Burgerlijk procesrecht en insolventierecht (BPI) – College 1A
Infrastructuur, betekening en algemene beginselen
Wat is het burgerlijk procesrecht?
Het burgerlijk procesrecht is het geheel van rechtsregels voor het burgerlijk proces. De spelregels van
het burgerlijk proces. Daaronder vallen de regels die gelden op het moment dat je op de rechter staat of
gaat staan (dagvaardingen) en de fase daarna, de tenuitvoerlegging (van bijvoorbeeld rechterlijke
uitspraken).
Het is dus reglementering van de rechtspraak zelf en de executie van een vonnis (de
tenuitvoerlegging).
Er wordt een onderscheid gemaakt tussen formeel en materieel privaatrecht. Het burgerlijk procesrecht
is voornamelijk formeel privaatrecht.
Doelen van het burgerlijk procesrecht
Het doel van het burgerlijk procesrecht is de vaststelling en realisering van materiele rechten van
particulieren. Welke regels gelden om te komen tot vaststelling/realisering van materiele rechten?
Hieronder worden verschillende fases onderscheiden (procederen voor de rechter, denk ook aan de
fase voorafgaand; besluiten met de advocaat of je al dan niet een rechterlijke procedure start,
voorbereiding van de dagvaarding). Het burgerlijk procesrecht helpt het tegengaan van eigenrichting.
Een ander belangrijk doel is de berechting van geschillen (contentieuze jurisdictie ofwel eigenlijke
rechtspraak). Een rechter die als derde een beslissing geeft in een geschil, om op die manier het
geschil te beëindigen.
Daarnaast kennen wij ook de voluntaire (vrijwillige), gracieuze jurisdictie ofwel oneigenlijke
rechtspraak; hier vallen situaties onder waarin geen sprake is van een geschil, maar waarin de wet wel
voorschrijft dat men verplicht naar de rechter moet. Een voorbeeld is een echtscheiding op
gemeenschappelijk verzoek. Eigenlijk doet men een verzoek tot voorziening (in dit geval de scheiding,
of bijvoorbeeld adoptie).
Let op – de KEI is nieuwe wetgeving die zich nu voor beoordeling bij de Eerste Kamer bevindt. Hier
worden soms vragen over gesteld op het tentamen. Alleen de veranderingen die zich wellicht voor
zullen doen in vergelijking met de huidige wetgeving.
1
Infrastructuur, betekening en algemene beginselen
Wat is het burgerlijk procesrecht?
Het burgerlijk procesrecht is het geheel van rechtsregels voor het burgerlijk proces. De spelregels van
het burgerlijk proces. Daaronder vallen de regels die gelden op het moment dat je op de rechter staat of
gaat staan (dagvaardingen) en de fase daarna, de tenuitvoerlegging (van bijvoorbeeld rechterlijke
uitspraken).
Het is dus reglementering van de rechtspraak zelf en de executie van een vonnis (de
tenuitvoerlegging).
Er wordt een onderscheid gemaakt tussen formeel en materieel privaatrecht. Het burgerlijk procesrecht
is voornamelijk formeel privaatrecht.
Doelen van het burgerlijk procesrecht
Het doel van het burgerlijk procesrecht is de vaststelling en realisering van materiele rechten van
particulieren. Welke regels gelden om te komen tot vaststelling/realisering van materiele rechten?
Hieronder worden verschillende fases onderscheiden (procederen voor de rechter, denk ook aan de
fase voorafgaand; besluiten met de advocaat of je al dan niet een rechterlijke procedure start,
voorbereiding van de dagvaarding). Het burgerlijk procesrecht helpt het tegengaan van eigenrichting.
Een ander belangrijk doel is de berechting van geschillen (contentieuze jurisdictie ofwel eigenlijke
rechtspraak). Een rechter die als derde een beslissing geeft in een geschil, om op die manier het
geschil te beëindigen.
Daarnaast kennen wij ook de voluntaire (vrijwillige), gracieuze jurisdictie ofwel oneigenlijke
rechtspraak; hier vallen situaties onder waarin geen sprake is van een geschil, maar waarin de wet wel
voorschrijft dat men verplicht naar de rechter moet. Een voorbeeld is een echtscheiding op
gemeenschappelijk verzoek. Eigenlijk doet men een verzoek tot voorziening (in dit geval de scheiding,
of bijvoorbeeld adoptie).
Let op – de KEI is nieuwe wetgeving die zich nu voor beoordeling bij de Eerste Kamer bevindt. Hier
worden soms vragen over gesteld op het tentamen. Alleen de veranderingen die zich wellicht voor
zullen doen in vergelijking met de huidige wetgeving.
1
