Begrippenlijst voor toetsweek over H1 en H2,
Begrippen H2:
Mensbeeld: de manier waarop actoren naar mensen kijken
Gelijkheid: heeft te maken met de manier waarop talenten verdeeld zijn en daarom vinden linkse
actoren dat mensen ook gelijk behandeld moeten worden.
Ethische vrijheid: vrijheid is voor links belangrijk, omdat mensen van zichzelf goed en sociaal zijn en
daarom moeten mensen zich vrij kunnen gedragen om dat te uiten.
Ongelijkheid: is voor rechte actoren een belangrijke waarde omdat ze vinden dat mensen ongelijke
talenten hebben en er verschil mag zijn.
Ideologie: bijvoorbeeld: links, rechts, centrum links, centrum rechts, extreem links en extreem rechts.
Anarchisme: extreem-linkse ideologiën strijden voor anarchisme en communisme omdat gelijkheid er
moet zijn en daar niet over gedebatteerd moet worden.
Communisme: extreem-linkse ideologiën strijden voor anarchisme en communisme omdat gelijkheid
er moet zijn en daar niet over gedebatteerd moet worden.
Fascisme: Extreem rechtse ideologieën als het fascisme en nazisme maken onderscheid op basis van
biologie (bloed) of op basis van cultuur of religie.
Nazisme: Extreem rechtse ideologieën fascisme en nazisme maken onderscheid op basis van biologie
(bloed) of op basis van cultuur of religie.
Grote overheid: een grote overheid neemt veel taken op zich en houdt zich bezig met veel zaken om
gelijkheid te bereiken. Een belangrijk middel is daarbij het ingrijpen in de economie, door
bijvoorbeeld werkende mensen hogere belastingen te laten betalen om uitkeringen te kunnen geven
aan zieke en werkloze mensen.
Emancipatie: het geven van (gelijke) rechten is een belangrijk middel voor links en centrum-links om
gelijkheid te krijgen of te bevorderen.
Socialisme: een linkse ideologie
Sociaal-democratie: centrum-linkse ideologie
Christen-democratie: een deel hiervan past bij centrum-links
Een kleine overheid: in het maatschappelijk debat streven centrum-rechtse en rechtse actoren naar
mee economische vrijheid. Volgens hen is dat belangrijk voor het maatschappelijk geluk en daarom
moet de rol van de overheid beperkt zijn: kleine overheid.
Eigen verantwoordelijkheid: de overheid moet weinig regels opstellen op economisch gebied, zodat
mensen hun talenten inzetten en hun eigen verantwoordelijkheid nemen.
Liberalisme: centrum-rechts
Conservatisme: rechts
Begrippen H2:
Mensbeeld: de manier waarop actoren naar mensen kijken
Gelijkheid: heeft te maken met de manier waarop talenten verdeeld zijn en daarom vinden linkse
actoren dat mensen ook gelijk behandeld moeten worden.
Ethische vrijheid: vrijheid is voor links belangrijk, omdat mensen van zichzelf goed en sociaal zijn en
daarom moeten mensen zich vrij kunnen gedragen om dat te uiten.
Ongelijkheid: is voor rechte actoren een belangrijke waarde omdat ze vinden dat mensen ongelijke
talenten hebben en er verschil mag zijn.
Ideologie: bijvoorbeeld: links, rechts, centrum links, centrum rechts, extreem links en extreem rechts.
Anarchisme: extreem-linkse ideologiën strijden voor anarchisme en communisme omdat gelijkheid er
moet zijn en daar niet over gedebatteerd moet worden.
Communisme: extreem-linkse ideologiën strijden voor anarchisme en communisme omdat gelijkheid
er moet zijn en daar niet over gedebatteerd moet worden.
Fascisme: Extreem rechtse ideologieën als het fascisme en nazisme maken onderscheid op basis van
biologie (bloed) of op basis van cultuur of religie.
Nazisme: Extreem rechtse ideologieën fascisme en nazisme maken onderscheid op basis van biologie
(bloed) of op basis van cultuur of religie.
Grote overheid: een grote overheid neemt veel taken op zich en houdt zich bezig met veel zaken om
gelijkheid te bereiken. Een belangrijk middel is daarbij het ingrijpen in de economie, door
bijvoorbeeld werkende mensen hogere belastingen te laten betalen om uitkeringen te kunnen geven
aan zieke en werkloze mensen.
Emancipatie: het geven van (gelijke) rechten is een belangrijk middel voor links en centrum-links om
gelijkheid te krijgen of te bevorderen.
Socialisme: een linkse ideologie
Sociaal-democratie: centrum-linkse ideologie
Christen-democratie: een deel hiervan past bij centrum-links
Een kleine overheid: in het maatschappelijk debat streven centrum-rechtse en rechtse actoren naar
mee economische vrijheid. Volgens hen is dat belangrijk voor het maatschappelijk geluk en daarom
moet de rol van de overheid beperkt zijn: kleine overheid.
Eigen verantwoordelijkheid: de overheid moet weinig regels opstellen op economisch gebied, zodat
mensen hun talenten inzetten en hun eigen verantwoordelijkheid nemen.
Liberalisme: centrum-rechts
Conservatisme: rechts