Samenvatting tijdvakken in tabel GBOB
Periode Politieke geschiedenis Institutionele structuur + bestuur OB in functionarissen
Tot 1588 1555-1609 opstand in de Nederlanden (3.2.1)
Filips II werd nieuwe vorst van NL, onrust,
Willem van Oranje werd stadhouder.
Willem was hoofd van opstandelingen.
1584 Willem van oranje wordt vermoord.
1581 Staten-Generaal zetten Filips II af.
1588-1795 Republiek 1588 Gewesten namen soevereine macht Uitbesteden van taken aan particuliere ondernemers en Zeven typen functionarissen:
Republiek der Verenigde Nederlanden. maatschappelijke organisaties (makelaars-karakter) - Politiek bestuurders
Strijd tussen Barnevelt en Maurits (3.2.2) Politiek vooral op lokaal niveau. - Burgerambtenaren (specialisatie voor
Maurtis (kleine gewesten en sterk kerkelijk bepaalde bevoegdheden)
gezag) won. - Ambtenaren
Stadsbestuur Verschillend per gewest.
1650 Dood Willem II - Werklieden (verrichtten handwerk)
Schout.
Macht bij Holland. - Beambten (semi-administratieve en politiële
Functioneel bestuur
Willem II stadhouder (openbare orde en veiligheid) taken)
Regionaal samenwerking door lokale waterschappen.
1689 Willem III Koning van Engeland - Geadmitteerde functionarissen (niet betaald
Baljuwschappen.
1702 Willem III sterft door de overheid, oa. Schippers, advocaten)
Gewestelijk bestuur
1702-1747 zonder stadhouder. Republiek leeft - Aangestelde leveranciers (particulieren met
Soevereiniteit van gewesten bij de (1 ridderschap + 18) staten.
neutraal. relatie met overheid)
Steden vertegenwoordigd door burgemeester, schepenen en
1747 Frankrijk valt Republiek binnen. Oranjes Organisatie
haar pensionaris
weer aan de macht. - Bestuurwerk regelmatig
Dagelijks bestuur = gecommitteerde raden of gedeputeerde
Willem IV stadhouder van de Republiek. Zoon - Ambtelijk apparaat onderworpen aan regels
staten + stadhouder
volgt. en procedures.
1780 oorlog met Engeland, zittend bewind krijgt - Veel financiële handelingen via politieke
schuld. handtekening.
Patriotten komen op, stroming die macht van - Geen hiërarchische piramide, wel informele
monarchieën wilde inperken. hiërarchie.
1795 Oranje definitief verdreven.
1795-1813 Bataafs-Franse 1795-1796 Hervormingen door Centralisatie en hiërarchie door Volksvertegenwoordiging - Ambtenaren keken neer op beambten en
tijdperk patriottische Staten- patriotten. Men niet Fransen Vrijwel niet aanwezig. handwerklieden.
Generaal eens. Verandering Door Schimmelpennick en Raad van state - Functies geërfd.
1796-1798 twee ontwerpt grondwet. Napoleon wordt het eenhoofdig 1805 schimmelpennick - Schaalvergroting en industrialisatie zorgde
nationale Vernietiging centraal gezag steeds versterkt. ziet staatsraad (raad van voor grotere overheid.
vergaderingen provinciale state) als noodzakelijk. - Geschoold personeel nodig.
1798-1801 uitvoerend soevereiniteit door Koning is voorzitter - Samenstelling werd diverser en complexer
bewind patriotten en Adel uiteindelijk ook klasse- en standsverschillen.
(1799 Lodewijk aan de vestigen van 1806 sprake van - Groei en omvang ambtelijk apparaat.
macht in Frankrijk) eenheidsstaat. invoeren hoge raad van (explosief 1800-1810 door centralisatie
Onrust en adel, Franse inlijving Bataafs bewind).
Schimmelpennick zorgt ervoor dat dit niet - Juridisch (uni) opgeleid, studie alleen
1801-1805 het
schrijft nieuwe gebeurt. betaalbaar voor hogere klasse.
staatsbewind
staatsregeling iov - Salaris individueel geregeld oa. door
napoleon uitkeringen.
