1. Wat is politiek?
Politiek = de wijze waarop een land wordt bestuurd
=> meeste onderwerpen waarmee politiek zich bezighoudt, zijn
van algemeen belang
Efficiënt besturen: vooral kijken naar het doelmatig resultaat
Maximale participatie: proces van democratische besluitvorming met een
afweging van de verschillende belangen
Dictatuur => 3 machten (wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht) niet
gescheiden
=> in handen van kleine groep mensen
Kenmerken van dictatuur:
- Beperkte individuele vrijheid: grondrechten bestaan niet of zijn heel
beperkt
- Geen politieke vrijheid: tegenstanders worden vermoord of gevangengezet
- Overheidsgeweld: machtshebbers regeren met harde hand.
- Geen onafhankelijke rechtspraak: rechters horen bij de machtshebbers
- Censuur: massamedia en kunst staat onder toezicht van overheid
Autocratische dictatuur:
- 1 leidersfiguur vormt het gezicht van de macht, bijvoorbeeld een hoge militair
of een president die alle macht naar zich toe heeft getrokken => zonder
ideologie
=> soms wordt leider geholpen door junta, regering die bestaat uit militairen
=> de bevolking wordt onderdrukt, maar er bestaat vaak wel godsdienstvrijheid
en economische speelruimte, omdat er geen ideologie is
Totalitaire dictatuur:
- een groep mensen of partij grijpt de macht via een ideologische revolutie
=> hele politieke, economische en sociale leven is gereguleerd
=> er is sprake van indoctrinatie: de bevolking krijgt de ideologie met de pap
ingegoten.
- bijzondere vorm van totalitaire dictatuur: theocratie, godsdienst is verheven
tot staatsideologie
Democratie: directe zeggenschap van volk. Democratie is vaak een rechtsstaat,
waarin burgers rechten en vrijheden hebben die door de overheid worden
gerespecteerd
Representatieve democratie:
- volk kiest vertegenwoordigers die beslissingen nemen
- Trias politica: de politieke macht is verdeeld over meerdere personen die
elkaar controleren.
- Individuele vrijheid, ook vrijheid van meningsuiting en je leven inrichten
zoals jij dat wil
- Politieke grondrechten: burgers kunnen hun bestuurders kiezen en zich
verkiesbaar stellen
- Politie en leger hebben beperkte bevoegdheden
- Onafhankelijke rechtspraak