Medicatiegroep C Werking Indicaties Soorten
Bèta-blokkers Effect: Vertraging AV-geleiding, verlenging van de refractaire periode, Atriumfibrilleren, ritmestoornissen, hartfalen, Acebutolol, Atenolol, Bisoprolol, Carvedilol, Celiprolol, Esmolol,
verlaging van de hartfrequentie, minder symptomen van hypertensie, hyperthyreoïdie secundaire preventie Lavetalol, Landiolol, Metoprolol, Nebivolol, Propranolol, Sotalol
hyperthyreoïdie zoals tremor en tachycardie en afname van aantal ACS, stabiele angina pectoris, behandeling
migraine aanvallen. NSTEMI/IAP ACS en migraine Eindigt op –lol.
ACE-remmers Effect: Vasodilatatie -> verlaging van bloeddruk, afname Chronische nierschade, chronische hartfalen, Benazepril, Capropril, Enalapril, Fosinopril Lisinopril, Perindopril,
harthypertrofie en hyperplasie, afname hartbelasting door essentiële of primaire hypertensie, secundaire Ramipril, Zofenopril
vasodilatatie en beschermt het filtersysteem in de nieren. preventie na ACS (acuut coronair syndroom.
Eindigt op –pril.
Calciumblokkers Calciumblokkers verslappen de spieren en verwijden de bloedvaten Hart -en vaatpatiënten om het hart te ontlasten en amlodopine, barnidpine, diltiazam, felodipine, isradipine,
de bloeddruk te verlagen lacidipine, lercanidipine, nicardipine, nifedipine, nisoldipine,
Effecten: bloeddruk daalt, hartslag stijgt, zuurstoftoevoer naar de nitrendipine en verapamil.
hartspier verbetert.
Eindigt op -dipine
Digitalis Digoxine blokkeert natrium en kalium in de cellen van de hartspier Tachycardie Digoxine
waardoor het calciumniveau verhoogt.
Effecten: verhogen van de pompkracht, vertragen van te snelle
hartritme door av-vertraging.
Anti-coagulantia Een antistollingsmedicijn. Het voorkomt het stollen van het bloed. Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of Vitamine K antagonist: Marcoumar ® Marevan . DOAC/NOAC:
hartfalen. Xarelto, Pradaxa, Eliquis, Lixiana. Injectie: Clexane , Fraxiparine ®,
Fraxodi ®, Arixtra®
Trombocyten- Werking verschilt per groep. Remming van de trombocytenaggregatie Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of Salicylaat:acetylsalicylzuur, De P2Y12-remmer: clopidogrel en
aggregatieremmers en voorkoming van thrombusvorming; hartfalen. groep Dipyridamol
Vasodilatatie (dipyridamol in hoge dosering).
NOAC (voorheen Remmen stollingsfactoren, Snel antistollingseffect -primaire preventie van veneuze trombo-embolie, Dabigatran (pradaxa), Rivaroxaban (xarelto), Apixaban (eliquis),
preventie CVA, ehandeling DVT Edoxaban (lixiana)
DOAC)
Nitraten Daling eind diastolische druk Li Ventrikel, Daling systemische vasculaire -Angina pectoris, hartfalen, acuut coronair Isosorbidenitraat, Isosorbidemononitraat, Nicorandil,
weestand, Toename coronaire bloedvoorziening syndroom Nitroglycerine
, Diuretica Daling bloeddruk, kalium sparend effect, gering diuretisch effect met Bij ouderen Nierfunctiestoornis, Eplerenon Spironolacton Triamtereen
lichte, vermindering oedeem Leverfunctiestoornis, Zwangerschap Lactatie
Cholesterol verlagers Daling LDL, daling totaalcholesterol, stijging HDL-cholesterol, daling Primaire& secundaire preventie hart- en Atorvastatine, Fluvastatine, Pravastatine, Rosuvastatine,
triglyceridengehalte vaatziekten, Nierfunctiestoornis, Simvastatine
(statinen) Leverfunctiestoornis, Zwangerschap, Lactatie
Eindigt op-vastatine
Medicatiegroep AB Werking Indicaties Soorten
Beta2-sympathicomimetica Stimuleren beta2receptoren luchtwegen-> relaxatie COPD, astma Formoterol, Indacaterol, Olodaterol, Salbutamol, Salmeterol, Terbutaline
bronchiale glad spieren-> bronchusverwijding Eindigt op -terol
Parasympathicolytica Blokkade muscarine receptoren -> relaxatie gladde COPD Aclidinium, glycopyrronium, ipratropium, tiotropium, umeclidinium.
