Samenvatting – Ham, H. Van der; Vermeij, T.:
Werkbegeleiding, het coachen van stagiaires.
Werkbegeleiding; ondersteuning die tijdens de beroepsuitoefening door een
ervaren werkende gegeven wordt aan een onervaren of tijdelijke collega of aan
een stagiaire zodat deze kan groeien in het beroep, als teamlid kan functioneren
en kan leren op de werkplek. Het gaat hierbij om ondersteuning tijdens
voorbereiding, bij uitvoering, afronding en evaluatie van het werk.
Werkbegleiding kan worden onderscheiden in 4 hoofdtaakgebieden:
- Organisatie van het leren in de praktijk
(wat je moet regelen op de werkplek om leren mogelijk te maken).
- Opleiden van de stagiaire
(aanleren van vaardigheden en bepaalde beroepshouding).
- Begeleiden van de stagiaire
(het voeren van introductie- en vervolggesprekken).
- Beoordelen van de stagiaire
(conclusie trekken over tijdens de stage behaalde resultaten en de manier
waarop).
Werkbegeleiding is contextgebonden. Factoren die daarin meespelen zijn:
- Voorwaarden voor een krachtige omgeving
Compleet, rijk en realistisch.
Uitnodigend tot activiteit.
Geleidelijke afbouwing van sturing door begeleider.
De staigiare wordt betrokken bij alle mogelijke zaken.
Grote verscheidenheid aan leervormen en –activiteiten.
Leerhouding en –vaardigheden moeten zo kunnen worden ontwikkeld,
dat zelfgestuurd leren mogelijk is en dat ervaringsleren gecombineerd
kan worden met reflect en zelfgestuurd leren.
Er wordt rekening gehouden met verschillen in leerstijl en
ontwikkeling van leervermogens.
- Zelfstandig leren in de praktijk
Om zelfstandig te kunnen leren, moet er aan een aantal criteria worden
voldaan:
Volwaardigheid van de leeractiviteiten; dat het aansluit bij het
doel.
Situeren; praktijksituaties.
Abstraheren; vermogen om van vaardigheden die je al kent,
handelingen af te leiden om die in specifieke situatie te kunnen
gebruiken.
Motivatie.
Inzicht; inzicht in kerntaken en werkprocessen en de hiervan
afgeleidde leerdoelen die relevant zijn voor het beroep.
Metacognitie en zelfregulatie; metacognitie betekent bewustzijn
over wat en hoe er op een bepaald moment geleerd wordt.
, Zelfregulatie houdt in: oriënteren, ontwerpen, uitvoeren en
controleren van leerprocessen.
Dan zijn er nog enkele begrippen over leren:
Logisch positivisme; de stagiaire moet de vaardigheid beheersen,
alvorens deze uit te mogen voeren . Eerst theorie, dan praktijk.
Sociaal constructivisme; ervaringsleren. Leren tijdens de uitvoering
van een taak en reflectie daarna, om vervolgens nogmaals te leren in
de praktijk. Het leerproces is afgestemd op persoonlijke ontwikkeling
en is zelfsturend.
De stagaire moet leren leren. Hiervoor zijn de volgende leervaardigheden
nodig:
Sociaal-communicatieve vaardigheden; zoals luisteren,
discussiëren.
Cognitieve vaardigheden; zoals lezen, analyseren, schematiseren.
Regulatieve vaardigheden; zoals werkplanning, methodisch
werken.
Affectieve vaardigheden; zoals motiveren, concentreren,
attribueren (toeschrijven aan).
- Bij de opleiding van de stagiaire betrokken functionarissen en de
verdeling van hun taken
Functionarissen die bij de coaching betrokken kunnen zijn:
Stagedocent; functionaris van de school. Onderhoudt contact met
werkbegeleider en praktijkopleider en ontsteunt waar nodig. Begeleidt
in terugkomonderwijs.
Stagecoördinator; functionaris van de school. Verantwoordelijk voor
stageplaatsing en –werving.
Praktijkopleider; functionairs van de stageinstelling.
Verantwoordelijk voor de didactische en randvoorwaardelijke kant van
praktijkleren.
Opleidingscoödinator
Werkbegeleider; directe begeleiding van de stagiair. Taken zijn al
eerder in deze samenvatting beschreven.
De taken van functionarissen zijn verschillend omdat die per instelling
afgesproken worden. Er zijn echter wel een aantal algemene taken. De
belangrijkste staan al per functionaris hierboven beschreven.
- De verschillende opleidingsniveaus die je in de praktijk tegenkomt
In de kwalificatiestructuur Zorg is een onderscheid gemaakt in 5
kwalificatieniveaus:
Niveau 1 – zorghulp.
Niveau 2 – helpende zorg en welzijn.
Niveau 3 – verzorgende IG.
Niveau 4 – MBO-verpleegkundige.
Niveau 5 – HBO-verpleegkundige.
Je kunt algemeen stellen, dat evenredig met de kwalificatieniveaus, de
mate van transfervermogen, de complexiteit van het professioneel
Werkbegeleiding, het coachen van stagiaires.
