H5; Verzekeren (premie) & lenen (interest)
● schadeverzekering: uitkering afhankelijk van geleden schade
■ commercieel risico: dat afnemer schuld niet kan/wil betalen
■ politiek risico: politiek blokkeert inkomsten van debiteur
● Sommenverzekering: uitkering afhankelijk van moment sterven/leven
○ compagnon-: overgebleven vennoot/firmant kan overledene uitkopen
doorlopend krediet: max. kredietbedrag, tot waar consument mag blijven opnemen
persoonlijke lening: bedrag in 1x uitbetaald voor bepaald doel, niet heropneembaar
H6: interest & rente
Rente: gelijke bedragen, met gelijke tussenruimten betalen/ontvangen
Interest: vergoeding (%) voor het ter beschikking stellen van vermogen
1. ENKELVOUDIGE: over beginkapitaal
2. SAMENGESTELDE:’rente over rente’, over eerder bijgeschreven rente+beginkapitaal
• Nominale interest: gegeven interest over bepaalde periode
o 3% per half jaar → 6% per jaar en 1,5% per kwartaal (enkelvoudige interst)\
• Effectieve interest: werkelijk interstpercentage
o 3% per half jaar → 1,032 per jaar
o 5% per jaar → 1,051/4 per kwartaal 1 2 3 E
Eindwaarde: waarde van bedrag ik toekomst op bepaalt tijdstip
Contante waarde: waarde van bedrag in verleden op bepaalt tijdstip
Gekweekte interest: verschil in waarde tussen begin en eindwaarde 3 2 1 Cn
H7: beleggen
• effectenbeurs:
1. aandelen: bewijs mede-eigendom, EV, dividend
- winstverwachting voor koers
2. obligaties: schuldbewijs, lang vreemd vermogen, afgelost, vast interestpercentage
- rentestanden voor koers
3. optie: recht aandeel te verkopen/kopen tegen vastgestelde prijs op termijn
(onder 1 optie vallen meestal 100 aandelen)
• sparen: pensioen of privé
1. deposito: vaste rente niet vrij opneembaar
2. spaarrekening: variabele rente vrij opneembaar
● calloptie: aandeel kopen tegen prijs (beurskoers> uitoefenprijs+premie)
● putoptie: aandeel verkopen tegen prijs (beurskoers<uitoefenprijs+premie)
○ optie kopen: kopen tegen uitoefenprijs
○ optie schrijven: verkopen tegen uitoefenprijs
■ EU: uitoefenen op afloopdatum
■ US: uitoefenen tot afloopdatum
! volatiliteit !: schommelingen in beurskoers van aandeel
Provisie: Betaal je per aandeel als koper, ontvang je als optie schrijver.
- In the money / At the money / out-of-the-money
, H8: Woning
Verschil huren kopen
- periodiek huurbedrag v/s periodiek aflossing+interest over hypothecaire lening
- geen eigendom v/s eigendom
v/s kopen kent meer lasten en kosten
● belastingvoordeel: hypotheek interest van bruto jaarinkomen
● hypotheekleningen:
1. lineair: periodiek gelijke aflossing interest neemt af
2. annuïteit: periodiek gelijk bedrag aflossing+interest aflossing neemt toe
- schuld verlaagd alleen met aflossing!,
H9: familie
Samenlevingsvormen:
● huwelijk: notariële akte
○ Gemeenschap van goederen of huwelijkse voorwaarden
○ eindigen: dood, echtscheiding (rechter), ontbinding, vermissing
● geregistreerd partnerschap: akte van registratie, niet overal erkend
○ eindigen: zonder rechter
○ scheiding tafel & bed niet mogelijk
○ kan omgezet worden in huwlijk
samenwonen met samenlevingscontract:
- partners maken afspraken, niet erkend in buitenland
- zonder testament geen erfenis
samenwonen zonder samenlevingscontract:
- geen overeenkomst, vader niet automatisch juridisch vader (erkennen)
