Algemene Economie Samenvatting
Internationale economische ontwikkelingen en bedrijfsomgeving
W. Hulleman, A.J. Marijs
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 De onderneming in de wereldeconomie 2
Hoofdstuk 2 Mondiale ontwikkelingen 7
Hoofdstuk 3 Mondiale economische ontwikkelingen 14
Hoofdstuk 4 De regio’s in de wereldeconomie 18
Hoofdstuk 5 West-Europese thuismarkt 23
Hoofdstuk 6 Het concurrentievermogen van Nederland 30
Hoofdstuk 7 Internationale omgeving en bedrijfsbeleid 33
Hoofdstuk 8 Landenselectie en landenrisico 36
Samenvatting AEC Stijn van Winkel
, Hoofdstuk 1 De onderneming in de wereldeconomie
1.1 De wereldeconomie als een ‘global village’
Globalisering speelt een grote rol in beleidsnota’s van de overheid, publicaties van internationale
organisaties en jaarverslagen van ondernemingen.
Globalisering is de versnelling in het proces van wereldwijde economische intergratie door een
sterke toename van de internationale handel en de directe buitenlandse investeringen.
Oorzaken van globalisering
• Lage transportkosten: geografische afstand is minder belangrijk geworden.
• Communicatie via internet (telematica): goedkope en snelle manier om contact te hebben met
dochteronderneming, leveranciers en afnemers.
• Ontstaan van global sourcing: strategie waarbij een onderneming bedrijfsfuncties vestigt in
delen waar de kosten en de toegevoegde waarde het meest gunstig zijn. (vb: produceren in
Taiwan, assembleren in Polen en een hoofdkantoor in Nederland)
• Deregulering: afname transactiekosten, goederenverkeer ondervindt minder belemmeringen en
dienstenverkeer is vrijer geworden
Door de liberalisering van het internationale economische verkeer en de verbeterde transport- en
telecommunicatietechnologie kan de wereldeconomie worden vergeleken met een dorp: global
village.
Verschillende regio’s in de wereld zijn steeds makkelijker te bereiken. Ondernemers en andere
wereldburgers kunnen steeds eenvoudiger en goedkoper met elkaar communiceren.
1.2 Ondernemen in een ‘global village’
1.2.1 Motieven voor internationalisering
Het bedrijfsleven bestaat uit een beschermende sector (nationaal) en een open sector
(internationaal). Ondernemingen in de beschermende sector produceren goederen of diensten die
moeilijk/niet internationaal verhandelbaar zijn. Voorbeelden: de detailhandel, de woningbouw en de
gezondheidszorg.
Door telematica komen deze bedrijven toch in contact met de rest van de wereld. Bijvoorbeeld
door het verkopen en betalen van goederen (boeken, bloemen, cd’s) en diensten (financiële
diensten) via internet. De concurrentie neemt hierdoor toe.
Dit is ook het geval in de zakelijke dienstverlening. Administratie en softwareontwikkeling worden
uitbesteed aan lagelonenlanden. Afstand tussen dienstverlening en de gebruiker speelt nauwelijks
nog een rol door de moderne informatie- en communicatietechnologie.
Indirect raakt globalisering ook de beschermende sector, zoals de detailhandel (textielbedrijven).
Ondernemingen in de open sector produceren goederen en diensten die makkelijk internationaal
verhandelbaar zijn (de landbouw, de industrie en (delen van) de zakelijke dienstverlening).
Motieven voor internationalisering zijn onder te verdelen in:
- Omzetgeoriënteerde motieven: nieuwe marktkansen benutten en risicospreiding.
- Kostengeoriënteerde motieven: lagere kosten door wereldwijde productie en schaalvoordelen.
De belangrijkste reden voor internationalisering is omzetbegroting door het benutten van nieuwe
marktkansen. Omzetgroei op Europese markten is moeilijk te realiseren doordat er sprake is van
een lage afzetgroei en een intensieve concurrentie door strijd om het marktaandeel.
Internationalisering is dan de enige mogelijkheid om de omzet- en winstgroei op peil te houden.
Ook is er dan sprake van risicospreiding. Als er in Europa sprake is van een kredietcrisis en het
bedrijf is ook actief in Azië, dan zorgt de stijging van de afzet in Azië voor compensatie van de
daling van de afzet in Europa.