inhalatie spieren luchtwegen -> bronchusverwijding Eindigt op -ium
Corticosteroïden inhalatie Vermindering van ontsteking/ exacerbaties en Ontsteking+ Beclometason, budesonide, ciclesonide, fluticason
bronchiale hyperreactiviteit bronchusvernauwing zoals COPD Eindigt op -ason of sonide
en astma
Mucolytica Vermindering viscositeit/taaiheid bronchus slijm COPD-onderhoud, acuut Acetylcysteine, ambroxol, broomhexine, carbocisteine, dornasa alfa, myrtol
hoesten, cystisch fibrose
Combinatiepreparaten bij Luchtwegverwijders (kort of lang, vaak beta2) i.c.m. Astma, COPD Veel gebruikte combi’s: Formoterol/ beclometason (foster), Formoterol/ budesonide
astma/COPD ontstekingsremmers (corticosteroïden) (symbicort), Salmeterol/ fluticason (seretide), Formoterol/ fluticason (flutiform)
Medicatiegroep D Werking Indicaties Soorten
Trombolytica Activeren mechanisme om stolsel op te lossen door Myocardinfarct, longembolie, herseninfarct, diep-veneuze Alteplase, tenecteplase, urokinase
omzetting plasminogeen naar plasmine te bevorderen trombose, getromboseerde shunts, katheters of canules, perifere Eindigt op -teplase
plasmine verbreekt fibrinenetwerk in trombus. arteriële occlusie met dreigend ischemie ledematen
Trombocytenaggregatieremmers Werking verschilt per groep. Remming van de Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of hartfalen. Salicylaat: acetylsalicylzuur, De P2Y12-
trombocytenaggregatie en voorkoming van remmer: clopidogrel en groep
thrombusvorming; Dipyridamol
Vasodilatatie (dipyridamol in hoge dosering).
Glucagon Verhoogd de glucose. Bij ernstige hypoglykemie Baqsimi (=glucagon via neuspoeder),
Glucagon (bijvoorbeeld i.v.)
Diazepam Verminderen pathologische angst/spanning, verminderen Pathologische angst/spanning, slaapstoornis, epilepsie, Diazepam (Stesolid)
slaapstoornis, stoppen insult, verminderen spierspasmen, spierspasmen, koortsconvulsie
stoppen koortsconvulsie
Hypertoon zout en mannitol Mannitol: osmotisch diureticum. Het wordt beperkt terug Mannitol: acute nierinsufficiëntie, verhoogde intracraniële druk en Mannitol en hypertone zoutoplossingen
geresorbeerd, en verhoogt uitscheiding van o.a. hersenoedeem, verhoogde intra-oculaire druk en intoxicatie, waar
elektrolyten in nieren. geforceerd diurese nodig is.
Hypertone zoutoplossing: osmose door hypertoon zout i.v.
te geven.
