HC: Duizeligheid en evenwichtsstoornissen
Wat heb je nodig om niet duizelig te zijn?
1. De hersenstam waar alle informatie binnenkomt en uitgaat
2. Je hebt sensibele informatie nodig over hoe je lichaam in de ruimte staat
3. Je hebt motoriek nodig (spierkracht) een aansturing daarvan door de primaire motorische
cortex
4. Je hebt je ogen nodig voor visuele correctie (occipitaal kwab)
5. Je hebt je evenwichtsorganen nodig (bij de oren) —> informatie aan hersenstam
6. Cerebellum die zorgt voor ‘on the go’ bijstelling van deze functie (niet te veel of te weinig)
Wat bedoel je met duizeligheid?
- Draaiduizeligheid / vertigo = wereld draait om je heen
- Licht in het hoofd / zwart voor de ogen —> meer perfusie-druk van de hersenen, meer een
syncope / auwvallen
- De wereld beweegt / trilt, niet draaien —> hersenstam, cerebellum of oog stoornis
- Wankel te been —> disfunctie van het cerebellum (alcohol intoxicatie)
Vertigo in aanvallen
1. Benigne paroxismale positie-afhankelijke draaiduizeligheid (BPPD)
• Korte aanvallen (< minuut), vaak 20 sec, uitgelokt door houdingsverandering
• Hevige draaisensatie
• Crescendo - decrescendo verloop —> neemt toe en zakt na hoogtepunt weer af
• Vaak bij ouderen, na trauma, bedlegerigheid
• Spontaan beter in 14 dagen of met manoeuvre
• Pathofysiologie: het evenwichtsorgaan bevat een grote zak met drie kanalen met vloeistof,
die zich beweegt langs trilharen. Soms kunnen in die zak kristallen vormen, die bij
houdingsverandering in de kanalen terecht komen, waardoor de trilharen disproportioneel
gestimuleerd worden, waardoor je draaiduizeligheid voelt, tot de kristallen opgelost zijn.
• Evenwichtsorgaan bevat horizontaal kanaal (geactiveerd bij nee-schudden), posterieur
kanaal (schuin in het hoofd, kanaal waar makkelijk gruis in komt, geactiveerd door 45
graden draaien van het hoofd en vervolgens plat liggen) en de antreieure kanalen, die meer
‘op’ de zak zitten, andere kant van de zwaartekracht maar niet zo makkelijk gruis inkomt.
Van de drie is dus het posterieure kanaal het meest gevoelig voor gruis.
•
• Dick’s Hallpike = vaststellen en verhelpen van BPPD. Draai het hoofd van de patiënt 45
graden naar een kant en leg de patiënt vervolgens in rugligging, met het hoofd niet op een
kussen maar juist wat uitgezakt in 20-30 graden. Dit activeert het posterieure kanaal van de
fl
Wat heb je nodig om niet duizelig te zijn?
1. De hersenstam waar alle informatie binnenkomt en uitgaat
2. Je hebt sensibele informatie nodig over hoe je lichaam in de ruimte staat
3. Je hebt motoriek nodig (spierkracht) een aansturing daarvan door de primaire motorische
cortex
4. Je hebt je ogen nodig voor visuele correctie (occipitaal kwab)
5. Je hebt je evenwichtsorganen nodig (bij de oren) —> informatie aan hersenstam
6. Cerebellum die zorgt voor ‘on the go’ bijstelling van deze functie (niet te veel of te weinig)
Wat bedoel je met duizeligheid?
- Draaiduizeligheid / vertigo = wereld draait om je heen
- Licht in het hoofd / zwart voor de ogen —> meer perfusie-druk van de hersenen, meer een
syncope / auwvallen
- De wereld beweegt / trilt, niet draaien —> hersenstam, cerebellum of oog stoornis
- Wankel te been —> disfunctie van het cerebellum (alcohol intoxicatie)
Vertigo in aanvallen
1. Benigne paroxismale positie-afhankelijke draaiduizeligheid (BPPD)
• Korte aanvallen (< minuut), vaak 20 sec, uitgelokt door houdingsverandering
• Hevige draaisensatie
• Crescendo - decrescendo verloop —> neemt toe en zakt na hoogtepunt weer af
• Vaak bij ouderen, na trauma, bedlegerigheid
• Spontaan beter in 14 dagen of met manoeuvre
• Pathofysiologie: het evenwichtsorgaan bevat een grote zak met drie kanalen met vloeistof,
die zich beweegt langs trilharen. Soms kunnen in die zak kristallen vormen, die bij
houdingsverandering in de kanalen terecht komen, waardoor de trilharen disproportioneel
gestimuleerd worden, waardoor je draaiduizeligheid voelt, tot de kristallen opgelost zijn.
• Evenwichtsorgaan bevat horizontaal kanaal (geactiveerd bij nee-schudden), posterieur
kanaal (schuin in het hoofd, kanaal waar makkelijk gruis in komt, geactiveerd door 45
graden draaien van het hoofd en vervolgens plat liggen) en de antreieure kanalen, die meer
‘op’ de zak zitten, andere kant van de zwaartekracht maar niet zo makkelijk gruis inkomt.
Van de drie is dus het posterieure kanaal het meest gevoelig voor gruis.
•
• Dick’s Hallpike = vaststellen en verhelpen van BPPD. Draai het hoofd van de patiënt 45
graden naar een kant en leg de patiënt vervolgens in rugligging, met het hoofd niet op een
kussen maar juist wat uitgezakt in 20-30 graden. Dit activeert het posterieure kanaal van de
fl
