GSG Leo Vroman
Willem de Zwijgersingel 5
2805 BP Gouda
2021-2022
,De relatie tussen
leefgewoonten en
kanker
Jorn Eerland
Noortje van Zoest
5Ha
INLVERDATUM: 21-12-2021 | BEGLEIDERS: D. Linthout en R. Bartels
1
,Inhoud
Inleiding..................................................................................................................................................3
Hoofdstuk 1 Kanker in het algemeen.....................................................................................................4
Hoofdstuk 2 Het ontstaan van kanker....................................................................................................8
Hoofdstuk 3 Symptomen van kanker....................................................................................................10
Hoofdstuk 4 Mogelijke behandelingen.................................................................................................12
Hoofdstuk 5 Kans op kanker verkleinen...............................................................................................33
Hoofdstuk 6 Vergrotende kans op kanker............................................................................................39
Conclusie..............................................................................................................................................43
Bronnenlijst..........................................................................................................................................44
Logboek................................................................................................................................................52
Logboek Jorn.....................................................................................................................................52
Logboek Noortje...............................................................................................................................55
Evaluatie...............................................................................................................................................62
Suiker....................................................................................................................................................65
Interview met Jolanda Verkleij.............................................................................................................69
Sun Guard spf 30..................................................................................................................................79
2
, Inleiding
Wij zijn Jorn en Noortje en ons onderwerp is ‘’De relatie tussen leefgewoonten en kanker’’.
Dit betreffende onderwerp hoort bij het vak biologie.
Kanker is een ziekte die ontstaat door een ongecontroleerde deling van lichaamscellen.
Hierdoor kunnen de cellen niet meer stoppen met delen. Zo groeien ze ook verder in
omliggende weefsel. Soms zaaien ze zelfs uit naar andere delen van het lichaam.
Jaarlijks hebben miljoenen mensen over de hele wereld met deze ziekte te maken. Het is
niet alleen ingrijpend voor de patiënt zelf, maar ook mensen in hun omgeving. Daarom waren
wij erg benieuwd als je je levensstijl aan zou passen of de kans op kanker dan groter of
kleiner wordt.
Het onderwerp rondom kanker is een erg boeiend en recent onderwerp.
De reden waarom wij voor dit onderwerp hebben gekozen is omdat wij erg nieuwsgierig
waren naar de oorzaken van kanker en of wij daar zelf invloed op hebben. We kennen
allemaal de film achtste groepers huilen niet waarin Akkie leukemie krijgt. De verschillende
symptomen bij haar waren dat ze plotseling een bloedende neus kreeg of zonder reden grote
blauwe plekken op haar armen en benen had zitten. Soms ga je jezelf ermee vergelijken,
bijvoorbeeld als je uit het niets een bloedneus hebt.
Ook doen we allemaal wel eens dingen waar je lichaam eigenlijk helemaal niet goed tegen
kan. Zoals een biertje drinken, niet insmeren met zonnebrand of je ontbijt overslaan. Het zijn
allemaal hedendaagse dingen waar je vaak tijdens het moment niet echt bij stilstaat, maar
achteraf jezelf tegenkomt en denkt: ‘’dat moet ik de volgende keer anders doen’’. Meestal
ben je de dag erna misselijk en ben je minder scherp door dat ene biertje te veel. Of ben je
verbrand en doet het pijn. Of krijg je opeens aan het eind van de ochtend heel veel buikpijn
en wordt je licht in je hoofd door een lege maag.
Daarom wilden wij graag dit onderwerp behandelen tijdens onze PWS. Wij denken dat we
dingen zullen tegenkomen waarvan we eerst niet eens wisten dat het zo’n slechte invloed
heeft op je lichaam en gezondheid. Verder denken we veel te gaan leren en dat we
misschien wel andere keuzes gaan maken in ons leven na dit werkstuk.
Met als hoofdvraag: Welke invloeden hebben leefgewoonten op de kans op kanker?
Verder gaan we ons verdiepen in de volgende deelvragen:
- Wat is kanker?
- Hoe ontstaat kanker?
- Welke symptomen kunnen wijzen op kanker?
- Welke behandelingen zijn ervoor kanker?
- Welke leefgewoonten verkleinen de kans op kanker?
- Welke leefgewoonten vergroten de kans op kanker?
