Aandoeningen I&I2
Medicatie:
- Immunosuppressiva
o Remmers IL-2 productie
Calcineurineremmers: cyclosporine & tacrolimus
mTOR remmers: sirolimus (rapamycine) & everolimus
o Remmers cytokinegenexpressie: corticosteroïden (prednison, dexamethason)
o Cytotoxische medicatie:
DNA-synthese remmers = purine remmers = antimetabolieten: azathioprine
(+/- allopurinol), mycofenolzuur (MMF/ Cellcept), methotrexaat
Alkylerende stoffen: cyclofosfamide
- DMARDS: methotrexaat, sulfalazine, plaquenil, leflunomine
- Biologicals
o TNFα-remmer: infliximab, etanerecept, adalimumab, golimumab, certolizumab
o IFN-R-remmer: Anifrolumab
o Anti-IFNgamma: emapalumab
o IL-1 remmer: Anakinra, Canakinumab
o IL2-R remmer: Basoliximab
o IL4 & IL13: Dupilumumab
o IL-6 remmer: Tocilizumab
o IL-17 remmer: Secukinumab, Ustekinumab
o Anti-costimulatie: Abatacept
o C5-remmer: Eculizumab
o B-cel
CD20: Rituximab
Remt activatie B-cellen door BAFF/BlyS: Belimumab
Plasmacel remmer: Bortezomib
Resistentie:
- MRSA = Methicilline-Resistente S. Aureus: tegen alle betalactam (penicilline, cefalosporine,
carbapenem) door MecA/ MecCgen.
o Behandeling: vancomycine
- ESBL = Extended Spectrum Beta Lactamase: tegen penicilline (+betalactamase) &
cefalosporines door enzym van gen op plasmide.
o Risicofactoren: reizigersdiarree, AB gebruik
o Doorgegeven door enterobacteriacaea: E. Coli, Klebsiella. pneumoniae, Salmonella
Typhi
o Behandeling: carbapenem (meropenem, imipenem)
- CPE = Carbapenemase-producerende Enterobacterales: tegen alle beta-lactam
o Alleen carbapenemase: soms nog gevoelig voor carbapenem → icm ESBL hoog
resistent.
o In: Klebsiella, E. Coli. Porteus, Enterobacter, Shigella, Salmonella
o Behandeling (uiterste reserves): colistine, fosfomycine, amikacine, ceftazidim-
avidbactam
- VRE = Vancoymycine-Resistente Enterokok: intrinsiek tegen vancoymycine & amoxicilline
door VanA & VanB.
o Behandeling: daptomycine & linezolid
1
, Geneesmiddelenreacties
Aandoening Oorzaak Symptomen Diagnostiek Behandeling Prognose
Immunologische Herkenning Lokaal: jeuk, -Serologie: IgE
reactie (type I Cell hetzelfde epitoop zwelling, alleen bij beta-
& Goombs) (kruis-reactiviteit) rhinitis, lactam
conjunctitivitis betrouwbaar
-Huid: -Huidtest: SPT,
urticaria, ICT
angioedeem -Provocatietest
-GI: N/V,
diarree,
buikpijn
-Anafylaxie
Farmacologische Risicofac: -Urticaria -Anamnese Vanwege
reactie chronische -“Eerder last -Provocatie kruisreactiviteit beter
urticaria, V, jong, van gehad” -Voorkomen pcm, COX2-remmers
intermitterend, of opiaten gebruiken
atopie
NSAID!→ remt COX
→ arachidon-
zuur↑ →
lipoxygenase →
leukotriënen↑ →
mestcel instabiel →
histamine ↑
DRESS = Drug SAAA→ 2-12 wkn -Rash -Leukocytose 10%
Reaction with -Sulfonamide -Koorts -Eosinofilie mortaliteit →
Eosinophilia and -Allopurinol -Lymfaden- leverfalen!
Systemic -Anti-epileptica opathie
Symptoms -AB
SJS = Stevens- 5-28 dgn -Blaarvorming
Johnson Syndrome < 10%
TEN = Toxic SAA → 5-28 dgn via -Schietschijf- -Zorgvuldige -Steriele huid- Langzaam
Epidermal CTL laesies anamnese verzorging herstel, maar
Necrolysis -Koorts -Risico- -Prednison goed te
-Stekende inschatting -Anti-histaminica: behandelen
ogen -PA: tavegil
-Huid: apoptotische -Sedatie: midazolam 23%
erytheem, keratinocyten -Beademing mortaliteit →
brandend, sepsis!
erosie, blaren Géén: huidtest,
> 30% in-vitro,
provocatietest!!
