Benauwdheid longen
Huisartsgeneeskunde
24.1 Inleiding
Hoesten = een plotselinge uitstoting van lucht en dit wordt veroorzaakt
door prikkeling van de slijmvliezen. De hoestreflex is een
verdedigingsmechanisme om overvloedige slijmsecretie en corpora aliena
uit de luchtwegen te verwijderen.
Acute hoest < 3 weken
Sub-acute hoest 3 – 8 weken
Chronische hoest > 8 weken
24.2 De klacht in de bevolking
Hoesten is een van de meest voorkomende klachten en de meest
voorkomende psychosociale en somatische gevolgen van chronisch hoest
zijn:
- uitputting
- slapeloosheid
- spierpijn
- heesheid
- incontinentie voor urine
24.3 De eerste presentatie bij de dokter
De incidentie voor een huisartsbezoek, wegens hoesten is 119/1.000 per
jaar. Hoesten gaat vaak samen met andere klachten:
- koorts
- keelpijn
- dyspneu
- verstopte neus
24.4 Pathofysiologie en differentiaal diagnose
Hoesten beschermt de longen tegen schadelijke invloeden van buitenaf en
brengt overvloedig slijm naar buiten. De hoestreflex wordt opgewekt door:
- ontstekingsreactie van het slijmvlies door infectie/hyperreactiviteit
- mechanische beschadiging
- prikkeling
Bij de hoestprikkel gaat er een efferente prikkel via de nervus phrenicus
naar de ademhalingsspieren via de nervus vagus naar de larynx.
De 3 fasen van hoesten zijn:
- diep inhaleren
- sluiten glottis + actief aanspannen van thoracale en abdominale spieren
- plots openen van glottis explosieve ontsnapping van opgesloten lucht
De differentiaal diagnose van hoesten is:
- frequent: acute bronchitis (viraal en bacterieel), bovenste luchtweginfectie
(bacterieel)
- soms: reflux, irritantia, pneumonie, hartfalen, medicatie, psychogeen
- zelden: atypsiche bacteriele infectie, interstitiele longziekten,
longcarcinoom, corpus alienum, cystische fibrose
Pneumonie, hartfalen, longcarcinoom, corpus alienum en cystische fibrose
moeten sowieso uitgesloten worden!
Postnasal drip = het slijm gaat naar de lagere luchtwegen bij een bovenste
luchtweginfectie.
, De oorzaak van acute bronchitis is primair viraal en secundair bacterieel.
De symptomen zijn:
- vaker dan normaal hoesten
- minder dan 3 weken hoesten
- opgeven van purulent slijm minder dan 2 weken
- auscultatie: rhonchi of crepitaties
- benauwdheid
- koorts
- thoracale poijn
Pneumonie = een ontsteking van het longparenchym door streptococcus
pneumoniae. De gouden standaard is afwijkingen op de thoraxfoto i.c.m.
algehele malaise, benauwdheid, tachypneu, koorts en auscultatoire
afwijkingen.
Astma uit zich in periodieke benauwdheidsaanvallen door een chronische
eosinofiele ontstekingsreactie van de grotere luchtwegen allergische
reactie.
Chronische bronchitis is een chronische neutrofiele ontstekingsreactie ten
gevolge van externe prikkels, waardoor > 3 maanden hoesten > 2 jaar
hoesten en kortademigheid. Hierdoor is de elasticiteit van de kleine
luchtwegen verminderd + overmatige slijmproductie.
Rokershoest uit zich met name ’s ochtends in een productieve hoest.
24.5 Kansverdeling van diagnose
24.6 Betekenis van voorgeschiedenis
De voorgeschiedenis en familie-anamnese is zeer belangrijk bij het stellen
van de diagnose.
