Begrippenlijst
Hoofdstuk 2
Neuron Een type van cel binnen het zenuwstelsel dat
onder andere ondersteuning biedt voor de
cognitieve functies.
Cellichaam Deel van een neuron dat bestaat uit de nucleus
en andere organelles.
Dendrieten Een takstructuur die informatie draagt van
andere neuronen.
Axon Een takstructuur die informatie verstuurt naar
andere neuronen. En stuurt een actie potentiaal.
Synaps Een smalle opening tussen neuronen waarin
neurotransmitters vrijkomen waardoor er
signalen kunnen verstuurd worden tussen
neuronen.
Actie potentiaal Een plotse verandering (depolarisatie en
repolarisatie) in het aantal elektrische impulsen
binnen een neuron membraan in het axon.
Vormt de basis om informatie te coderen in de
vorm van het aantal gesynchroniseerde actie
potentialen.
Neurotransmitters Chemische signalen vanuit een neuron die
invloed hebben op een andere neuron.
Myeline Een vettig substantie rond een axon van
sommige neuronen dat snelheid geleid.
Grijze massa Massa die voornamelijk bestaat uit neurale
cellichamen.
Witte massa Textuur binnen het zenuwstelsel dat
voornamelijk bestaat uit axons en
ondersteunende cellen.
Glia Ondersteunende cellen binnen het zenuwstelsel
die onder andere textuur herstellen en myeline
aan te maken.
Corpus callosum Een grote witte massa die de twee hemisferen
verbindt.
Ventrikels De lege kamers van het brein die cerebraal vocht
bevatten.
Anterior Richting de voorkant
Posterior Richting de achterkant
Superior Bovenaan
Inferior Onderaan
Dorsal Bovenaan
Ventral Onderaan
Lateral De buitenkant
Medial De binnenkant, het midden
Gyri of gyrus Hersenwindingen van de cortex
Sulci of sulcus Gleuven of groeven van de cortex
,Brodmann’s areas Regio’s van de cortex op basis van de cel types of
bouw doorheen de corticale lagen =
cytoarchitecture
Basale ganglia Regio’s in de subcorticale grijze massa die
instaan voor beweging, vaardigheden en
beloningen aanleren. Bestaat uit caudate
nucleus, putamen en globus pallidus.
Limbische systeem Een regio van de subcortex van allerlei interne
kernen of structuren. Verwerking van
emoties/herinneringen. Bestaat uit amygdala,
hippocampus, cingulate cortex en mamillary
bodies.
Thalamus Een groot systeem om alle zintuiglijke prikkels te
verwerken behalve geur.
Hypothalamus Een verscheidenheid van kernen met
verschillende functies dat instaat voor de
primaire behoeftes.
Superior colliculli Een kern middenin het brein dat deel uitmaakt
van het subcorticale pad om zintuigen te
verwerken, voornamelijk snelle oogbewegingen.
Inferior colliculli Een kern middenin het brein dat deel uitmaakt
om auditieve prikkels te verwerken.
Cerebellum Hangt vast aan het hindbrain. Staat in voor de
uitvoering van beweging.
Pons Deel van het hindbrain. De link tussen
cerebellum en cerebrum.
Medulla oblongata Deel van het hindbrain. Staat in voor de vitale
functies zoals ademen, slikken, hartslag en slaap
ritme.
, Hoofdstuk 6
Nature-Nurture debate Het debat over de invloed van de genen en/of de
omgeving op onze cognitieve vaardigheden en
gedragingen
Neuroconstructivism Een proces van interactie tussen de omgeving en
genetische factoren dat leidt tot een ontwikkeld
cognitief systeem maar dit is niet opgedeeld in
specifieke stadia
Neural tube De voorloper van het zenuwstelsel bij een
embryo, bestaande uit cellen die een cilinder
vormen
Neuroblasts Stamcellen voor neuronen
Radial glial cells Ondersteunende cellen die neuronen gidsen
vanuit de neurale buis naar hun eindplaats
Hebbian learning Versterken van een synaptische verbinding
doordat de presnaptische en postsynaptische
neuronen samen actief zijn. (What wires
together fires together)
Myelination Een verhoging van de vettige substantie rond de
axonen dat zorgt voor het sneller doorgeven van
de informatie stroom
Plasticity De capaciteit van het brein om zich te
veranderen door een ervaring
Kennard principle Het idee dat hoe vroeger er schade is opgelopen
aan het brein, zoveelste beter zal dit functioneel
herstellen
Filial imprinting Het proces waarbij een jong dier zijn ouders
leert (her)kennen
Critical period Een periode waarbij een bepaalde, gepaste
omgeving nodig is zodat je iets bijleert
Sensitive period Een periode waarbij een bepaalde, gepaste
omgeving belangrijk is zodat je iets bijleert maar
niet bepalend is
Empiricism Een filosofische visie waarbij het brein een lege
pagina is
Nativism Een filosofische visie waarbij verschillende
vormen van kennis zijn aangeboren
Instinct Een gedrag dat het resultaat is van natuurlijke
selectie
Prepared learning De theorie waarbij algemene fobieën biologisch
bepaald zijn vanuit evolutie
Behavioral genetics Een theorie die de erfelijkheid van gedragingen
en cognitieve vaardigheden bestudeerd
Chromosome Een georganiseerd pakketje van DNA met
eiwitten. Elk chromosoom bevat veel genen
Allele Verschillende varianten van dezelfde genen
MZ twins (monozygotic) Genetisch identieke tweelingen. Een bevrucht
eicel dat in twee splitst
Hoofdstuk 2
Neuron Een type van cel binnen het zenuwstelsel dat
onder andere ondersteuning biedt voor de
cognitieve functies.