Antidota (narcan, acetylcysteïne) Antidota hebben verschillende aangrijpingspunten en dus Acetylcysteïne= voor paracetamolintoxicatie Naloxon (narcan)
werkingen. Werken als soort tegengif. naloxon= (gedeeltelijke) ademhalings- en CZS-depressie door Acetylcysteïne (fluimucil)
Bèta-blokkers Effect: Vertraging AV-geleiding, verlenging van de refractaire periode, Atriumfibrilleren, ritmestoornissen, hartfalen, Acebutolol, Atenolol, Bisoprolol, Carvedilol, Celiprolol, Esmolol,
verlaging van de hartfrequentie, minder symptomen van hypertensie, hyperthyreoïdie secundaire preventie Lavetalol, Landiolol, Metoprolol, Nebivolol, Propranolol, Sotalol
hyperthyreoïdie zoals tremor en tachycardie en afname van aantal ACS, stabiele angina pectoris, behandeling
migraine aanvallen. NSTEMI/IAP ACS en migraine Eindigt op –lol.
ACE-remmers Effect: Vasodilatatie -> verlaging van bloeddruk, afname Chronische nierschade, chronische hartfalen, Benazepril, Capropril, Enalapril, Fosinopril Lisinopril, Perindopril,
harthypertrofie en hyperplasie, afname hartbelasting door essentiële of primaire hypertensie, secundaire Ramipril, Zofenopril
vasodilatatie en beschermt het filtersysteem in de nieren. preventie na ACS (acuut coronair syndroom.
Eindigt op –pril.
Calciumblokkers Calciumblokkers verslappen de spieren en verwijden de bloedvaten Hart -en vaatpatiënten om het hart te ontlasten en amlodopine, barnidpine, diltiazam, felodipine, isradipine,
de bloeddruk te verlagen lacidipine, lercanidipine, nicardipine, nifedipine, nisoldipine,
Effecten: bloeddruk daalt, hartslag stijgt, zuurstoftoevoer naar de nitrendipine en verapamil.
hartspier verbetert.
Eindigt op -dipine
Digitalis Digoxine blokkeert natrium en kalium in de cellen van de hartspier Tachycardie Digoxine
waardoor het calciumniveau verhoogt.
Effecten: verhogen van de pompkracht, vertragen van te snelle
hartritme door av-vertraging.
Anti-coagulantia Een antistollingsmedicijn. Het voorkomt het stollen van het bloed. Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of Vitamine K antagonist: Marcoumar ® Marevan . DOAC/NOAC:
hartfalen. Xarelto, Pradaxa, Eliquis, Lixiana. Injectie: Clexane , Fraxiparine ®,
Fraxodi ®, Arixtra®
Trombocyten- Werking verschilt per groep. Remming van de trombocytenaggregatie Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of Salicylaat:acetylsalicylzuur, De P2Y12-remmer: clopidogrel en
aggregatieremmers en voorkoming van thrombusvorming; hartfalen. groep Dipyridamol
Vasodilatatie (dipyridamol in hoge dosering).
NOAC (voorheen Remmen stollingsfactoren, Snel antistollingseffect -primaire preventie van veneuze trombo-embolie, Dabigatran (pradaxa), Rivaroxaban (xarelto), Apixaban (eliquis),
preventie CVA, ehandeling DVT Edoxaban (lixiana)
DOAC)
Nitraten Daling eind diastolische druk Li Ventrikel, Daling systemische vasculaire -Angina pectoris, hartfalen, acuut coronair Isosorbidenitraat, Isosorbidemononitraat, Nicorandil,
weestand, Toename coronaire bloedvoorziening syndroom Nitroglycerine
, Diuretica Daling bloeddruk, kalium sparend effect, gering diuretisch effect met Bij ouderen Nierfunctiestoornis, Eplerenon Spironolacton Triamtereen
lichte, vermindering oedeem Leverfunctiestoornis, Zwangerschap Lactatie
Cholesterol verlagers Daling LDL, daling totaalcholesterol, stijging HDL-cholesterol, daling Primaire& secundaire preventie hart- en Atorvastatine, Fluvastatine, Pravastatine, Rosuvastatine,
triglyceridengehalte vaatziekten, Nierfunctiestoornis, Simvastatine
(statinen) Leverfunctiestoornis, Zwangerschap, Lactatie
Eindigt op-vastatine
Medicatiegroep AB Werking Indicaties Soorten
Beta2-sympathicomimetica Stimuleren beta2receptoren luchtwegen-> relaxatie COPD, astma Formoterol, Indacaterol, Olodaterol, Salbutamol, Salmeterol, Terbutaline
bronchiale glad spieren-> bronchusverwijding Eindigt op -terol
Parasympathicolytica Blokkade muscarine receptoren -> relaxatie gladde COPD Aclidinium, glycopyrronium, ipratropium, tiotropium, umeclidinium.