24.7 Betekenis van anamnese
Belangrijke vragen bij de anamnese zijn:
- aard van het hoesten
o nachtelijk hoesten + benauwdheid COPD en decompensatio
cordis
o blaffend hoesten pseudokroep en kinkhoest
o productieve hoest ontstekingsproces
Huisartsgeneeskunde
24.1 Inleiding
Hoesten = een plotselinge uitstoting van lucht en dit wordt veroorzaakt
door prikkeling van de slijmvliezen. De hoestreflex is een
verdedigingsmechanisme om overvloedige slijmsecretie en corpora aliena
uit de luchtwegen te verwijderen.
Acute hoest < 3 weken
Sub-acute hoest 3 – 8 weken
Chronische hoest > 8 weken
24.2 De klacht in de bevolking
Hoesten is een van de meest voorkomende klachten en de meest
voorkomende psychosociale en somatische gevolgen van chronisch hoest
zijn:
- uitputting
- slapeloosheid
- spierpijn
- heesheid
- incontinentie voor urine
24.3 De eerste presentatie bij de dokter
De incidentie voor een huisartsbezoek, wegens hoesten is 119/1.000 per
jaar. Hoesten gaat vaak samen met andere klachten:
- koorts
- keelpijn
- dyspneu
- verstopte neus
24.4 Pathofysiologie en differentiaal diagnose
Hoesten beschermt de longen tegen schadelijke invloeden van buitenaf en
brengt overvloedig slijm naar buiten. De hoestreflex wordt opgewekt door:
- ontstekingsreactie van het slijmvlies door infectie/hyperreactiviteit
- mechanische beschadiging
- prikkeling
Bij de hoestprikkel gaat er een efferente prikkel via de nervus phrenicus
naar de ademhalingsspieren via de nervus vagus naar de larynx.
De 3 fasen van hoesten zijn:
- diep inhaleren
- sluiten glottis + actief aanspannen van thoracale en abdominale spieren
- plots openen van glottis explosieve ontsnapping van opgesloten lucht
De differentiaal diagnose van hoesten is:
- frequent: acute bronchitis (viraal en bacterieel), bovenste luchtweginfectie
(bacterieel)
- soms: reflux, irritantia, pneumonie, hartfalen, medicatie, psychogeen
- zelden: atypsiche bacteriele infectie, interstitiele longziekten,
longcarcinoom, corpus alienum, cystische fibrose
Pneumonie, hartfalen, longcarcinoom, corpus alienum en cystische fibrose
moeten sowieso uitgesloten worden!
Postnasal drip = het slijm gaat naar de lagere luchtwegen bij een bovenste
luchtweginfectie.
, De oorzaak van acute bronchitis is primair viraal en secundair bacterieel.
De symptomen zijn:
- vaker dan normaal hoesten
- minder dan 3 weken hoesten
- opgeven van purulent slijm minder dan 2 weken
- auscultatie: rhonchi of crepitaties
- benauwdheid
- koorts
- thoracale poijn
Pneumonie = een ontsteking van het longparenchym door streptococcus
pneumoniae. De gouden standaard is afwijkingen op de thoraxfoto i.c.m.
algehele malaise, benauwdheid, tachypneu, koorts en auscultatoire
afwijkingen.
Astma uit zich in periodieke benauwdheidsaanvallen door een chronische
eosinofiele ontstekingsreactie van de grotere luchtwegen allergische
reactie.
Chronische bronchitis is een chronische neutrofiele ontstekingsreactie ten
gevolge van externe prikkels, waardoor > 3 maanden hoesten > 2 jaar
hoesten en kortademigheid. Hierdoor is de elasticiteit van de kleine
luchtwegen verminderd + overmatige slijmproductie.
Rokershoest uit zich met name ’s ochtends in een productieve hoest.
24.5 Kansverdeling van diagnose
24.6 Betekenis van voorgeschiedenis
De voorgeschiedenis en familie-anamnese is zeer belangrijk bij het stellen
van de diagnose.
24.7 Betekenis van anamnese
Belangrijke vragen bij de anamnese zijn:
- aard van het hoesten
o nachtelijk hoesten + benauwdheid COPD en decompensatio
cordis
o blaffend hoesten pseudokroep en kinkhoest
o productieve hoest ontstekingsproces