Werkbegeleiding; ondersteuning die tijdens de beroepsuitoefening door een
ervaren werkende gegeven wordt aan een onervaren of tijdelijke collega of aan
een stagiaire zodat deze kan groeien in het beroep, als teamlid kan functioneren
en kan leren op de werkplek. Het gaat hierbij om ondersteuning tijdens
voorbereiding, bij uitvoering, afronding en evaluatie van het werk.
Werkbegleiding kan worden onderscheiden in 4 hoofdtaakgebieden:
- Organisatie van het leren in de praktijk
(wat je moet regelen op de werkplek om leren mogelijk te maken).
- Opleiden van de stagiaire
(aanleren van vaardigheden en bepaalde beroepshouding).
- Begeleiden van de stagiaire
(het voeren van introductie- en vervolggesprekken).
- Beoordelen van de stagiaire
(conclusie trekken over tijdens de stage behaalde resultaten en de manier
waarop).
Werkbegeleiding is contextgebonden. Factoren die daarin meespelen zijn:
- Voorwaarden voor een krachtige omgeving
Compleet, rijk en realistisch.
Uitnodigend tot activiteit.
Geleidelijke afbouwing van sturing door begeleider.
De staigiare wordt betrokken bij alle mogelijke zaken.
Grote verscheidenheid aan leervormen en –activiteiten.
Leerhouding en –vaardigheden moeten zo kunnen worden ontwikkeld,
dat zelfgestuurd leren mogelijk is en dat ervaringsleren gecombineerd
kan worden met reflect en zelfgestuurd leren.
Er wordt rekening gehouden met verschillen in leerstijl en
ontwikkeling van leervermogens.
- Zelfstandig leren in de praktijk
Om zelfstandig te kunnen leren, moet er aan een aantal criteria worden
voldaan:
Volwaardigheid van de leeractiviteiten; dat het aansluit bij het
doel.
Situeren; praktijksituaties.
Abstraheren; vermogen om van vaardigheden die je al kent,
handelingen af te leiden om die in specifieke situatie te kunnen
gebruiken.
Motivatie.
Inzicht; inzicht in kerntaken en werkprocessen en de hiervan
afgeleidde leerdoelen die relevant zijn voor het beroep.
Metacognitie en zelfregulatie; metacognitie betekent bewustzijn
over wat en hoe er op een bepaald moment geleerd wordt.
, Zelfregulatie houdt in: oriënteren, ontwerpen, uitvoeren en
controleren van leerprocessen.
Dan zijn er nog enkele begrippen over leren:
Logisch positivisme; de stagiaire moet de vaardigheid beheersen,
alvorens deze uit te mogen voeren . Eerst theorie, dan praktijk.
Sociaal constructivisme; ervaringsleren. Leren tijdens de uitvoering
van een taak en reflectie daarna, om vervolgens nogmaals te leren in
de praktijk. Het leerproces is afgestemd op persoonlijke ontwikkeling
en is zelfsturend.
De stagaire moet leren leren. Hiervoor zijn de volgende leervaardigheden
nodig:
Sociaal-communicatieve vaardigheden; zoals luisteren,
discussiëren.
Cognitieve vaardigheden; zoals lezen, analyseren, schematiseren.
Regulatieve vaardigheden; zoals werkplanning, methodisch
werken.
Affectieve vaardigheden; zoals motiveren, concentreren,
attribueren (toeschrijven aan).
- Bij de opleiding van de stagiaire betrokken functionarissen en de
verdeling van hun taken
Functionarissen die bij de coaching betrokken kunnen zijn:
Stagedocent; functionaris van de school. Onderhoudt contact met
werkbegeleider en praktijkopleider en ontsteunt waar nodig. Begeleidt
in terugkomonderwijs.
Stagecoördinator; functionaris van de school. Verantwoordelijk voor
stageplaatsing en –werving.
Praktijkopleider; functionairs van de stageinstelling.
Verantwoordelijk voor de didactische en randvoorwaardelijke kant van
praktijkleren.
Opleidingscoödinator
Werkbegeleider; directe begeleiding van de stagiair. Taken zijn al
eerder in deze samenvatting beschreven.
De taken van functionarissen zijn verschillend omdat die per instelling
afgesproken worden. Er zijn echter wel een aantal algemene taken. De
belangrijkste staan al per functionaris hierboven beschreven.
- De verschillende opleidingsniveaus die je in de praktijk tegenkomt
In de kwalificatiestructuur Zorg is een onderscheid gemaakt in 5
kwalificatieniveaus:
Niveau 1 – zorghulp.
Niveau 2 – helpende zorg en welzijn.
Niveau 3 – verzorgende IG.
Niveau 4 – MBO-verpleegkundige.
Niveau 5 – HBO-verpleegkundige.
Je kunt algemeen stellen, dat evenredig met de kwalificatieniveaus, de
mate van transfervermogen, de complexiteit van het professioneel