Cellichaam Deel van een neuron dat bestaat uit de nucleus
en andere organelles.
Dendrieten Een takstructuur die informatie draagt van
andere neuronen.
Axon Een takstructuur die informatie verstuurt naar
andere neuronen. En stuurt een actie potentiaal.
Synaps Een smalle opening tussen neuronen waarin
neurotransmitters vrijkomen waardoor er
signalen kunnen verstuurd worden tussen
neuronen.
Actie potentiaal Een plotse verandering (depolarisatie en
repolarisatie) in het aantal elektrische impulsen
binnen een neuron membraan in het axon.
Vormt de basis om informatie te coderen in de
vorm van het aantal gesynchroniseerde actie
potentialen.
Neurotransmitters Chemische signalen vanuit een neuron die
invloed hebben op een andere neuron.
Myeline Een vettig substantie rond een axon van
sommige neuronen dat snelheid geleid.
Grijze massa Massa die voornamelijk bestaat uit neurale
cellichamen.
Witte massa Textuur binnen het zenuwstelsel dat
voornamelijk bestaat uit axons en
ondersteunende cellen.
Glia Ondersteunende cellen binnen het zenuwstelsel
die onder andere textuur herstellen en myeline
aan te maken.
Corpus callosum Een grote witte massa die de twee hemisferen
verbindt.
Ventrikels De lege kamers van het brein die cerebraal vocht
bevatten.
Anterior Richting de voorkant
Posterior Richting de achterkant
Superior Bovenaan
Inferior Onderaan
Dorsal Bovenaan
Ventral Onderaan
Lateral De buitenkant
Medial De binnenkant, het midden
Gyri of gyrus Hersenwindingen van de cortex
Sulci of sulcus Gleuven of groeven van de cortex
,Brodmann’s areas Regio’s van de cortex op basis van de cel types of
bouw doorheen de corticale lagen =
cytoarchitecture
Basale ganglia Regio’s in de subcorticale grijze massa die
instaan voor beweging, vaardigheden en
beloningen aanleren. Bestaat uit caudate
nucleus, putamen en globus pallidus.
Limbische systeem Een regio van de subcortex van allerlei interne
kernen of structuren. Verwerking van
emoties/herinneringen. Bestaat uit amygdala,
hippocampus, cingulate cortex en mamillary
bodies.
Thalamus Een groot systeem om alle zintuiglijke prikkels te
verwerken behalve geur.
Hypothalamus Een verscheidenheid van kernen met
verschillende functies dat instaat voor de
primaire behoeftes.
Superior colliculli Een kern middenin het brein dat deel uitmaakt
van het subcorticale pad om zintuigen te
verwerken, voornamelijk snelle oogbewegingen.
Inferior colliculli Een kern middenin het brein dat deel uitmaakt
om auditieve prikkels te verwerken.
Cerebellum Hangt vast aan het hindbrain. Staat in voor de
uitvoering van beweging.
Pons Deel van het hindbrain. De link tussen
cerebellum en cerebrum.
Medulla oblongata Deel van het hindbrain. Staat in voor de vitale
functies zoals ademen, slikken, hartslag en slaap
ritme.
, Hoofdstuk 6
Nature-Nurture debate Het debat over de invloed van de genen en/of de
omgeving op onze cognitieve vaardigheden en
gedragingen
Neuroconstructivism Een proces van interactie tussen de omgeving en
genetische factoren dat leidt tot een ontwikkeld
cognitief systeem maar dit is niet opgedeeld in
specifieke stadia
Neural tube De voorloper van het zenuwstelsel bij een
embryo, bestaande uit cellen die een cilinder
vormen
Neuroblasts Stamcellen voor neuronen
Radial glial cells Ondersteunende cellen die neuronen gidsen
vanuit de neurale buis naar hun eindplaats
Hebbian learning Versterken van een synaptische verbinding
doordat de presnaptische en postsynaptische
neuronen samen actief zijn. (What wires
together fires together)
Myelination Een verhoging van de vettige substantie rond de
axonen dat zorgt voor het sneller doorgeven van
de informatie stroom
Plasticity De capaciteit van het brein om zich te
veranderen door een ervaring
Kennard principle Het idee dat hoe vroeger er schade is opgelopen
aan het brein, zoveelste beter zal dit functioneel
herstellen
Filial imprinting Het proces waarbij een jong dier zijn ouders
leert (her)kennen
Critical period Een periode waarbij een bepaalde, gepaste
omgeving nodig is zodat je iets bijleert
Sensitive period Een periode waarbij een bepaalde, gepaste
omgeving belangrijk is zodat je iets bijleert maar
niet bepalend is
Empiricism Een filosofische visie waarbij het brein een lege
pagina is
Nativism Een filosofische visie waarbij verschillende
vormen van kennis zijn aangeboren
Instinct Een gedrag dat het resultaat is van natuurlijke
selectie
Prepared learning De theorie waarbij algemene fobieën biologisch
bepaald zijn vanuit evolutie
Behavioral genetics Een theorie die de erfelijkheid van gedragingen
en cognitieve vaardigheden bestudeerd
Chromosome Een georganiseerd pakketje van DNA met
eiwitten. Elk chromosoom bevat veel genen
Allele Verschillende varianten van dezelfde genen
MZ twins (monozygotic) Genetisch identieke tweelingen. Een bevrucht
eicel dat in twee splitst
