Geschiedenis samenvatting
§5.1 de Renaissance
Ka 1; het veranderde mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuw
wetenschappelijke belangstelling
Ka 2; de hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid
Nieuw mens en wereldbeeld
In de middeleeuwen was de kijk op de mensen slecht en zondig. De wereld was door god
geschapen, maar daarna in de handen van de duivel geraakt. Italiaanse kunstenaars zagen
de wereld ook als god schepping, maar zij genoten van de schoonheid ervan.
Navolging van de oudheid
Italiaanse kunstenaars bestudeerden het klassieke erfgoed. Ze probeerden de klassieke
kunst te evenaren en overtreffen. Ze meenden dat ze de grootheid van de oudheid lieten
herleven. Daarom noemde ze de renaissance (wedergeboorte). De vroegmoderne tijd
begon in de periode van 1500 to 1800. De eerste eeuw daarvan noemde ze de tijd van
ontdekkers en hervormers. Er werd met klassieke vormen gebouwd. Brunelleschi was de
ontdekker van het perspectief. Er werd gesneden in lijken om te zien hoe het menselijk
lichaam in elkaar zat. De humanisten bestudeerden de kijk op het leven van mensen en de
wereld om hen heen.
Verspreiding over Europa
In de 16e eeuw werd de renaissance verspreid over Europa. Buitenlanders reisden naar Italië
en keerden terug met nieuwe ideeën. Erasmus vertaalde het nieuwe testament uit oude
Griekse handschriften. Hij kwam erachter dat er in de bijbel van de kerk veel fouten zaten.
§5.2 de Europese expansie
Ka 3; het begin van de Europese overzeese expansie
Het ontstaan van de ontdekkingsreizen
In 1415 veroverde Portugal de Marokkaanse havenstad Ceuta. Vanuit Ceuta hadden
islamitische strijders 700 jaar eerder Spanje en Portugal veroverd. Nu begon de uitbreiding
van activiteiten van Europeanen buiten Europa; Europeaanse expansie. Ze gingen op
ontdekkingsreizen op de Atlantische oceaan. Na de ontdekking van de goudkust wilden de
Portugezen naar Indië (Europese naam voor Zuid en Oost-Azië). De Portugese koning
noemde het zuidpunt van Afrika; Kaap de Goede Hoop. Columbus dacht dat hij de westelijke
route van naar Indië ontdekt. Amerika werd hierdoor eeuwenlang West-Indië of de West
genoemd en staan de oorspronkelijke bewonersbekend als Indianen. Azië werd Oost-Indië
of de Oost genoemd. Amerigo Vespucci trok de indruk dat hij een nieuw continent had
ontdekt, dat hij de Nieuwe Wereld noemde.
Europese expansie in het Oosten
De ontdekkingsreizen vormden het begin van de Europese expansie. Als de landen geen
grote landen wouden veroveren, omdat zij te sterk waren, namen ze langs de kust kleine
gebieden in bezit en bouwden er factorijen (handelsposten).
§5.1 de Renaissance
Ka 1; het veranderde mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuw
wetenschappelijke belangstelling
Ka 2; de hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid
Nieuw mens en wereldbeeld
In de middeleeuwen was de kijk op de mensen slecht en zondig. De wereld was door god
geschapen, maar daarna in de handen van de duivel geraakt. Italiaanse kunstenaars zagen
de wereld ook als god schepping, maar zij genoten van de schoonheid ervan.
Navolging van de oudheid
Italiaanse kunstenaars bestudeerden het klassieke erfgoed. Ze probeerden de klassieke
kunst te evenaren en overtreffen. Ze meenden dat ze de grootheid van de oudheid lieten
herleven. Daarom noemde ze de renaissance (wedergeboorte). De vroegmoderne tijd
begon in de periode van 1500 to 1800. De eerste eeuw daarvan noemde ze de tijd van
ontdekkers en hervormers. Er werd met klassieke vormen gebouwd. Brunelleschi was de
ontdekker van het perspectief. Er werd gesneden in lijken om te zien hoe het menselijk
lichaam in elkaar zat. De humanisten bestudeerden de kijk op het leven van mensen en de
wereld om hen heen.
Verspreiding over Europa
In de 16e eeuw werd de renaissance verspreid over Europa. Buitenlanders reisden naar Italië
en keerden terug met nieuwe ideeën. Erasmus vertaalde het nieuwe testament uit oude
Griekse handschriften. Hij kwam erachter dat er in de bijbel van de kerk veel fouten zaten.
§5.2 de Europese expansie
Ka 3; het begin van de Europese overzeese expansie
Het ontstaan van de ontdekkingsreizen
In 1415 veroverde Portugal de Marokkaanse havenstad Ceuta. Vanuit Ceuta hadden
islamitische strijders 700 jaar eerder Spanje en Portugal veroverd. Nu begon de uitbreiding
van activiteiten van Europeanen buiten Europa; Europeaanse expansie. Ze gingen op
ontdekkingsreizen op de Atlantische oceaan. Na de ontdekking van de goudkust wilden de
Portugezen naar Indië (Europese naam voor Zuid en Oost-Azië). De Portugese koning
noemde het zuidpunt van Afrika; Kaap de Goede Hoop. Columbus dacht dat hij de westelijke
route van naar Indië ontdekt. Amerika werd hierdoor eeuwenlang West-Indië of de West
genoemd en staan de oorspronkelijke bewonersbekend als Indianen. Azië werd Oost-Indië
of de Oost genoemd. Amerigo Vespucci trok de indruk dat hij een nieuw continent had
ontdekt, dat hij de Nieuwe Wereld noemde.
Europese expansie in het Oosten
De ontdekkingsreizen vormden het begin van de Europese expansie. Als de landen geen
grote landen wouden veroveren, omdat zij te sterk waren, namen ze langs de kust kleine
gebieden in bezit en bouwden er factorijen (handelsposten).
