Samenvatting De cockpit van de organisatie hoofdstuk 4

Hoofdstuk 4 Het strategisch Informatieplan
In het strategisch informatieplan staan de onderwerpen die bepalend zijn voor
een succesvolle lange termijn besturing. Ze maken de essentie van de gekozen
strategie duidelijk. Die onderwerpen noemen we strategische zoekvelden. Voor
het opstellen zijn 4 stappen nodig:
1. Topleiding verkent de omgeving.
2. Managers ontwikkelen de strategie.
3. Topleiding bepaalt de besturingsopgave.
4. Managers ontwikkelen de strategische zoekvelden.
Met stap 1 en 3 volgen we het focusprincipe. Met stap 2 en 4 het
decompositieprincipe.




Voor het opstellen van het strategisch informatieplan is de topleiding van de
organisatie verantwoordelijk. Het plan is een schakel tussen de strategie en de
doelen die de uitvoerende organisatieniveaus moeten realiseren. Zonder een
strategisch informatieplan kan de organisatie niet ’strategy focused’ zijn. We
spreken over strategy focused als de activiteiten op de uitvoerende niveaus
bijdragen aan het realiseren van de strategie van de organisatie. De werkwijze is
dat de uitvoerende niveaus voor elk zoekveld uit het strategisch informatieplan
bepalen welke bijdragen zij hieraan zelf gaan leveren en met welke indicatoren
het resultaat hiervan wordt gemonitord. Dit noemen we strategic alignment.

4.1 Concepten voor het opstellen van een strategisch informatieplan
Een organisatie kan geen strategisch informatieplan opstellen als het ‘wat’ en het
‘hoe’ niet zijn bepaald. Het ‘wat’ betreft de missie en strategische
doelstellingen. Het ‘hoe’ is de strategie. Een strategie is een plan waarmee
managers denken dat zij het best kunnen reageren op de veranderingen in de
omgeving van de organisatie. Porter concludeert dat een organisatie moet
kiezen uit drie generieke strategieën: kostenleiderschap, differentiatie of focus.
Mintzberg deelt dit in naar strategiescholen. De beschrijvende school probeert
op te schrijven hoe strategieontwikkeling in organisaties zich in werkelijkheid
afspeelt. De voorschrijvende school geeft aan de strategische doelen van tevoren

, expliciet geformuleerd en bewust worden gekozen.




Onderstaand een overzicht van de vier kwadranten van strategievorming van
Whittington




Kwadrant 1 Klassieke benadering; Het uitgangspunt hierbij is meer voordeel
te behalen dan de concurrentie. Het ultieme doel van een bedrijf is winstgevend
te zijn. Dé manier om dit te bereiken is rationele planning. Op de verticale as in
de figuur van Whittington is het economische monoperspectief dominant. Een
strategie kan het beste wat afstandelijk worden ontwikkeld; via een rationele
analyse op een plek waar het rumoer van de dagelijkse praktijk niet doordringt.
Kwadrant 2 Evolutionaire benadering; Deze gaat ook uit van het
economische monoperspectief. Het verschil met de klassieke benadering is
echter dat de strategie sponstaan ontstaat. De gedachte is dat je een strategie
niet vooruit kunt plannen. De basis voor deze benadering is gelegd door Hannan
& Freeman. Na elke stap wordt bekeken welke volgende stap de meeste kansen
biedt. Het gaat om differentiëren en experimenteren.
Kwadrant 3 Procesbenadering; Deze benadering gaat uit van een spontane
wijze van strategievorming en de gedachte dat het de markt is die selecteert. Het
verschil met de evolutionaire benadering is dat deze selectie niet meedogenloos
plaatsvindt, maar ‘mild’. De markt is namelijk niet perfect. Een economisch
maximaal resultaat is niet haalbaar. Een optimaal resultaat kun je wel behalen als
je inspeelt op marktimperfecties en de implementatie van de strategie slaagt. De
basis is gelegd door Cyert en March, zij zien de mens als gemakzuchtig.