inhalatie spieren luchtwegen -> bronchusverwijding Eindigt op -ium
Corticosteroïden inhalatie Vermindering van ontsteking/ exacerbaties en Ontsteking+ Beclometason, budesonide, ciclesonide, fluticason
bronchiale hyperreactiviteit bronchusvernauwing zoals COPD Eindigt op -ason of sonide
en astma
Mucolytica Vermindering viscositeit/taaiheid bronchus slijm COPD-onderhoud, acuut Acetylcysteine, ambroxol, broomhexine, carbocisteine, dornasa alfa, myrtol
hoesten, cystisch fibrose
Combinatiepreparaten bij Luchtwegverwijders (kort of lang, vaak beta2) i.c.m. Astma, COPD Veel gebruikte combi’s: Formoterol/ beclometason (foster), Formoterol/ budesonide
astma/COPD ontstekingsremmers (corticosteroïden) (symbicort), Salmeterol/ fluticason (seretide), Formoterol/ fluticason (flutiform)
Medicatiegroep D Werking Indicaties Soorten
Trombolytica Activeren mechanisme om stolsel op te lossen door Myocardinfarct, longembolie, herseninfarct, diep-veneuze Alteplase, tenecteplase, urokinase
omzetting plasminogeen naar plasmine te bevorderen trombose, getromboseerde shunts, katheters of canules, perifere Eindigt op -teplase
plasmine verbreekt fibrinenetwerk in trombus. arteriële occlusie met dreigend ischemie ledematen
Trombocytenaggregatieremmers Werking verschilt per groep. Remming van de Voorgeschiedenis ischemische CVA, TIA of hartfalen. Salicylaat: acetylsalicylzuur, De P2Y12-
trombocytenaggregatie en voorkoming van remmer: clopidogrel en groep
thrombusvorming; Dipyridamol
Vasodilatatie (dipyridamol in hoge dosering).
Glucagon Verhoogd de glucose. Bij ernstige hypoglykemie Baqsimi (=glucagon via neuspoeder),
Glucagon (bijvoorbeeld i.v.)
Diazepam Verminderen pathologische angst/spanning, verminderen Pathologische angst/spanning, slaapstoornis, epilepsie, Diazepam (Stesolid)
slaapstoornis, stoppen insult, verminderen spierspasmen, spierspasmen, koortsconvulsie
stoppen koortsconvulsie
Hypertoon zout en mannitol Mannitol: osmotisch diureticum. Het wordt beperkt terug Mannitol: acute nierinsufficiëntie, verhoogde intracraniële druk en Mannitol en hypertone zoutoplossingen
geresorbeerd, en verhoogt uitscheiding van o.a. hersenoedeem, verhoogde intra-oculaire druk en intoxicatie, waar
elektrolyten in nieren. geforceerd diurese nodig is.
Hypertone zoutoplossing: osmose door hypertoon zout i.v.
te geven.
Antidota (narcan, acetylcysteïne) Antidota hebben verschillende aangrijpingspunten en dus Acetylcysteïne= voor paracetamolintoxicatie Naloxon (narcan)
werkingen. Werken als soort tegengif. naloxon= (gedeeltelijke) ademhalings- en CZS-depressie door Acetylcysteïne (fluimucil)
