een overdosis
genomen worden van bijna iedere drug. Dit kan een dodelijke afloop hebben. Op lange
termijn zal een drugsgebruiker verslaaft raken aan een drug. Drugs zijn duur, vele
drugsgebruikers eindigen dan ook op de straat of in het criminele circuit.
Bijna een kwart (22,4 procent) van de 16-jarigen heeft ooit cannabis gebruikt. Onder jongens
gaat het om 27 procent en onder meisjes 18 procent. Cannabis is van de illegale
genotmiddelen (drugs) de meest populaire. Bij de 12 en 13 jarige is het aandeel dat wel
eens cannabis heeft gebruikt laag. Het gaat om respectievelijk 0,6 procent en 2,2 procent
van de betreffende leeftijd dat ooit cannabis heeft gebruikt. Maar bij het ouder worden
neemt dat snel toe. In de afgelopen maand zegt vijf procent van de 12-16 jarige scholieren
in het voortgezet onderwijs hasj of wiet te hebben gebruikt. ook hier is sprake van een
stijging met de leeftijd. Onder de 12 jarigen gaat het om slechts 0,1 procent. Onder de 16
jarigen gaat het om ruim 11 procent dat in de afgelopen maand cannabis heeft gebruikt.
Deze gegevens zijn afkomstig uit het Peilstationonderzoek scholieren 2015 (van Dorsselaer
e.a, 2016).
Casus
Peter verblijft al sinds zijn 14e in de jeugdzorg. Op de leefgroep waar hij woont wordt stevig
geblowd. Hij gaat meedoen, aanvankelijk vooral om erbij te horen. De groepsleiding gedoogt
het gebruik of lijkt er onvoldoende van op de hoogte te zijn. Slechts een enkele keer volgen
er sancties. Op 16-jarige leeftijd start Peter met alcohol en door omgang met verkeerde
vrienden komt hij ook in aanraking met coke. Peter vindt het wel prima, want als hij onder
invloed is hoeft hij ten minste niet na te denken. Op een gegeven moment gaat Peter over