Fixed drug Tgeh → rooming Erythemateuze Huidtest Cortico’s
eruption factoren → plaque met
herhalende reactie centrale blaar
op dezelfde plek
Fototoxisch -Tetracycline -1e dosis: 10-
-Furosemide 15h
-Amiodaron -Erytheem,
2
, -Ciprofloxacine bullae
-Naproxen
-Piroxicam
Fotoallergisch Hapteen → T- -dgn/wkn
celrespons -Eczeem
-Ibuprofen
-Amiodaron
-Promethazine
Paraberksyndroo Kruisreactiviteit Allergische -Vermijden
m reactie op -Kruisreactiviteit
berkenpollen weten
& andere -Evt SEH
pollen &
steenfruit
(appel, peer,
perzik, kiwi) &
& noten
(hazelnoot,
amandel) &
groenten
(selderij)
Overig
Aandoening Oorzaak Symptomen Diagnostiek Behandeling Prognose
Familiaire -AR -1-2 dgn -Genetisch -Colchicine Geen
meditterane -Middellandse koorts- onderzoek: -ILβ-blokkade: indien genezing,
koorts (FMF) Zeegebied (Yersinia aanvallen bevestigend colchicine resistent → amyloïdose
Pestis): Turken, -Serositis: Canakinumab,
Meest Armeniërs → 1:5 tot peritonitis, Anakinra
voorkomende 1:15 drager 30% pleuritis, -Evt IL6-blokkade:
koortssyndroom: -90% begint voor 20 pericarditis Tocilizumab: indien IL-
10.000 pten jaar (POB), acuut 1 onvoldoende
wereldwijd -Gain-of-function scrotum
mutatie in NLRC4/ -75% Mono-
90% dragers in MEFV-eiwit→ geen arteritis +/-
populatie RhoA → geen huiduitslag
activatie PKN1/2 → -95% buikpijn:
fosfolipiden binden peritonitis
NIET aan pyrine → -Amyloïdose
caspase 1↑ → → nierfalen!
gasdermine D↑:
maakt gaten → IL1β
& IL-18 extracellulair
→ inflammatoire
reactie
Constitutioneel Pleiotropie & -Typische -Lokale cortico’s
eczeem redundancy van IL-4 verspreiding -Dupilumuab
(atopische & IL-13: -Chronisch
dermatitis) -Huidbarrière↓: herhalend
antimicrobieel &
10-30% jonge keratinocytendiff↓
3
, leeftijd -Inflammatie van
1-3% volwassen huid & bloed: IL-31
(→ jeuk), eosinofiele
migratie, Th2 diff
(→ IgE↑)
M. Graves TSH-receptoren -Struma Hyper- -Iodine
-Exopthalmus thyreoïdie -Thiazole
-Evt rituximab
Myasthenia Anti-acetylcholine -Krachtsverlies -Biomarkers: -Atropine
Gravis recteptor in spier -Uitdrukkings- ryanodine-R -Prostigine
loos gelaat (SER) & titine
-Moeilijk (sarcomere)
slikken &
praten & oog
beweging
Hartfalen Onvoldoende -Dyspnoe Diuretica
pompkracht d’effort /
hartspier orthopneu
-Hoest
-Perifeer
oedeem
-VG
Astma/ COPD -Allergenen/ prikkels -Piepen
exacerbatie -Roken -Dyspnoe
-Verlengd
experium
-Wheezing
Cholecystitis/ Gram+: E. Coli, -Pijn RBB -Lab: bili, AF, -ERCP: papillotomie &
cholangitis obv Klebsiella -Icterus gamma-GT↑ steenextractie
cholecysto- -(koorts) -Bloedkweek -i.v. ceftriaxon & oraal
lithiasis Gram-: -Echo uitbehandelen met:
enterococcen, -Evt CT met 1. ciprofloxacine
anaerobe bacteriën contrast 2. co-trimoxazol
-evt metronidazol:
bilio-digestieve
anastomose
-Evt gentamycine:
indien pt ondanks
ceftriaxon achteruit
blijft gaan
Macrofagen -sJIA, sepsis, lupus -Hoge koorts -Inflammatie: -Emapalumab
activatie -Gendefect in NLRC4 CRP↑, BSE -IL-18 blokkade
syndroom → actief → geen -Hemo- normaal/laag
(MAS) RhoA → pyrine fagocytose (fibrinogeen) Slim:
actief → amplificatie -Ferritine > -Hemofago- Methylprednisolno +
Ultra orphan caspase 1→ IL-1beta 500 cytose → IL-1 blokker
disease & IL18 & -Hyper- cytopenie van
gasdermine D↑ → triglyceridemie ery’s, leuko’s
verlaten cel→ IL-18 -Verbruiks-
stimuleert T-cellen coagulopathie:
om IFN-gamma↑→ trombo’s ↑
