Academic Research in Accountancy (ARIA)
Persoonlijke analyse college 1
Frankel, R.M., Johnson, M.F., and Nelson, K.K. (2002). The relation between auditors’ fees for
nonaudit services and earnings management. The Accounting Review, 77(supplement), 70-105.
1. What is the (management) problem?
Het probleem wat centraal staat in de paper betreft de invloed van verleende non-audit diensten op
de geloofwaardigheid van de financiële overzichten / jaarrekening. De onafhankelijkheid van de
externe accountant kan in het geding komen als gevolg van het aanbieden en verlenen van non-
audit diensten, aangezien hij hierdoor een ‘versterkte’ economische relatie kan krijgen met de
controlecliënt en als gevolg daarvan onder druk van de cliënt earnings management eerder zal
toelaten/accepteren. Dit probleem is tevens onderkend door de SEC met als gevolg dat in 2000 de
wet- en regelgeving met betrekking tot de onafhankelijkheid van externe accountants is herzien.
Bedrijven moeten in hun jaarrekening toelichten wat de omvang is van de audit fee voor
controlediensten en voor niet-controlediensten.
Waarom is dit een probleem het tast de vertrouwen aan van het maatschappelijk verkeer in de
accountant.
2. From whose perspective is the (management) problem being studied?
In het probleem zijn meerdere partijen betrokken, waaronder de SEC, de extern accountant, het
management van het bedrijf en de investeerders. Het perspectief van de investeerders staat in deze
paper het meest centraal. Frankel et al. hebben vooral oog voor de reactie die investeerders hebben
op de toelichting van de (non) audit fees in de jaarrekening van bedrijven. Hierin speelt met name
het onderdeel van belang in hoe investeerders de mate van onafhankelijkheid van de accountant
zien op basis van de non audit fee en daarmee de geloofwaardigheid van de jaarrekening ervaren.
Daarbij wordt ingegaan op de aandelenkoersreactie als gevolg van de toelichting van de (non) audit
fees en de daarbij bijbehorende ervaren onafhankelijkheid van de accountant door investeerders.
Uit het paper blijkt dat de aandelenkoers gemeten wordt. Daarmee blijkt dus dat het perspectief is
vanuit de investeerders
3. What is the research question to address the (management) problem?
Het doel is om kennis en inzicht te vergaren omtrent de ‘versterkte’ economische relatie (m.a.w. de
onafhankelijkheid van de extern accountant) en de geloofwaardigheid van de jaarrekening. De
onderzoeksvraag luidt daarmee of de onafhankelijkheid van de extern accountant de
geloofwaardigheid van de jaarrekening beïnvloedt. Om deze kennis te vergaren / vraag te
beantwoorden worden in deze paper twee hypothesen getoetst.
Diensten van de accountant en earnings management
, - H1a: Het verlenen van non-audit diensten aan controlecliënten heeft geen relatie met
earnings management.
- H1b: Het verlenen van audit diensten aan controlecliënten heeft geen relatie met earnings
management.
Onderliggende deelvraag:
Is er een relatie tussen een (non-)audit service en earnings management?
Aandelenkoersreactie en toelichting van de honoraria van de accountant
- H2a: Er is geen aandelenkoersreactie op de toelichting van de non-audit honoraria.
- H2b: Er is geen aandelenkoersreactie op de toelichting van de audit honoraria.
Onderliggende deelvraag:
Is er een relatie tussen de toelichting van de accountantshonoraria in de jaarrekening en de
aandelenkoersreactie?
4. What is the conceptual model?
Het conceptueel model van de paper is gebaseerd op figuur 1 uit de paper van Kinney & Libby
(2002).
Hierbij houdt het teken “+/-“ dat er geen relatie bestaat.
5. What is the strength of the causal relationship?
Persoonlijke analyse college 1
Frankel, R.M., Johnson, M.F., and Nelson, K.K. (2002). The relation between auditors’ fees for
nonaudit services and earnings management. The Accounting Review, 77(supplement), 70-105.
1. What is the (management) problem?
Het probleem wat centraal staat in de paper betreft de invloed van verleende non-audit diensten op
de geloofwaardigheid van de financiële overzichten / jaarrekening. De onafhankelijkheid van de
externe accountant kan in het geding komen als gevolg van het aanbieden en verlenen van non-
audit diensten, aangezien hij hierdoor een ‘versterkte’ economische relatie kan krijgen met de
controlecliënt en als gevolg daarvan onder druk van de cliënt earnings management eerder zal
toelaten/accepteren. Dit probleem is tevens onderkend door de SEC met als gevolg dat in 2000 de
wet- en regelgeving met betrekking tot de onafhankelijkheid van externe accountants is herzien.
Bedrijven moeten in hun jaarrekening toelichten wat de omvang is van de audit fee voor
controlediensten en voor niet-controlediensten.
Waarom is dit een probleem het tast de vertrouwen aan van het maatschappelijk verkeer in de
accountant.
2. From whose perspective is the (management) problem being studied?
In het probleem zijn meerdere partijen betrokken, waaronder de SEC, de extern accountant, het
management van het bedrijf en de investeerders. Het perspectief van de investeerders staat in deze
paper het meest centraal. Frankel et al. hebben vooral oog voor de reactie die investeerders hebben
op de toelichting van de (non) audit fees in de jaarrekening van bedrijven. Hierin speelt met name
het onderdeel van belang in hoe investeerders de mate van onafhankelijkheid van de accountant
zien op basis van de non audit fee en daarmee de geloofwaardigheid van de jaarrekening ervaren.
Daarbij wordt ingegaan op de aandelenkoersreactie als gevolg van de toelichting van de (non) audit
fees en de daarbij bijbehorende ervaren onafhankelijkheid van de accountant door investeerders.
Uit het paper blijkt dat de aandelenkoers gemeten wordt. Daarmee blijkt dus dat het perspectief is
vanuit de investeerders
3. What is the research question to address the (management) problem?
Het doel is om kennis en inzicht te vergaren omtrent de ‘versterkte’ economische relatie (m.a.w. de
onafhankelijkheid van de extern accountant) en de geloofwaardigheid van de jaarrekening. De
onderzoeksvraag luidt daarmee of de onafhankelijkheid van de extern accountant de
geloofwaardigheid van de jaarrekening beïnvloedt. Om deze kennis te vergaren / vraag te
beantwoorden worden in deze paper twee hypothesen getoetst.
Diensten van de accountant en earnings management
, - H1a: Het verlenen van non-audit diensten aan controlecliënten heeft geen relatie met
earnings management.
- H1b: Het verlenen van audit diensten aan controlecliënten heeft geen relatie met earnings
management.
Onderliggende deelvraag:
Is er een relatie tussen een (non-)audit service en earnings management?
Aandelenkoersreactie en toelichting van de honoraria van de accountant
- H2a: Er is geen aandelenkoersreactie op de toelichting van de non-audit honoraria.
- H2b: Er is geen aandelenkoersreactie op de toelichting van de audit honoraria.
Onderliggende deelvraag:
Is er een relatie tussen de toelichting van de accountantshonoraria in de jaarrekening en de
aandelenkoersreactie?
4. What is the conceptual model?
Het conceptueel model van de paper is gebaseerd op figuur 1 uit de paper van Kinney & Libby
(2002).
Hierbij houdt het teken “+/-“ dat er geen relatie bestaat.
5. What is the strength of the causal relationship?
