MARKT: VRAAG EN AANBOD
HOOFDSTUK 1 | MARKT EN VRAAG
1.1 De vraag in de markt
Een markt is de plaats waar klanten producten (goederen en diensten) kopen van de mensen die deze
aanbieden: de vraag (hoeveelheid producten die klanten willen kopen) en het aanbod (hoeveelheid producten
die verkopers willen verkopen) van producten komen bij elkaar.
Concrete markt: markt met een zichtbare en vaste ontmoetingsplaats.
Abstracte markt: heeft geen concrete ontmoetingsplaats waar de vragers en aanbieders elkaar
ontmoeten.
De betalingsbereidheid is het maximale bedrag dat een koper wil betalen voor een product: als de aanbieder
de betalingsbereidheid bij de verschillende prijzen weet, weet hij hoeveel producten hij kan verkopen. De
aanbieder kan dan zijn afzet (het aantal verkochte producten) inschatten en daarmee zijn omzet (het aantal
verkochte producten x de prijs per product) berekenen.
De betalingsbereidheid van een consument kan ook in een grafiek weergegeven worden. Op de horizontale as
(x-as) staan de gevraagde hoeveelheden → Qv, op de verticale as (y-as) staan de prijzen → p.
De individuele vraaglijn (= individuele vraagcurve) geeft het verband weer tussen de prijs van een product en
de gevraagde hoeveelheid van één consument. De collectieve vraaglijn (= collectieve vraagcurve) geeft het
verband aan tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van een product van de gezamenlijke kopers.
Vraagfunctie
Qv = ap + b
Qv = gevraagde hoeveelheid van een product
p = prijs van een product
Stappenplan vraagfunctie tekenen
1. Benoem de assen: y-as = p, x-as = Qv
2. Twee punten bereken: Qv = 0 en p = 0
3. Verdeel de assen en teken de punten in de grafiek
1.2 De vraag verandert
De prijs heeft veel invloed op de vraag naar een product, maar naast de prijs zijn er nog vier andere factoren
die de collectieve vraag bepalen:
Het inkomen van consumenten (= vragers).
De prijs van andere goederen: bv. substitutie goederen (producten die anderen producten kunnen
vervangen) en complementaire goederen (goederen die andere goederen of diensten aanvullen).
De voorkeuren van consumenten.
Het aantal consumenten.
, Verandering van de prijs van het product → verschuiving op of langs de vraagcurve.
Veranderingen van de andere vraagfactoren → verschuiving van de hele vraagcurve.
1.3 De invloed van prijs
Een ondernemer moet goed opletten op de gevolgen die de verandering van zijn prijs heeft op het aantal
klanten dat zijn producten koopt. In welke mate een prijsverandering zorgt voor een verandering in de
gevraagde hoeveelheid, kun je uitrekenen met de prijselasticiteit van de gevraagde hoeveelheid.
Prijselasticiteit van de vraag
Prijselasticiteit van de vraag = verandering van de gevraagde hoeveelheid (%)
verandering van de prijs (%)
Er is een negatief verband tussen de prijs en vraag → als de prijs stijgt dan daalt de vraag (en andersom). Met
de waarde van de elasticiteit kan een ondernemer voorspellen wat er met zijn omzet gebeurt na een
aanpassing van zijn prijzen. De prijselasticiteit van de vraag is meestal negatief.
Klanten kunnen zwak of sterk reageren op een prijsverandering, dit wordt aangegeven door de waarde van de
elasticiteit.
Elastische vraag: vraag reageert sterk op de prijs (luxegoederen)
Inelastische vraag: vraag reageert zwak op de prijs (noodzakelijke goederen)
Volkomen inelastische vraag: vraag reageert niet op de prijs
Of de vraag naar goederen wel of niet sterk reageert
op de prijs, is onder andere afhankelijk van:
Het bestaan van substituten
Het soort goed: noodzakelijke <>
luxeproducten
De termijn die je in beschouwing neemt.
Met de uitkomst van de elasticiteit kan een ondernemer voorspellen hoeveel omzet hij uiteindelijk gaat maken.
Prijs stijgt Prijs daalt
Elastische vraag omzet daalt → vraag daalt sterker omzet stijgt → vraag stijgt sterker
dan de prijs dan de prijs
Inelastische vraag omzet stijgt → vraag daalt omzet daalt → vraag stijgt
zwakker dan de prijs stijgt zwakker dan de prijs daalt
Volkomen inelastische vraag omzet stijgt → prijs stijgt en vraag omzet daalt → prijs daalt en
blijft gelijk vraag blijft gelijk
HOOFDSTUK 1 | MARKT EN VRAAG
1.1 De vraag in de markt
Een markt is de plaats waar klanten producten (goederen en diensten) kopen van de mensen die deze
aanbieden: de vraag (hoeveelheid producten die klanten willen kopen) en het aanbod (hoeveelheid producten
die verkopers willen verkopen) van producten komen bij elkaar.
