Hoofdvragen:
Globaliserende krachten: mensen, bedrijven, cultuur etc. kunnen zich steeds
makkelijker verplaatsen
Regionaliserende krachten: toch doet men dit niet altijd waarom?
Wat zijn de uitkomsten van de interactie van deze 2 tegengestelde krachten
ongelijkheid, divergentie!
Why is it that in an era in which transportation and communication costs have
virtually vanished, clusters have become more important than ever? (Edward
Glaeser).
Globalisering als container begrip:
- Culturele, ecologische, economische, technologische, politieke betekenis
- Mcdonaldisering, internationalisering en Death of Distance
Cultureel (McDonaldisering, glocalisering, culturele geografie)
Technologisch (verbeterde bereikbaarheid, lage transportkosten, betere
communicatiemiddelen tijd-ruimte compressie)
Globalisering vaak gezien als autonome ontwikkeling (deus ex machina) en
oorzaak en gevolg vaak omgedraaid globalisering wordt gevoed door het
handelen van actoren en niet andersom!
Bill Clinton: “Globalization is not something we can hold off or turn off. It is the
economic equivalent of a force of nature -- like wind or water.”
Tony Blair: “But globalisation is a fact and, by and large, it is driven by people.”
Definities:
“De versnelling in het proces van wereldwijde economische integratie door een
sterke toename van de internationale handel en directe buitenlandse
investeringen (FDI).”
“The growing integration of economies and societies around the world resulting
from increased flows of goods, services, capital, technology, and ideas.”
(worldbank)
“The extension of economic activities across national boundaries and the
functional integration of such internationally dispersed activities. They reflect
qualitative changes in the ways economic activities are organized.”
Ongelijkheid qua rijkdom in de wereld ongeveer even hoog als 100 jaar geleden
wordt vaak ten onrechte gemeten met de Jaren ‘60/’70 als referentiekader!
Thomas Friedman vs. Joseph Stiglitz (World is flat (pro) vs. the great divide
(against)
Export waarde/volume stijgen sneller dan het GDP! FDI stijgt weer sneller dan de
export!
Vooral handel in halffabricaten is booming door supply chains etc.
, Er zijn dus aanwijzingen voor integratie (handel, FDI) maar schaal van de data,
regionale verdeling, tijdsspanne en indicator blijven belangrijk!
Dus globalisering is regionaal verschillend: Hoe bekijk je het ‘kwalitatief’ anders
aspect?
Globalisering behoeft een kritische blik: Wat bedoelen mensen eigenlijk? Is er wel
sprake van integratie?
Economische Geografie 2; globalisering van de regio – Hoorcollege 2:
Doel: Het verklaren van veranderingen in locatiepatronen van economische
activiteit als onderdeel van globaliseringsprocessen.
Neoklassiek model:
Bedrijven (Productie) vestigen daar waar de omstandigheden voor hun het beste
zijn (Ricardo)
- Gevolg: Specialisatie en concentratie / clustering
- Gevolg: De wereldeconomie groeit
- Gevolg: Er ontstaat handel
Dús: Handel is een indicator (spiegel) van productielocatie
Equilibrium is een stabiele situatie maar niet per se een gelijk verdeelde situatie,
equilibriumsituatie betekent dan ook dat het model in evenwicht is een
equilibriummodel is een model dat tendeert naar een evenwicht!
Binnen globalisering kan productie zich eenvoudiger op allerlei plekken vestigen.
Type productie kan beter afgestemd op type locatie.
Transactiekosten: alle kosten die gemaakt
worden bij het verhandelen van goederen en
diensten zoals:
- Overige kosten, juridische kosten,
institutionele kosten, coördinatie
kosten en cultuur verschillen.
Neerwaartse (Downstream)
transactiekosten (TTM):
- Kosten naar de markt