3
Willem de Zwijgersingel 5
2805 BP Gouda
2021-2022
,De relatie tussen
leefgewoonten en
kanker
Jorn Eerland
Noortje van Zoest
5Ha
INLVERDATUM: 21-12-2021 | BEGLEIDERS: D. Linthout en R. Bartels
1
,Inhoud
Inleiding..................................................................................................................................................3
Hoofdstuk 1 Kanker in het algemeen.....................................................................................................4
Hoofdstuk 2 Het ontstaan van kanker....................................................................................................8
Hoofdstuk 3 Symptomen van kanker....................................................................................................10
Hoofdstuk 4 Mogelijke behandelingen.................................................................................................12
Hoofdstuk 5 Kans op kanker verkleinen...............................................................................................33
Hoofdstuk 6 Vergrotende kans op kanker............................................................................................39
Conclusie..............................................................................................................................................43
Bronnenlijst..........................................................................................................................................44
Logboek................................................................................................................................................52
Logboek Jorn.....................................................................................................................................52
Logboek Noortje...............................................................................................................................55
Evaluatie...............................................................................................................................................62
Suiker....................................................................................................................................................65
Interview met Jolanda Verkleij.............................................................................................................69
Sun Guard spf 30..................................................................................................................................79
2
, Inleiding
Wij zijn Jorn en Noortje en ons onderwerp is ‘’De relatie tussen leefgewoonten en kanker’’.
Dit betreffende onderwerp hoort bij het vak biologie.
Kanker is een ziekte die ontstaat door een ongecontroleerde deling van lichaamscellen.
Hierdoor kunnen de cellen niet meer stoppen met delen. Zo groeien ze ook verder in
omliggende weefsel. Soms zaaien ze zelfs uit naar andere delen van het lichaam.
Jaarlijks hebben miljoenen mensen over de hele wereld met deze ziekte te maken. Het is
niet alleen ingrijpend voor de patiënt zelf, maar ook mensen in hun omgeving. Daarom waren
wij erg benieuwd als je je levensstijl aan zou passen of de kans op kanker dan groter of
kleiner wordt.
Het onderwerp rondom kanker is een erg boeiend en recent onderwerp.
De reden waarom wij voor dit onderwerp hebben gekozen is omdat wij erg nieuwsgierig
waren naar de oorzaken van kanker en of wij daar zelf invloed op hebben. We kennen
allemaal de film achtste groepers huilen niet waarin Akkie leukemie krijgt. De verschillende
symptomen bij haar waren dat ze plotseling een bloedende neus kreeg of zonder reden grote
blauwe plekken op haar armen en benen had zitten. Soms ga je jezelf ermee vergelijken,
bijvoorbeeld als je uit het niets een bloedneus hebt.
Ook doen we allemaal wel eens dingen waar je lichaam eigenlijk helemaal niet goed tegen
kan. Zoals een biertje drinken, niet insmeren met zonnebrand of je ontbijt overslaan. Het zijn
allemaal hedendaagse dingen waar je vaak tijdens het moment niet echt bij stilstaat, maar
achteraf jezelf tegenkomt en denkt: ‘’dat moet ik de volgende keer anders doen’’. Meestal
ben je de dag erna misselijk en ben je minder scherp door dat ene biertje te veel. Of ben je
verbrand en doet het pijn. Of krijg je opeens aan het eind van de ochtend heel veel buikpijn
en wordt je licht in je hoofd door een lege maag.
Daarom wilden wij graag dit onderwerp behandelen tijdens onze PWS. Wij denken dat we
dingen zullen tegenkomen waarvan we eerst niet eens wisten dat het zo’n slechte invloed
heeft op je lichaam en gezondheid. Verder denken we veel te gaan leren en dat we
misschien wel andere keuzes gaan maken in ons leven na dit werkstuk.
Met als hoofdvraag: Welke invloeden hebben leefgewoonten op de kans op kanker?
Verder gaan we ons verdiepen in de volgende deelvragen:
- Wat is kanker?
- Hoe ontstaat kanker?
- Welke symptomen kunnen wijzen op kanker?
- Welke behandelingen zijn ervoor kanker?
- Welke leefgewoonten verkleinen de kans op kanker?
- Welke leefgewoonten vergroten de kans op kanker?
3