Concrete markt: markt met een zichtbare en vaste ontmoetingsplaats.
Abstracte markt: heeft geen concrete ontmoetingsplaats waar de vragers en aanbieders elkaar
ontmoeten.
De betalingsbereidheid is het maximale bedrag dat een koper wil betalen voor een product: als de aanbieder
de betalingsbereidheid bij de verschillende prijzen weet, weet hij hoeveel producten hij kan verkopen. De
aanbieder kan dan zijn afzet (het aantal verkochte producten) inschatten en daarmee zijn omzet (het aantal
verkochte producten x de prijs per product) berekenen.
De betalingsbereidheid van een consument kan ook in een grafiek weergegeven worden. Op de horizontale as
(x-as) staan de gevraagde hoeveelheden → Qv, op de verticale as (y-as) staan de prijzen → p.
De individuele vraaglijn (= individuele vraagcurve) geeft het verband weer tussen de prijs van een product en
de gevraagde hoeveelheid van één consument. De collectieve vraaglijn (= collectieve vraagcurve) geeft het
verband aan tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van een product van de gezamenlijke kopers.
Vraagfunctie
Qv = ap + b
Qv = gevraagde hoeveelheid van een product
p = prijs van een product
Stappenplan vraagfunctie tekenen
1. Benoem de assen: y-as = p, x-as = Qv
2. Twee punten bereken: Qv = 0 en p = 0
3. Verdeel de assen en teken de punten in de grafiek
1.2 De vraag verandert
De prijs heeft veel invloed op de vraag naar een product, maar naast de prijs zijn er nog vier andere factoren
die de collectieve vraag bepalen:
Het inkomen van consumenten (= vragers).
De prijs van andere goederen: bv. substitutie goederen (producten die anderen producten kunnen
vervangen) en complementaire goederen (goederen die andere goederen of diensten aanvullen).
De voorkeuren van consumenten.
Het aantal consumenten.
, Verandering van de prijs van het product → verschuiving op of langs de vraagcurve.
Veranderingen van de andere vraagfactoren → verschuiving van de hele vraagcurve.
1.3 De invloed van prijs
Een ondernemer moet goed opletten op de gevolgen die de verandering van zijn prijs heeft op het aantal
klanten dat zijn producten koopt. In welke mate een prijsverandering zorgt voor een verandering in de
gevraagde hoeveelheid, kun je uitrekenen met de prijselasticiteit van de gevraagde hoeveelheid.
Prijselasticiteit van de vraag
Prijselasticiteit van de vraag = verandering van de gevraagde hoeveelheid (%)
verandering van de prijs (%)
Er is een negatief verband tussen de prijs en vraag → als de prijs stijgt dan daalt de vraag (en andersom). Met
de waarde van de elasticiteit kan een ondernemer voorspellen wat er met zijn omzet gebeurt na een
aanpassing van zijn prijzen. De prijselasticiteit van de vraag is meestal negatief.
Klanten kunnen zwak of sterk reageren op een prijsverandering, dit wordt aangegeven door de waarde van de
elasticiteit.
Elastische vraag: vraag reageert sterk op de prijs (luxegoederen)
Inelastische vraag: vraag reageert zwak op de prijs (noodzakelijke goederen)
Volkomen inelastische vraag: vraag reageert niet op de prijs
Of de vraag naar goederen wel of niet sterk reageert
op de prijs, is onder andere afhankelijk van:
Het bestaan van substituten
Het soort goed: noodzakelijke <>
luxeproducten
De termijn die je in beschouwing neemt.
Met de uitkomst van de elasticiteit kan een ondernemer voorspellen hoeveel omzet hij uiteindelijk gaat maken.
Prijs stijgt Prijs daalt
Elastische vraag omzet daalt → vraag daalt sterker omzet stijgt → vraag stijgt sterker
dan de prijs dan de prijs
Inelastische vraag omzet stijgt → vraag daalt omzet daalt → vraag stijgt
zwakker dan de prijs stijgt zwakker dan de prijs daalt
Volkomen inelastische vraag omzet stijgt → prijs stijgt en vraag omzet daalt → prijs daalt en
blijft gelijk vraag blijft gelijk