Periode Politieke geschiedenis Institutionele structuur + bestuur OB in functionarissen
Tot 1588 1555-1609 opstand in de Nederlanden (3.2.1)
Filips II werd nieuwe vorst van NL, onrust,
Willem van Oranje werd stadhouder.
Willem was hoofd van opstandelingen.
1584 Willem van oranje wordt vermoord.
1581 Staten-Generaal zetten Filips II af.
1588-1795 Republiek 1588 Gewesten namen soevereine macht Uitbesteden van taken aan particuliere ondernemers en Zeven typen functionarissen:
Republiek der Verenigde Nederlanden. maatschappelijke organisaties (makelaars-karakter) - Politiek bestuurders
Strijd tussen Barnevelt en Maurits (3.2.2) Politiek vooral op lokaal niveau. - Burgerambtenaren (specialisatie voor
Maurtis (kleine gewesten en sterk kerkelijk bepaalde bevoegdheden)
gezag) won. - Ambtenaren
Stadsbestuur Verschillend per gewest.
1650 Dood Willem II - Werklieden (verrichtten handwerk)
Schout.
Macht bij Holland. - Beambten (semi-administratieve en politiële
Functioneel bestuur
Willem II stadhouder (openbare orde en veiligheid) taken)
Regionaal samenwerking door lokale waterschappen.
1689 Willem III Koning van Engeland - Geadmitteerde functionarissen (niet betaald
Baljuwschappen.
1702 Willem III sterft door de overheid, oa. Schippers, advocaten)
Gewestelijk bestuur
1702-1747 zonder stadhouder. Republiek leeft - Aangestelde leveranciers (particulieren met
Soevereiniteit van gewesten bij de (1 ridderschap + 18) staten.
neutraal. relatie met overheid)
Steden vertegenwoordigd door burgemeester, schepenen en
1747 Frankrijk valt Republiek binnen. Oranjes Organisatie
haar pensionaris
weer aan de macht. - Bestuurwerk regelmatig
Dagelijks bestuur = gecommitteerde raden of gedeputeerde
Willem IV stadhouder van de Republiek. Zoon - Ambtelijk apparaat onderworpen aan regels
staten + stadhouder
volgt. en procedures.
1780 oorlog met Engeland, zittend bewind krijgt - Veel financiële handelingen via politieke
schuld. handtekening.
Patriotten komen op, stroming die macht van - Geen hiërarchische piramide, wel informele
monarchieën wilde inperken. hiërarchie.
1795 Oranje definitief verdreven.
1795-1813 Bataafs-Franse 1795-1796 Hervormingen door Centralisatie en hiërarchie door Volksvertegenwoordiging - Ambtenaren keken neer op beambten en
tijdperk patriottische Staten- patriotten. Men niet Fransen Vrijwel niet aanwezig. handwerklieden.
Generaal eens. Verandering Door Schimmelpennick en Raad van state - Functies geërfd.
1796-1798 twee ontwerpt grondwet. Napoleon wordt het eenhoofdig 1805 schimmelpennick - Schaalvergroting en industrialisatie zorgde
nationale Vernietiging centraal gezag steeds versterkt. ziet staatsraad (raad van voor grotere overheid.
vergaderingen provinciale state) als noodzakelijk. - Geschoold personeel nodig.
1798-1801 uitvoerend soevereiniteit door Koning is voorzitter - Samenstelling werd diverser en complexer
bewind patriotten en Adel uiteindelijk ook klasse- en standsverschillen.
(1799 Lodewijk aan de vestigen van 1806 sprake van - Groei en omvang ambtelijk apparaat.
macht in Frankrijk) eenheidsstaat. invoeren hoge raad van (explosief 1800-1810 door centralisatie
Onrust en adel, Franse inlijving Bataafs bewind).
Schimmelpennick zorgt ervoor dat dit niet - Juridisch (uni) opgeleid, studie alleen
1801-1805 het
schrijft nieuwe gebeurt. betaalbaar voor hogere klasse.
staatsbewind
staatsregeling iov - Salaris individueel geregeld oa. door
napoleon uitkeringen.