4
Medicatie:
- Immunosuppressiva
o Remmers IL-2 productie
Calcineurineremmers: cyclosporine & tacrolimus
mTOR remmers: sirolimus (rapamycine) & everolimus
o Remmers cytokinegenexpressie: corticosteroïden (prednison, dexamethason)
o Cytotoxische medicatie:
DNA-synthese remmers = purine remmers = antimetabolieten: azathioprine
(+/- allopurinol), mycofenolzuur (MMF/ Cellcept), methotrexaat
Alkylerende stoffen: cyclofosfamide
- DMARDS: methotrexaat, sulfalazine, plaquenil, leflunomine
- Biologicals
o TNFα-remmer: infliximab, etanerecept, adalimumab, golimumab, certolizumab
o IFN-R-remmer: Anifrolumab
o Anti-IFNgamma: emapalumab
o IL-1 remmer: Anakinra, Canakinumab
o IL2-R remmer: Basoliximab
o IL4 & IL13: Dupilumumab
o IL-6 remmer: Tocilizumab
o IL-17 remmer: Secukinumab, Ustekinumab
o Anti-costimulatie: Abatacept
o C5-remmer: Eculizumab
o B-cel
CD20: Rituximab
Remt activatie B-cellen door BAFF/BlyS: Belimumab
Plasmacel remmer: Bortezomib
Resistentie:
- MRSA = Methicilline-Resistente S. Aureus: tegen alle betalactam (penicilline, cefalosporine,
carbapenem) door MecA/ MecCgen.
o Behandeling: vancomycine
- ESBL = Extended Spectrum Beta Lactamase: tegen penicilline (+betalactamase) &
cefalosporines door enzym van gen op plasmide.
o Risicofactoren: reizigersdiarree, AB gebruik
o Doorgegeven door enterobacteriacaea: E. Coli, Klebsiella. pneumoniae, Salmonella
Typhi
o Behandeling: carbapenem (meropenem, imipenem)
- CPE = Carbapenemase-producerende Enterobacterales: tegen alle beta-lactam
o Alleen carbapenemase: soms nog gevoelig voor carbapenem → icm ESBL hoog
resistent.
o In: Klebsiella, E. Coli. Porteus, Enterobacter, Shigella, Salmonella
o Behandeling (uiterste reserves): colistine, fosfomycine, amikacine, ceftazidim-
avidbactam
- VRE = Vancoymycine-Resistente Enterokok: intrinsiek tegen vancoymycine & amoxicilline
door VanA & VanB.
o Behandeling: daptomycine & linezolid
1
, Geneesmiddelenreacties
Aandoening Oorzaak Symptomen Diagnostiek Behandeling Prognose
Immunologische Herkenning Lokaal: jeuk, -Serologie: IgE
reactie (type I Cell hetzelfde epitoop zwelling, alleen bij beta-
& Goombs) (kruis-reactiviteit) rhinitis, lactam
conjunctitivitis betrouwbaar
-Huid: -Huidtest: SPT,
urticaria, ICT
angioedeem -Provocatietest
-GI: N/V,
diarree,
buikpijn
-Anafylaxie
Farmacologische Risicofac: -Urticaria -Anamnese Vanwege
reactie chronische -“Eerder last -Provocatie kruisreactiviteit beter
urticaria, V, jong, van gehad” -Voorkomen pcm, COX2-remmers
intermitterend, of opiaten gebruiken
atopie
NSAID!→ remt COX
→ arachidon-
zuur↑ →
lipoxygenase →
leukotriënen↑ →
mestcel instabiel →
histamine ↑
DRESS = Drug SAAA→ 2-12 wkn -Rash -Leukocytose 10%
Reaction with -Sulfonamide -Koorts -Eosinofilie mortaliteit →
Eosinophilia and -Allopurinol -Lymfaden- leverfalen!
Systemic -Anti-epileptica opathie
Symptoms -AB
SJS = Stevens- 5-28 dgn -Blaarvorming
Johnson Syndrome < 10%
TEN = Toxic SAA → 5-28 dgn via -Schietschijf- -Zorgvuldige -Steriele huid- Langzaam
Epidermal CTL laesies anamnese verzorging herstel, maar
Necrolysis -Koorts -Risico- -Prednison goed te
-Stekende inschatting -Anti-histaminica: behandelen
ogen -PA: tavegil
-Huid: apoptotische -Sedatie: midazolam 23%
erytheem, keratinocyten -Beademing mortaliteit →
brandend, sepsis!
erosie, blaren Géén: huidtest,
> 30% in-vitro,
provocatietest!!