Een andere reden voor internationalisering is verlaging van de kosten. Bedrijven hebben door
globalisering steeds meer concurrenten op de markt. Een deel hiervan is afkomstig uit
Samenvatting AEC Stijn van Winkel
Internationale economische ontwikkelingen en bedrijfsomgeving
W. Hulleman, A.J. Marijs
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 De onderneming in de wereldeconomie 2
Hoofdstuk 2 Mondiale ontwikkelingen 7
Hoofdstuk 3 Mondiale economische ontwikkelingen 14
Hoofdstuk 4 De regio’s in de wereldeconomie 18
Hoofdstuk 5 West-Europese thuismarkt 23
Hoofdstuk 6 Het concurrentievermogen van Nederland 30
Hoofdstuk 7 Internationale omgeving en bedrijfsbeleid 33
Hoofdstuk 8 Landenselectie en landenrisico 36
Samenvatting AEC Stijn van Winkel
, Hoofdstuk 1 De onderneming in de wereldeconomie
1.1 De wereldeconomie als een ‘global village’
Globalisering speelt een grote rol in beleidsnota’s van de overheid, publicaties van internationale
organisaties en jaarverslagen van ondernemingen.
Globalisering is de versnelling in het proces van wereldwijde economische intergratie door een
sterke toename van de internationale handel en de directe buitenlandse investeringen.
Oorzaken van globalisering
• Lage transportkosten: geografische afstand is minder belangrijk geworden.
• Communicatie via internet (telematica): goedkope en snelle manier om contact te hebben met
dochteronderneming, leveranciers en afnemers.
• Ontstaan van global sourcing: strategie waarbij een onderneming bedrijfsfuncties vestigt in
delen waar de kosten en de toegevoegde waarde het meest gunstig zijn. (vb: produceren in
Taiwan, assembleren in Polen en een hoofdkantoor in Nederland)
• Deregulering: afname transactiekosten, goederenverkeer ondervindt minder belemmeringen en
dienstenverkeer is vrijer geworden
Door de liberalisering van het internationale economische verkeer en de verbeterde transport- en
telecommunicatietechnologie kan de wereldeconomie worden vergeleken met een dorp: global
village.
Verschillende regio’s in de wereld zijn steeds makkelijker te bereiken. Ondernemers en andere
wereldburgers kunnen steeds eenvoudiger en goedkoper met elkaar communiceren.
1.2 Ondernemen in een ‘global village’
1.2.1 Motieven voor internationalisering
Het bedrijfsleven bestaat uit een beschermende sector (nationaal) en een open sector
(internationaal). Ondernemingen in de beschermende sector produceren goederen of diensten die
moeilijk/niet internationaal verhandelbaar zijn. Voorbeelden: de detailhandel, de woningbouw en de
gezondheidszorg.
Door telematica komen deze bedrijven toch in contact met de rest van de wereld. Bijvoorbeeld
door het verkopen en betalen van goederen (boeken, bloemen, cd’s) en diensten (financiële
diensten) via internet. De concurrentie neemt hierdoor toe.
Dit is ook het geval in de zakelijke dienstverlening. Administratie en softwareontwikkeling worden
uitbesteed aan lagelonenlanden. Afstand tussen dienstverlening en de gebruiker speelt nauwelijks
nog een rol door de moderne informatie- en communicatietechnologie.
Indirect raakt globalisering ook de beschermende sector, zoals de detailhandel (textielbedrijven).
Ondernemingen in de open sector produceren goederen en diensten die makkelijk internationaal
verhandelbaar zijn (de landbouw, de industrie en (delen van) de zakelijke dienstverlening).
Motieven voor internationalisering zijn onder te verdelen in:
- Omzetgeoriënteerde motieven: nieuwe marktkansen benutten en risicospreiding.
- Kostengeoriënteerde motieven: lagere kosten door wereldwijde productie en schaalvoordelen.
De belangrijkste reden voor internationalisering is omzetbegroting door het benutten van nieuwe
marktkansen. Omzetgroei op Europese markten is moeilijk te realiseren doordat er sprake is van
een lage afzetgroei en een intensieve concurrentie door strijd om het marktaandeel.
Internationalisering is dan de enige mogelijkheid om de omzet- en winstgroei op peil te houden.
Ook is er dan sprake van risicospreiding. Als er in Europa sprake is van een kredietcrisis en het
bedrijf is ook actief in Azië, dan zorgt de stijging van de afzet in Azië voor compensatie van de
daling van de afzet in Europa.
Een andere reden voor internationalisering is verlaging van de kosten. Bedrijven hebben door
globalisering steeds meer concurrenten op de markt. Een deel hiervan is afkomstig uit
Samenvatting AEC Stijn van Winkel