● schadeverzekering: uitkering afhankelijk van geleden schade
■ commercieel risico: dat afnemer schuld niet kan/wil betalen
■ politiek risico: politiek blokkeert inkomsten van debiteur
● Sommenverzekering: uitkering afhankelijk van moment sterven/leven
○ compagnon-: overgebleven vennoot/firmant kan overledene uitkopen
doorlopend krediet: max. kredietbedrag, tot waar consument mag blijven opnemen
persoonlijke lening: bedrag in 1x uitbetaald voor bepaald doel, niet heropneembaar
H6: interest & rente
Rente: gelijke bedragen, met gelijke tussenruimten betalen/ontvangen
Interest: vergoeding (%) voor het ter beschikking stellen van vermogen
1. ENKELVOUDIGE: over beginkapitaal
2. SAMENGESTELDE:’rente over rente’, over eerder bijgeschreven rente+beginkapitaal
• Nominale interest: gegeven interest over bepaalde periode
o 3% per half jaar → 6% per jaar en 1,5% per kwartaal (enkelvoudige interst)\
• Effectieve interest: werkelijk interstpercentage
o 3% per half jaar → 1,032 per jaar
o 5% per jaar → 1,051/4 per kwartaal 1 2 3 E
Eindwaarde: waarde van bedrag ik toekomst op bepaalt tijdstip
Contante waarde: waarde van bedrag in verleden op bepaalt tijdstip
Gekweekte interest: verschil in waarde tussen begin en eindwaarde 3 2 1 Cn
H7: beleggen
• effectenbeurs:
1. aandelen: bewijs mede-eigendom, EV, dividend
- winstverwachting voor koers
2. obligaties: schuldbewijs, lang vreemd vermogen, afgelost, vast interestpercentage
- rentestanden voor koers
3. optie: recht aandeel te verkopen/kopen tegen vastgestelde prijs op termijn
(onder 1 optie vallen meestal 100 aandelen)
• sparen: pensioen of privé
1. deposito: vaste rente niet vrij opneembaar
2. spaarrekening: variabele rente vrij opneembaar
● calloptie: aandeel kopen tegen prijs (beurskoers> uitoefenprijs+premie)
● putoptie: aandeel verkopen tegen prijs (beurskoers<uitoefenprijs+premie)
○ optie kopen: kopen tegen uitoefenprijs
○ optie schrijven: verkopen tegen uitoefenprijs
■ EU: uitoefenen op afloopdatum
■ US: uitoefenen tot afloopdatum
! volatiliteit !: schommelingen in beurskoers van aandeel
Provisie: Betaal je per aandeel als koper, ontvang je als optie schrijver.
- In the money / At the money / out-of-the-money
, H8: Woning
Verschil huren kopen
- periodiek huurbedrag v/s periodiek aflossing+interest over hypothecaire lening
- geen eigendom v/s eigendom
v/s kopen kent meer lasten en kosten
● belastingvoordeel: hypotheek interest van bruto jaarinkomen
● hypotheekleningen:
1. lineair: periodiek gelijke aflossing interest neemt af
2. annuïteit: periodiek gelijk bedrag aflossing+interest aflossing neemt toe
- schuld verlaagd alleen met aflossing!,
H9: familie
Samenlevingsvormen:
● huwelijk: notariële akte
○ Gemeenschap van goederen of huwelijkse voorwaarden
○ eindigen: dood, echtscheiding (rechter), ontbinding, vermissing
● geregistreerd partnerschap: akte van registratie, niet overal erkend
○ eindigen: zonder rechter
○ scheiding tafel & bed niet mogelijk
○ kan omgezet worden in huwlijk
samenwonen met samenlevingscontract:
- partners maken afspraken, niet erkend in buitenland
- zonder testament geen erfenis
samenwonen zonder samenlevingscontract:
- geen overeenkomst, vader niet automatisch juridisch vader (erkennen)