Fixed drug Tgeh → rooming Erythemateuze Huidtest Cortico’s
eruption factoren → plaque met
herhalende reactie centrale blaar
op dezelfde plek
Fototoxisch -Tetracycline -1e dosis: 10-
-Furosemide 15h
-Amiodaron -Erytheem,
2
, -Ciprofloxacine bullae
-Naproxen
-Piroxicam
Fotoallergisch Hapteen → T- -dgn/wkn
celrespons -Eczeem
-Ibuprofen
-Amiodaron
-Promethazine
Paraberksyndroo Kruisreactiviteit Allergische -Vermijden
m reactie op -Kruisreactiviteit
berkenpollen weten
& andere -Evt SEH
pollen &
steenfruit
(appel, peer,
perzik, kiwi) &
& noten
(hazelnoot,
amandel) &
groenten
(selderij)
Overig
Aandoening Oorzaak Symptomen Diagnostiek Behandeling Prognose
Familiaire -AR -1-2 dgn -Genetisch -Colchicine Geen
meditterane -Middellandse koorts- onderzoek: -ILβ-blokkade: indien genezing,
koorts (FMF) Zeegebied (Yersinia aanvallen bevestigend colchicine resistent → amyloïdose
Pestis): Turken, -Serositis: Canakinumab,
Meest Armeniërs → 1:5 tot peritonitis, Anakinra
voorkomende 1:15 drager 30% pleuritis, -Evt IL6-blokkade:
koortssyndroom: -90% begint voor 20 pericarditis Tocilizumab: indien IL-
10.000 pten jaar (POB), acuut 1 onvoldoende
wereldwijd -Gain-of-function scrotum
mutatie in NLRC4/ -75% Mono-
90% dragers in MEFV-eiwit→ geen arteritis +/-
populatie RhoA → geen huiduitslag
activatie PKN1/2 → -95% buikpijn:
fosfolipiden binden peritonitis
NIET aan pyrine → -Amyloïdose
caspase 1↑ → → nierfalen!
gasdermine D↑:
maakt gaten → IL1β
& IL-18 extracellulair
→ inflammatoire
reactie
Constitutioneel Pleiotropie & -Typische -Lokale cortico’s
eczeem redundancy van IL-4 verspreiding -Dupilumuab
(atopische & IL-13: -Chronisch
dermatitis) -Huidbarrière↓: herhalend
antimicrobieel &
10-30% jonge keratinocytendiff↓
3
, leeftijd -Inflammatie van
1-3% volwassen huid & bloed: IL-31
(→ jeuk), eosinofiele
migratie, Th2 diff
(→ IgE↑)
M. Graves TSH-receptoren -Struma Hyper- -Iodine
-Exopthalmus thyreoïdie -Thiazole
-Evt rituximab
Myasthenia Anti-acetylcholine -Krachtsverlies -Biomarkers: -Atropine
Gravis recteptor in spier -Uitdrukkings- ryanodine-R -Prostigine
loos gelaat (SER) & titine
-Moeilijk (sarcomere)
slikken &
praten & oog
beweging
Hartfalen Onvoldoende -Dyspnoe Diuretica
pompkracht d’effort /
hartspier orthopneu
-Hoest
-Perifeer
oedeem
-VG
Astma/ COPD -Allergenen/ prikkels -Piepen
exacerbatie -Roken -Dyspnoe
-Verlengd
experium
-Wheezing
Cholecystitis/ Gram+: E. Coli, -Pijn RBB -Lab: bili, AF, -ERCP: papillotomie &
cholangitis obv Klebsiella -Icterus gamma-GT↑ steenextractie
cholecysto- -(koorts) -Bloedkweek -i.v. ceftriaxon & oraal
lithiasis Gram-: -Echo uitbehandelen met:
enterococcen, -Evt CT met 1. ciprofloxacine
anaerobe bacteriën contrast 2. co-trimoxazol
-evt metronidazol:
bilio-digestieve
anastomose
-Evt gentamycine:
indien pt ondanks
ceftriaxon achteruit
blijft gaan
Macrofagen -sJIA, sepsis, lupus -Hoge koorts -Inflammatie: -Emapalumab
activatie -Gendefect in NLRC4 CRP↑, BSE -IL-18 blokkade
syndroom → actief → geen -Hemo- normaal/laag
(MAS) RhoA → pyrine fagocytose (fibrinogeen) Slim:
actief → amplificatie -Ferritine > -Hemofago- Methylprednisolno +
Ultra orphan caspase 1→ IL-1beta 500 cytose → IL-1 blokker
disease & IL18 & -Hyper- cytopenie van
gasdermine D↑ → triglyceridemie ery’s, leuko’s
verlaten cel→ IL-18 -Verbruiks-
stimuleert T-cellen coagulopathie:
om IFN-gamma↑→ trombo’s ↑
4
